] مهدى جابرى[
سفر استانى رئيس جمهور و هيأت دولت در سال ۸۴ به استان هرمزگان، ۱۰۱ مصوبه و ۳۲ توافقنامه را در پى داشت. اجراى اين مصوبات تحرك براى توسعه استان هرمزگان را شتاب ويژه اى بخشيد، به گونه اى كه وضعيت فعلى استان نسبت به سال هاى گذشته تفاوت هاى زيادى دارد.اكنون روند سرمايه گذارى دولتى و خصوصى در هرمزگان پيشرفت زيادى داشته و براى توسعه صنعت نفت و گاز، برق، حمل و نقل دريايى و پرورش ماهى طرح هاى زيادى اجرا شده است.در اين راستا آنچه كه مهم به نظر مى رسد، عملياتى شدن و اجراى ۹۴ درصدى مصوبات سفر هيأت دولت به هرمزگان است.آنچه كه در زير مى خوانيد، جزئيات اجراى مصوبات استانى هيأت دولت و نحوه پيگيرى آنهاست كه مهندس عباسعلى صاحب محمدى استاندار هرمزگان به تشريح آن پرداخته است.
* مصوبات دور اول سفرحاصل سفر اول هيأت دولت به استان هرمزگان، ۱۰۱ مصوبه و ۳۲ توافقنامه بود.
ارزش ريالى اين مصوبات ۲۲ هزار ميليارد ريال برابر با دو هزار و ۲۰۰ ميليارد تومان بود.
در اين ميان وزارت نفت با ۳۷ درصد، (۸۲۰ ميليارد تومان) وزارت راه و ترابرى با ۲۴ درصد (۵۲۲ ميليارد تومان) و وزارت نيرو با ۱۷ درصد (۳۷۶ ميليارد تومان) بيشترين وزن مالى مصوبات را به خود اختصاص داده اند.
۹۴ درصد مصوبات سفر هيأت دولت در استان عملياتى شده است و از نظر مالى نزديك به ۹۸ درصد پروژه ها عملياتى شده و يا در دست اقدام است.
البته بايد خاطرنشان كرد كه برخى مصوبات دولت «زماندار» است و به طور مثال بايد تا پايان برنامه چهارم توسعه به انجام برسد.
* وضعيت سرمايه گذارى دولتى و خصوصى در استاندر حال حاضر نزديك به ۱۴ هزار و ۶۸۰ ميليارد تومان سرمايه گذارى در پروژه هاى استان هرمزگان وجود دارد كه ممكن است برخى از اين پروژه ها ۲۰ درصد و برخى نيز ۸۰ درصد پيشرفت فيزيكى داشته باشند.
تمام اين سرمايه گذارى ها حاصل فعاليت هاى دولت نهم است و در اينجا به سرمايه گذارى هاى گذشته اشاره اى نمى كنم.
از ۱۴ هزار و ۶۸۰ ميليارد تومان پروژه اى كه در بخش دولتى و خصوصى هدفگذارى شده، ۷ هزار و ۱۶۰ ميليارد تومان در دست اجرا است، يعنى پيشرفت فيزيكى عملياتى دارد و يا نزديك به بهره بردارى است.
تعداد ديگرى از پروژه ها كه مبلغ آن ۷ هزار و ۵۲۰ ميليارد تومان است، انعقاد قرارداد شده و زمين آنها نيز اختصاص يافته است كه به زودى در سطح استان عملياتى خواهد شد.
اما اين كه اين سرمايه گذارى ها مربوط به كدام بخش ها است، بايد اشاره كنم كه صنعت فولاد و آلومينيوم ۴ هزار و ۲۵۰ ميليارد تومان سرمايه گذارى ها را به خود اختصاص داده است.
در استان هرمزگان براى توليد سالانه ۱۰ ميليون تن فولاد هدفگذارى شده است كه ۳ ميليون و ۲۰۰ هزار تن آن عملياتى شده كه پس از افتتاح ۲۰۰ هزار تن آن در دهه فجر امسال، دو پروژه ۱/۵ ميليون تنى باقى مى ماند كه يكى از آنها بيش از ۵۰ درصد و ديگرى نيز نزديك به ۳۰ درصد پيشرفت فيزيكى دارد كه برنامه زمان بندى شده براى بهره بردارى از آنها، نيمه اول سال ۸۸ است.
نكته قابل توجه اين كه شروع اين پروژه ها نيز در زمان دولت نهم بوده است.
در صنعت فولاد و آلومينيوم، ارزش پروژه هاى در دست اجرا، هزار و ۷۳۰ ميليارد تومان و ارزش پروژه هايى كه قرارداد آنها بسته شده و به دنبال تأمين زيربناهاى آنها هستيم نيز دو هزار و ۵۲۰ ميليارد تومان است كه در مجموع چهار هزار و ۲۵۰ ميليارد تومان مى شود.
به اين ترتيب استان هرمزگان در آينده تبديل به قطب فولاد و آلومينيوم كشور خواهد شد و به نظر مى رسد كه با توجه به برنامه هاى توسعه اى كشور، در نهايت، ۴۰ درصد توليد فولاد كشور در استان هرمزگان خواهد بود.
* صنعت نفت و گازدر حال حاضر ظرفيت پالايشگاه بندرعباس، ۲۷۰ هزار بشكه در روز است كه تا سال قبل اين ظرفيت ۲۳۰ هزار بشكه در روز بود.
طرح توسعه پالايشگاه بندرعباس در همين دو سال اخير و پس از سفر استانى هيأت دولت به هرمزگان آغاز شده است كه حداكثر تا پايان سال از آن بهره بردارى خواهد شد و ظرفيت پالايشگاه بندرعباس را به ۳۲۰ هزار بشكه در روز خواهيم رساند.
نكته قابل ذكر اين كه ۱۸ درصد بنزين مصرفى كشور در پالايشگاه بندرعباس توليد مى شود.
در صنعت نفت و گاز استان، هفت هزار و ۳۰۰ ميليارد تومان سرمايه گذارى شده است كه دو هزار و ۵۰۰ ميليارد تومان آن به سمت اجرا رفته و چهار هزار و ۸۰۰ ميليارد تومان آن هم كه كار قرارداد و تخصيص زمين آن انجام شده به سمت اجرا خواهد رفت.
دو پالايشگاه جديد نيز در استان هرمزگان احداث خواهد شد كه عمليات آنها آغاز شده است. ظرفيت يكى از اين پالايشگاه ها ۳۰۰ هزار و ظرفيت پالايشگاه ديگر ۳۶۰ هزار بشكه در روز خواهد بود.
در حقيقت ظرفيت آتى استان هرمزگان در پالايش نفت به ۹۸۰ هزار تا يك ميليون بشكه در روز خواهد رسيد. اين در حالى است كه كل ظرفيت پالايش نفت در كشور ما در حال حاضر، ۱/۶ ميليون است.
به اين ترتيب، استان هرمزگان تا سه سال آينده قطب پالايش نفت كشور هم خواهد شد.
* صنعت برقبسيارى از صنايع استان هرمزگان، صنايع «انرژى بر» هستند كه به برق و گاز احتياج مبرم دارند.
براى تأمين شش هزار و ۲۰۰ مگاوات برق تا پايان برنامه پنجم در استان هرمزگان هدفگذارى شده است.
در حال حاضر ظرفيت استان نزديك به هزار و ۸۰۰ تا دو هزار مگاوات برق است كه طبق برنامه بايد سه برابر شود.
هم اكنون سرمايه گذارى تعريف شده براى صنعت برق استان، هزارو ۲۰۰ ميليارد تومان است و تأمين هزار و ۶۰۰ مگاوات از ظرفيت اضافه اى كه بايد داشته باشيم، به ارزش هزار ميليارد تومان در دست اجرا است. براى تأمين ۵۰۰مگاوات برق ديگر نيز در حال مذاكره هستيم تا بتوانيم نزديك به دو هزار مگاوات را تا سال ۸۷ عملياتى كنيم و مابقى آن نيز طبق برنامه ريزى اجرا شود و بدين ترتيب احتياج صنايع استان به برق تأمين خواهد شد.
طرح گازرسانى و تأمين خط لوله گاز در استان هرمزگان نيز از ديگر مصوبات سفر استانى هيأت دولت بود كه اعتبار اين طرح ۸۰۰ ميليارد تومان است و تا پايان برنامه چهارم توسعه به پايان مى رسد. از رقم پروژه نيز مشخص است كه كار بسيار بزرگى است و تا به حال نزديك به ۴۷۰ ميليارد تومان در اين بخش هزينه شده است تا بتوانيم گاز مورد نياز شهرك هاى صنعتى و مناطق ويژه اقتصادى استان را تأمين كنيم.
* توسعه حمل و نقل دريايى در بخش حمل و نقل دريايى نزديك به ۴۵۰ ميليارد تومان سرمايه گذارى مى شود كه عمليات توسعه بندر شهيد رجايى از جمله آن است و فاز اول آن به بهره بردارى رسيده است و بيشتر كار آن در زمان دولت نهم انجام شد.
بندر شهيد رجايى تا قبل از اين، ۱/۲ ميليون واحد TEU كانتينر ظرفيت داشت كه اين رقم به ۱/۵ ميليون واحد TEUكانتينر رسيده است.
ظرفيت اين بندر كه بايد به سه ميليون واحد TEUكانتينر برسد و دوبرابر شود، موقعيت ما را در منطقه خليج فارس از نظر ترانزيت كالا به شدت ارتقا مى دهد.
اين ظرفيت تا پايان سال جارى محقق مى شود و اين امكان را به ما مى دهدكه در ترانزيت كالا براى اتصال آسياى جنوب شرقى به منطقه قفقاز و آسياى ميانه فعال تر شويم و علاوه برآن باتعريف يك شبكه ريلى كه تا پايان سال ۸۷ به پايان مى رسد و مسير بندرعباس به فلات مركزى ايران را دو خطه مى كند، امكان ترانزيت كالا از بندر شهيد رجايى به مناطق و كشورهاى شمال و شمال شرق كشور فراهم مى شود.
نكته ديگر در باره بندر شهيد رجايى اين كه اجراى فاز دوم توسعه اين بندر كه به تنهايى ظرفيت سه ميليون واحد TEUكانتينر را دارد، در يك برنامه سه تا چهار ساله عملياتى ظرفيت اين بندر را به شش ميليون واحد TEUكانتينر خواهد رساند.
درحقيقت با اين كار ظرفيت بندر شهيد رجايى چهار برابر خواهد شدو جايگاه ما را در ترانزيت كالا در منطقه به شدت ارتقا خواهد داد.
* پرورش ماهى در قفس!آبزى پرورى و صيد ماهى از ظرفيت هاى مهم استان هرمزگان است ؛ به طورى كه ۱۲۰ هزار تن صيد ماهى در استان هرمزگان انجام مى شود و اراضى بسيار مستعدى براى پرورش ميگو در اين استان وجود دارد و تا كنون ۵۰هزار اراضى براى پرورش ميگو در استان شناسايى شده است كه بيش از پنج هزار هكتار آن از سوى بخش خصوصى در قطعات بزرگ هزار هكتارى زير پوشش رفته است.
همچنين پايلوت طرح «پرورش ماهى در قفس» اجرا شده است كه كشورهاى اسكانديناوى آن را اجرا كرده و جواب گرفته اند.
پرورش ماهى در قفس به اين صورت است كه در عمق دريا، قفس هاى شناورى كار گذاشته مى شود و در آن بچه ماهى ريخته مى شود و با تغذيه مناسب پس از ۱۴ ماه تبديل به ماهى هاى ۶۰۰ تا ۷۰۰ گرمى مى شوند.
البته بنادر صيادى متعددى نيز در استان در حال اجرا است.
* اشتغال و سوادآموزىنرخ باسوادى در استان هرمزگان در سال ۶۵ ، ۵۱/۶ و اين رقم در كشور ۶۱/۹ بوده است. در سال ،۷۵ نرخ باسوادى در استان، ۷۲/۸ بوده و در كشور ۷۹/۵ بود. نرخ با سوادى در سال ۸۵ در اين استان ۸۲/۴ و در كشور ۸۴/۶ بوده است. در حال حاضر نرخ با سوادى استان با كل كشور فقط ۲ درصد فاصله دارد كه بزودى اين فاصله نيز برداشته خواهد شد.
نرخ بيكارى استان هم اكنون ۸/۹ است، در حالى كه اين رقم در سال ۸۳ ، ۱۲/۱ بود كه در حال حاضر، معدل بيكارى در استان ما از كل كشور كمتر است و نشان از موفق بودن بنگاه هاى زودبازده در استان هرمزگان دارد.
از محل اعتبارات بنگاه هاى زود بازده، ۱۸ هزار شغل در سال ايجاد شده كه حدود هفت هزار و ۵۰۰ طرح در قالب اين بنگاه ها تعريف شده است.
۴۳۳ ميلياردتومان ارزش ريالى اين طرح ها است كه مصوب شده ( به بانك ارجاع داده شده و آنها اعلام كرده اند كه توجيه فنى دارد).
همچنين ۳۵۶ ميلياردتومان از اين طرح ها نيز منجر به قرارداد با بانك ها شده كه ۸۸ درصد اين رقم پرداخت شده است.
اين آمار نشان مى دهد كه بنگاه هاى زودبازده در استان توفيق بسيار زيادى در استان داشته اند و نقطه عطف آن، اين است كه بيش از ۹۵ درصد انطباق با طرح هاى مصوب در استان دارد و اين خيلى مهم است. به طور مثال طرحى تعريف شده و توجيه فنى آن نيز از سوى بانك تأييد و وام آن پرداخت و در نهايت، طرح اجرا شده است. يعنى اگر قرار بوده كه اين طرح ۲۰ فرصت شغلى ايجاد كند، محقق شده و انحراف نداشته است.
بنابراين ميزان انحراف طرح ها و عدم انطباق آنها با مصوبات كمتر از ۵ درصد است كه بشدت از سوى دستگاه هاى اجرايى استان و سيستم بانكى كنترل مى شود.
در اينجا بايد تأكيد كنم كه استان هرمزگان از نظر انطباق طرح ها با اهداف پيش بينى شده، جزو استان هاى اول كشور است.
درباره ايجاد فرصت هاى شغلى، بيش از ۳۰ هزار شغل از طريق بنگاه هاى زودبازده تعريف شده كه بيش از ۲۲ هزار شغل محقق شده و به ثمر رسيده است.
*ارتقاى هشت درصدى منابع درآمدى استاندر سال ۸۴ منابع درآمدى استان هزار و ۷۱۹ ميليارد تومان و در سال ،۸۵ هزار و ۸۵۹ ميليارد تومان بوده كه هشت درصد ارتقا داشته است. بخشى از اين مقدار، به حساب خزانه ملى واريز مى شود و بخشى از آن نيز به صورت استانى وصول و به حساب خزانه استان واريز مى شود. هزار و ۷۳۰ ميلياردتومان از اين رقم كه بيشتر مربوط به درآمدهاى گمرك استان است به خزانه ملى رفته و درآمدهاى استانى نيز از ۷۹ ميليارد تومان در سال ،۸۳ به ۱۲۹ ميليارد تومان در سال ۸۵ و ۱۷۲ ميلياردتومان در سال ۸۶ ارتقا يافته و با رشد ۲/۲ برابرى مواجه بوده است.
اعتبارات تملك دارايى استان نيز در سال ،۸۳ ۹۸/۵ ميليارد تومان و در سال ۸۵ به بيش از ۲۳۰ ميليارد تومان و در سال ۸۶ به ۲۷۲ ميليارد تومان رسيده است كه سه برابر افزايش اعتبار را در مدت دو سال شاهد هستيم.
* سهام عدالتدر استان هرمزگان ۱۳۰ هزار نفر در مرحله اول از سهام عدالت منتفع شده اند و ۸۳ درصد مشمولان سهام عدالت، سود سال اول سهام خود را دريافت كرده اند و ارزش سهام واگذار شده ۶۲ ميليارد تومان است. كارهاى اجرايى مرحله دوم و سوم كه شامل واگذارى سهام عدالت به كارمندان و بازنشستگان است، انجام شده و در آينده واگذار مى شود.
* سپرده هاى بانكى استانمبلغ سپرده هاى بانكى استان در سال ،۸۳ يك هزار و ۲۸ ميليارد تومان و تعداد آن دو ميليون و ۴۷۲ هزار سپرده بوده كه مبلغ اين سپرده ها در سال ۸۵ به يك هزار و ۴۳۹ ميليارد تومان و تعداد آن به سه ميليون و ۱۹۰ هزار سپرده رسيده كه از نظر تعداد سپرده ها ۲۹ درصد و از نظر مبلغ سپرده ها ۴۰ درصد افزايش داشته است.
مبلغ تسهيلات اعطايى در سال ،۸۳ ۴۸۸ ميليارد تومان و در سال ،۸۵ ۷۸۱ ميليارد تومان بوده كه ۶۰ درصد ارتقا يافته و بيانگر رشد شاخص هاى كار، توليد، اشتغال و گردش اقتصادى در استان است.
در سال ۸۳ نسبت تسهيلات اعطايى به سپرده ها ۴۸ و در سال ،۸۵ اين نسبت ۵۴ بوده كه ۱۳ درصد رشد داشته است.
* توليد ناخالص داخلىمحصول ناخالص داخلى استان به قيمت بازار، ۳/۸ ميليارد دلار معادل ۲/۱ درصد از كل GDPR كشور است. اين رقم در سال ،۸۳ ۱/۸ و محصول ناخالص در اين سال ۲/۳ ميليارد دلار بوده و توفيق بسيار خوبى براى استان و دولت نهم است كه در طول دو سال اين شاخص را ۲۰ درصد ارتقا داده است.
* ميزان صادراتدر سال ،۸۳ ميزان صادرات استان ۱۱/۵ ميليون تن و در سال ۲۰/۳ ميليون تن بوده كه ۷۶ درصد در اين دوره دو ساله افزايش يافته است.
از نظر ارزش صادرات، در سال ۸۳ ، ۲/۵ ميليارد دلار صادرات داشته ايم كه اين رقم در سال ۸۵ به چهار ميليارد دلار رسيده است كه ۶۲ درصد افزايش را نشان مى دهد.
ميزان واردات هم در سال ۸۳ ، ۱۴/۲ ميليون تن بوده كه در سال ۸۵ به ۱۷/۷ ميليون تن رسيده است. اين رقم نشان مى دهد كه افزايش صادرات ما سه برابر ميزان واردات بوده است.
* مقام نخست كشورى در ترانزيت كالا ميزان ترانزيت كالا در سال ،۸۳ ۱/۸ ميليون تن و در سال ،۸۵ ۲/۲ ميليون تن بوده كه ۱۸ درصد افزايش داشته است.
از نظر ارزش ريالى نيز ترانزيت كالا از هفت ميليارد دلار در سال ۸۳ به ۹/۲ ميليارد دلار در سال ۸۵ رسيده است كه نشان از افزايش ۳۲ درصدى دارد.
به اين ترتيب استان هرمزگان از لحاظ ترانزيت كالا، مقام نخست را در كشور دارد.
* حمل و نقل جاده اىتا پايان سال ۸۳ فقط ۴۲/۷ كيلومتر بزرگراه در كل استان هرمزگان وجود داشت كه اين عدد در سال ۸۵ به ۱۵۵ كيلومتر رسيد و نسبت به كل دوره هاى قبلى ۲/۵ برابر رشد داشت.
هم اكنون نيز ۳۰۰ كيلومتر بزرگراه چهار خطه در استان هرمزگان در حال احداث است كه از مصوبات دور اول سفر استانى هيأت دولت به شمار مى رود.
علاوه بر اين از سال ۸۷ احداث ۳۰۰ كيلومتر ديگر شبكه بزرگراهى را آغاز خواهيم كرد.
* خطوط ريلى، تلفن همراه و مدرسه سازىخطوط ريلى استان هرمزگان در پايان سال ۸۳ ، ۶۱۳ كيلومتر و در پايان سال ۸۵ ، ۸۱۸ كيلومتر بوده كه ۳۳ درصد افزايش داشته است.
همچنين ضريب نفوذ تلفن همراه در سال ،۸۳ شش درصد و در پايان سال ۸۵ ، ۱۵/۴ درصد بوده كه ۸۸ درصد افزايش داشته است.
دانشجويان استان هرمزگان در سال ۸۳ ، ۱۸ هزار و ۶۰۰ نفر بوده اند كه در سال ۸۵ به بيش از ۲۶ هزار نفر افزايش يافته و اين رقم در سال ۸۶ به ۳۱ هزار و ۷۰۰ نفر رسيده است.
همچنين در بخش مدرسه سازى نيز امسال بيش از ۸۰ميليارد تومان در استان هزينه شده و مى شود كه در تمام زمان هاى گذشته بسيار بى سابقه است. البته ۳۳ ميليارد تومان آن مربوط به كمك هاى خيرين مدرسه ساز است.
علاوه بر اين از محل منابع استانداردسازى نيز ۲۴ ميليارد تومان از سوى دولت اختصاص داده شده است تا مدارسى كه كيفيت مناسبى ندارند، تخريب و نوسازى شوند.
به اين ترتيب شاهد نهضت مدرسه سازى در استان هرمزگان هستيم كه از دو سال گذشته آغاز شده است.
در زمينه ورزش نيز پيشرفت هاى خوبى در سطح استان حاصل شده است.
در سال ،۸۳ سرانه فضاى ورزشى در استان سه دهم مترمربع بود كه اين رقم در سال ۸۵ از نيم متر مربع گذشت.
امسال فقط در مراكز آموزش و پرورش ۴۰ سالن ورزشى در دست احداث است.
ورزشگاه ۲۰ هزار نفرى شهر بندرعباس كه از محل منابع سفر استانى كمك خوبى به آن شد، از جمله طرح هاى ورزشى است كه تا خرداد ۸۷ از آن بهره بردارى مى شود و از آرزوهاى ديرينه مردم استان است.
همچنين طبق برنامه ريزى هاى انجام شده، ورزش هاى آبى در سطح استان راه اندازى خواهد شد.
* احداث بزرگترين اورژانس منطقه جنوب كشورسرانه پزشك عمومى به ازاى هر صد هزار نفر جمعيت استان در سال ۸۳ ، ۱/۴ بود كه اين رقم در سال ۸۵ به ۲۲/۷ رسيد. علاوه بر آن سرانه پزشك متخصص نيز به همين اندازه ارتقا داشته است.
بيمارستان هاى حاجى آباد، جاسك و ميناب از محل اعتبارات سفر استانى هيأت دولت به بهره بردارى رسيده است.
بيمارستان لنگه نيز در دست احداث است كه بيش از ۹۰ درصد پيشرفت فيزيكى داشته و در نيمه اول سال ۸۷ به بهره بردارى مى رسد.
عمليات احداث بيمارستان هاى بستك و رودار نيز امسال آغاز شده است.
پروژه احداث و توسعه بيمارستان تأمين اجتماعى كه ظرفيت ۱۰۰ تخت را دارد و در آينده به ۳۰۰ تخت نيز مى رسد در سال جارى آغاز خواهد شد.
همچنين كار نوسازى و مقاوم سازى بيمارستان شهيد محمدى كه از بيمارستان هاى قديمى اين شهر است، در حال پيگيرى است كه در سال ۸۷ به اتمام مى رسد.
بزرگترين اورژانس در منطقه جنوب كشور با مساحت نزديك به سه هزار مترمربع در دست احداث است.
همچنين احداث ۱۱۰ خانه بهداشت كه كلنگ آنها در هفته دولت امسال به زمين زده شده بود، در هفته دولت سال آينده به پايان خواهد رسيد. اين در حالى است كه تعداد كل خانه هاى بهداشت استان در دوره ها و سال هاى قبل ۳۳۰ واحد بوده كه راه اندازى ۱۱۰ خانه بهداشت در طول يك سال پيشرفت بسيار بزرگى است.
