ناهيد جعفرپور كامى

«پيدا كردن يك لقمه نان حلال»! اين هدف بيشتر كسانى است كه براى تأمين مخارج زندگى خود و خانواده شان آن هم نه از هر راهى، بلكه فقط از راه حلال، صبح ها با طلوع خورشيد از منزل كوچك اما صميمى شان بيرون رفته و نيمه هاى شب بازمى گردند. كارگران فصلى نيز در شمار همان آدم هايى هستند كه گفتيم.
اما روزگار آنان تلخ است، چون سختى و مشقت با زندگى آنان عجين شده است. اين افراد را هر روز در كنار ميدان ها و سر چهارراه مى بينيم و بى توجه از كنارشان مى گذريم. اگر يكبار هم با آنان همكلام شويم، وقتى است كه به فكر اجير كردن كارگر روزانه براى تعمير ساختمان افتاده باشيم.
بى گمان نام كارگران فصلى به گوشتان آشناست و آنان را ديده ايد. اكثر آنان اهل استان هاى مختلف كشور هستند. بيكارى حرف اول و آخر آنهاست. مى گويند كه صبح تا شب منتظريم ولى كار پيدا نمى شود. اصلاً كسى نمى آيد كه كارگر بخواهد. اگر هم بيايند مگر جوابگوى اين همه كارگر مى شوند!
دل پرى دارند، از همه گله مندند خصوصاً از... شام و نهار ندارند، چه برسد به اجاره خانه!
افشين، فردين، عليرضا احمدى، امير مرادى و... مردانى كه به ادعاى خودشان همگى چشم انتظار دارند، يكى روى چمن، يكى كنار خيابان، يكى دراز به دراز روى صندلى پارك! وقتى نزديك شان شدم ثانيه اى نگذشته بود كه دور تا دورم را احاطه كردند. زبان چشم هايشان مى پرسيد: «كارگر مى خواهى؟» وقتى كه شنيدند خبرنگارم بيشتر خوشحال شدند. هرچند حضور يك خبرنگار در جمع آنان شكم شان را پرنمى كند ولى دلشان را چطور؟ آن را كه خالى مى كند!
يكى مى گويد: «من بنا هستم. از اقبال من، امروز يك نصفه روز كار نظافت داشتم، آن هم بعد از ۱۵ روز! چون كار پيدا نمى شود. هر روز از ۶ صبح تا ۷ بعدازظهر اينجا مى نشينيم تا شايد...» دست هاى پينه بسته اش را نشانم مى دهد، خجالت مى كشم؛ شايد براى آن كه كارگر نمى خواهم. آن يكى دنبال حرف هاى دوستش را مى گيرد: «از صبح تا شب هم كه اينجا باشيم، خرج خودمان را درنمى آوريم چه رسد به خرج زن و بچه!»
پيرمردى كه انگار با تجربه تراز ديگران است با لهجه شيرين خود مى گويد: «دو روز ديگر اگر برف بيايد حتماً با اين وضع، اندك اميدمان براى پيداشدن كار از بين مى رود. همين حالا درپارك هاى اطراف مى خوابيم. مى دانيد چرا؟» خنده تلخى مى كند و ادامه مى دهد: «چون با اين درآمد به زور خرج خوراك ما تأمين مى شود، چطور اجاره خانه بدهيم؟!»
همه براى تأييد صحبت هاى او سر تكان داده و يكى ديگر از همكاران خود را نشانمان مى دهند: «بگو! اين خانم خبرنگاره! بگو كجا مى خوابى؟ بگو براى اين كه وسايلت را دزد نبره ...» مرد ميانسال كه چروك صورتش چشم هاى ريزش را مخفى كرده انگشت اشاره اش را به آن سو مى گيرد و مى گويد: «آن طرف خيابان خوابگاه من است. پسرم را از شهرستان آورده ام تا مواظب وسايلم باشد. چاره نيست. صبح تا شب مثل نگهبان چشم از رخت و لباس و تشكمان برنمى دارد. فقط با اين تفاوت كه نگهبان حقوق دارد ولى بعضى شب ها حتى نمى توانم برايش شام تهيه كنم.»
بيشتر اين كارگران فصلى خرج يكى ، دو خانواده را بايد از همين بيكارى تأمين كنند و به شهرستان بفرستند. حتماً پيش خودتان مى گوييد اصلاً چرا به تهران آمده اند؟ جواب اين سؤال شما هم « از روى بيكارى » است.
همه آنها باور دارند اگر در شهر و ديارشان يك لقمه نان خشك هم پيدا شود قيد اين كلانشهر ظاهر فريب را مى زنند.
على كه از بقيه آنها بيشتر حرف براى گفتن داشت، به كفش هايش اشاره كرد و گفت: «شما باشيد اين كفش ها را مى پوشيد! بعد مى گويند ما مزاحم ناموس مردم هستيم! آخر با اين سر و وضع و لباس چه كار به زن و بچه مردم داريم؟! گناه چند تا آدم خلافكار را نبايد به پاى ما بنويسند.»

مهدى جابرى

حتماً بيشتر شما تا به حال، هل دادن خودرو سوارى را تجربه كرده ايد. احتمالاً تعداد كمى از شما در طول عمرتان اتوبوسى را هل داده ايد ولى قطعاً تا به حال هل دادن قطار برقى را تجربه نكرده ايد!
بيشتر از ۱۰ روز است كه مسافران مترو صادقيه - كرج - گلشهر و بالعكس، شاهد تأخير در حركت قطارها و توقف هاى طولانى در مسير هستند.
يكى از مأموران ايستگاه مترو گلشهر مى گويد: «تأخير در حركت قطارها از ۱۵ تا ۳۰ دقيقه متغير است كه موجب ازدحام بيش از حد مسافران مى شود.»
وى مى افزايد: «مشكل اينجاست كه پس از ورود قطار به سكو، درهاى آن باز نمى شود و پس از آن كه زمان حركت قطار مى گذرد، مسئولان ايستگاه مجبور مى شوند براى زمان بعدى حركت قطار برنامه ريزى كنند. گاهى اوقات مشكل در همان فاصله زمانى حل مى شود و گاهى زمان حركت قطار مجدداً تمديد مى شود.»
مأمور ايستگاه مترو گلشهر تصريح مى كند:«البته در برخى مواقع، مسافران سوار قطار مى شوند. درها هم بسته مى شود ولى قطار حركت نمى كند. مواردى بوده است كه مسافران در ايستگاه هاى كرج، گلشهر و صادقيه حتى تا ۲۰ دقيقه هم معطل شده اند.»
* توقف در طول مسير
علاوه بر تأخيرهاى ۱۵ تا ۲۰ دقيقه اى درحركت قطارهاى مترو از مبدأ، توقف هاى طولانى مدت در طول مسير تهران - كرج - گلشهر و بالعكس موجب نارضايتى تعداد قابل توجهى از مسافران شده است كه هر روز با مترو رفت وآمد مى كنند.
يكى از مسافران مترو مى گويد: «من هر روز ساعت ۹ تا ۹‎/۳۰ با مترو از كرج به سمت صادقيه مى روم. يك هفته است كه قطارها در طول مسير با توقف هاى بسيار طولانى، موجب اتلاف شدن وقت مسافران مى شوند. به طور معمول، چندوقتى است كه مسير ۳۰ تا ۴۵ دقيقه اى را بين يك ساعت و ۱۵ دقيقه تا ۲ ساعت طى
مى كنيم. گاهى مشاهده مى شود قطار در فاصله دو ايستگاه
بين راهى، ۱۰ تا ۲۰ دقيقه خاموش مى شود. تهويه ها نيز از كار مى افتد. فقط افسوس كه درها بسته است و نمى توانيم براى
هل دادن قطار پياده شويم!»
* هاشمى: قطارها فرسوده است
«۱۱ قطار در مسير صادقيه - كرج - گلشهر و بالعكس در حال حركت هستند كه هركدام بيش از يك ميليون و ۲۰۰ هزار كيلومتر در طول ۷ سال طى كرده اند و ديگر كارايى ندارند.»
مهندس محسن هاشمى ، مديرعامل شركت مترو تهران با بيان اين مطلب به «ايران» مى گويد: «اين قطارها، كار خود را انجام داده اند و خريد هر قطار جديد براى ما ۸ ميليارد تومان هزينه دارد كه نيازمند حمايت بودجه اى دولت است.»
وى مى افزايد: «در جريان توقف و تأخير قطارها در مسير صادقيه - گلشهر هستم ولى تمام اين مسائل به مشكلات فنى و معيوب بودن قطارها مربوط مى شود.»
از هاشمى درباره اين كه آمار ۸۴ درصدى رضايت مردم از مترو، چگونه به دست آمده است نيز پرسش مى كنيم كه وى گفت وگو در اين باره را به زمان ديگرى موكول مى كند.
بحث تأخير و توقف قطارهاى مترو را با دو نفر از اعضاى شوراى شهر نيز مطرح كرديم. حسن بيادى، عضو شوراى شهر تهران مى گويد: «از آنجا كه من از خط ۵ مترو استفاده نمى كنم، اطلاعى از اين توقف ها كه شما مى گوييد،ندارم.»
وى در پاسخ به اين سؤال كه آيا اين مشكل مردم را در شورا مطرح خواهيد كرد يا نه، مى گويد: «طرح چنين موضوعى را در دست اقدام نداريم بلكه بهتر است دوستان توجه بيشترى به مترو داشته باشند. با اين وضعيت مترو تا ۳۰ سال ديگر هم به جايى نمى رسد!»
با اين حال دكتر حمزه شكيب موضع ملايم ترى دارد.
رئيس كميسيون توسعه و عمران شوراى شهر تهران مى گويد:«قطعاً اين موضوع را به عنوان مشكل شهروندان بررسى و در صورت نياز مطرح خواهم كرد.»
وى مى افزايد:«آنچه مسلم است ، مترو مى تواند نقش كليدى و مهمى در زندگى روزمره مردم داشته باشد و با توجه به بحث صرفه جويى در مصرف سوخت، اين اهميت بيشتر مى شود. »
شكيب تصريح مى كند: « هم دولت و هم شهردارى براى افزايش قطارهاى مترو تلاش كرده اند و خارج از همه مسائل حاشيه اى، بايد به خاطر مردم تحولى جدى در مترو تهران ايجاد شود.»
اين عضو شوراى شهر مى افزايد:«البته ما الآن هرچه قدر هم بگوييم كه مترو مشكل (توقف، تأخير و ...) دارد، تنها جوابى كه به ما خواهند داد اين است كه مترو بودجه ندارد!»
وى مى گويد : « نه دولت و نه شهردارى ، نبايد به خاطر يك فرد، براى كل مردم تصميم بگيرند و يا مواضع خاصى داشته باشند.»
* مديريت هم مهم است
قطارهاى خط يك مترو تهران، از روز سه شنبه اول آبان، با فاصله ۴ دقيقه حركت مى كنند كه موجب سفر راحت تر شهروندان شده است. سؤال اينجاست كه آيا اين اتفاق نمى توانست در هفته ها و ماه هاى قبل از آن رخ دهد تا شهروندان با ازدحام در قطارها مواجه نباشند؟
بيادى مى گويد: «ما اصلاً مى توانيم فاصله حركت قطارها را به كمتر از ۲ دقيقه هم كاهش دهيم و بايد اين كار را بكنيم.»
شكيب نيز معتقد است: «با اتخاذ تصميمات صحيح، مى توان شرايطى را ايجاد كرد كه فاصله حركت قطارها به ۲ دقيقه نيز كاهش يابد.»