بر اساس گزارش توسعه انسانى سال ۲۰۰۷-2008 كه اواخر هفته جارى منتشر خواهد شد، جمهورى اسلامى ايران در شاخص توسعه انسانى دو پله صعود كرده است.
يك منبع نزديك به دفتر برنامه توسعه سازمان ملل متحد (UNDP) در نيويورك در گفت و گو با فارس با اعلام اين كه گزارش توسعه انسانى سال 2007 - 2008 اين سازمان با عنوان "مبارزه با تغييرات آب و هوايى، اتحاد بشرى در جهان تقسيم شده" طى هفته جارى به طور همزمان در سراسر جهان منتشر خواهد شد، افزود: جمهورى اسلامى ايران كه سال گذشته رتبه ۹۶ شاخص توسعه انسانى (HDI) را بين ۱۷۷ كشور دنيا كسب كرده بود، در گزارش امسال با دو پله صعود در جايگاه ۹۴ جهان قرار گرفته است كه نشان دهنده بهبود رتبه ايران در توسعه است.
وى با بيان اين كه گزارش سال ۲۰۰۷ - 2008 توسعه انسانى بر اساس آمار كشور ها از سال ۲۰۰۵ تا ژولاى ۲۰۰۷ ميلادى برآورد شده است، افزود: ارتقاى دو رتبه اى ايران در شاخص توسعه انسانى بر اساس معيارهايى چون اميد به زندگى، كيفيت نظام آموزشى، درآمد واقعى و سرانه درآمد ملى محاسبه شده است و بر اين اساس جمهورى اسلامى ايران در گزارش سال جارى ميلادى از كشورهاى پاراگوئه و سريلانكا پيشى گرفته و جزء كشورهاى توسعه انسانى متوسط قرار گرفته است.
اين منبع نزديك به سازمان ملل ضمن اشاره به اين كه اين گزارش، دومين گزارش منتشر شده سازمان ملل درباره ايران در دولت جديد اين كشور ارزيابى مى شود، تأكيد كرد: شاخص توسعه انسانى ايران در سال گذشته نيز با سه پله صعود از جايگاه ۹۹ به رده ۹۶ ارتقا پيدا كرده بود.
وى تصريح كرد: جمهورى اسلامى ايران از نظر شاخص توسعه انسانى طى دو سال گذشته پنج رده صعود كرده و طى سال هاى پس از انقلاب نيز با ۱۶ پله صعود مواجه شده و از رتبه ۱۱۰ در سال ۱۹۷۹ به ۹۴ در سال جارى ميلادى ارتقا پيدا كرده است.
به گفته وى، ايران در شاخص توسعه انسانى در سال جارى در رتبه پائين ترى نسبت به كشورهاى فيجى و سن ويلسنت و در وضعيت بهترى نسبت به پاراگوئه و گرجستان قرار گرفته است.
وى تصريح كرد، در حالى جمهورى اسلامى ايران در سال جارى ميلادى با ارتقاى رده در شاخص توسعه انسانى مواجه شد كه از بين ۱۷۷ كشور، ۸۲ كشور در اين شاخص تنزل رده داشته اند و شاخص ترين آنها آمريكا، بلژيك، لوكزامبورگ با چهار پله نزول و كشورهايى چون نروژ، ايرلند، ژاپن، سوئد، اتريش، ايتاليا، آلمان، پرتغال، چك، بحرين، عمان، مالزى، روسيه، برزيل، تايلند، ارمنستان، فيليپين، سوريه، تركمنستان، مصر، قرقيزستان، هند، پاكستان و بنگلادش هستند.
وى در ادامه اضافه كرد: ايسلند در گزارش سال جارى ميلادى توانسته است با اختلاف اندك نروژ را در رده بندى شاخص توسعه انسانى پشت سر بگذارد و رتبه نخست جهانى را به خود اختصاص دهد.
به گفته وى، نروژ طى شش سال گذشته همواره رتبه نخست جهانى را به خود اختصاص داده بود كه امسال در اثر ارتقاى سطح زندگى در ايسلند و افزايش توليد ناخالص داخلى سرانه، اين كشور در رده نخست قرار گرفته است.
اين منبع نزديك به دفتر برنامه توسعه سازمان ملل متحد گفت: شاخص توسعه انسانى كه براى نخستين بار در سال ۱۹۹۰ ارائه شد برپايه فاكتورهايى مثل اميد به زندگى، بيسوادى، ميزان ثبت نام در مدارس ابتدايى و متوسطه و در سطح دانشگاه و ميزان درآمد سرانه بر اساس آخرين آمار منتشره از سوى سازمان ملل و نهادهاى وابسته به آن تعيين مى شود.
وى با اعلام اين كه شاخص توسعه انسانى سال جارى ميلادى ۱۷ كشور از جمله افغانستان، عراق و سومالى مورد لحاظ قرار نگرفته اند، گفت: در گزارش سال جارى ۲۲ كشور از آفريقاى زير صحرا در سطح كشور فعال داراى توسعه انسانى كم قرار گرفته اند.
وى تصريح كرد: در اكثر كشورهاى تحت مطالعه از جمله برزيل، چين و هند شاخص توسعه انسانى طى ۳۰ سال گذشته افزايش داشته است اما برخى كشور ها نيز عقب گرد داشته اند.
وى در بخش ديگرى از اين گفت وگو به بيان نتايج گزارش توسعه انسانى ۲۰۰۷ در خصوص تغييرات و آلودگى آب و هوايى پرداخت و گفت: به دنبال بى توجهى كشورهاى مختلف جهان در مقابله با دى اكسيدكربن در جهان بيش از ۲۸ ميليارد تن از اين گاز به فضاى اطراف انتشار يافت.
وى با اعلام اين كه آمريكا با انتشار شش ميليارد تن گاز دى اكسيد كربن در رده اول جهانى از نظر توليد اين گاز قرار گرفته است، گفت: پس از آن به ترتيب كشورهاى چين با پنج ميليارد تن، روسيه با ۱/۵ ميليارد تن، هند با ۱/۳ ميليارد تن و ژاپن با ۱/۲ ميليارد تن به ترتيب رتبه هاى دوم تا پنجم را به خود اختصاص داده اند.
اين منبع نزديك به دفتر برنامه توسعه سازمان ملل متحد افزود: ايران نيز با انتشار ۴۳۳ ميليون تن دى اكسيدكربن به عنوان سيزدهمين كشور جهان از نظر انتشار اين گاز شناخته شده است.
به گفته وى، ميزان انتشار اين گاز توسط ايران در سال ۱۹۹۲ بالغ بر ۲۱۸ ميليون تن بوده است كه بدين ترتيب ميزان انتشار اين گاز توسط ايران در سال ۲۰۰۴ در مقايسه با سال ۱۹۹۰ بالغ بر دو برابر بوده است.
وى تصريح كرد: سهم ايران از انتشار اين گاز در جهان طى سال ۱۹۹۰ بالغ بر يك درصد بود كه اين رقم در گزارش امسال به ۱/۵ درصد افزايش يافته است.
به گفته اين منبع نزديك به دفتر برنامه توسعه سازمان ملل، ميزان انتشار گاز كربنيك توسط ۲۰ كشور نخست در شاخص توسعه انسانى بيشتر از كل گاز منتشر شده توسط كشورهاى ديگر بوده است.
چين و هند نيز بزرگترين مبارزه كنندگان باگازكربنيك درميان كشورهاى درحال توسعه شناخته شده اند.
وى تصريح كرد: ميزان گاز كربنيك منتشر شده توسط آمريكا بيشتر از مجموع اين رقم توسط چين و هند بوده است.
در سال هاى قبل از ۱۹۹۰ كه شاخص توسعه انسانى براى نخستين بار ارائه شد، در سنجش رتبه كشورها براى توسعه يافتگى از شاخص هايى مثل رشد اقتصادى و درآمد سرانه و ميزان سرمايه گذارى و بعضى شاخص هاى اقتصادى استفاده مى شد كه در طول تمام اين سال ها خلأ و ضعف اين شاخص ها كاملاً آشكار بود تا اين كه بسيارى از نظريه پردازان اقتصادى جهان «انسان» را مبدأ توسعه معرفى كردند. به اين معنا كه سرمايه گذارى روى ابعاد جسمى و فكرى انسان را معتبرترين شرط حركت به سمت توسعه بهينه اقتصادى مى دانند.
جوامعى كه بر تشكيل سرمايه انسانى تأكيد كرده اند، از نظر رشد اقتصادى، اشتغال، كاهش فقر و توزيع عادلانه درآمد، عملكرد بهترى داشته اند. بنابراين از سال ۱۹۹۰ به بعد شاخص توسعه انسانى به عنوان اصلى ترين معيار توسعه يافتگى از سوى سازمان ملل متحد هر سال منتشر مى شود.