فرهنگسراى اخلاق به منظور تحقق شعار «تهران، شهر اخلاق» در منطقه ۱۴ افتتاح شد.
احمد نوريان با بيان اين مطلب كه شعار «تهران، شهر اخلاق» مى خواهد شرايط زندگى سالم در بستر اجتماع را فراهم سازد اظهار مى دارد: تبيين و تفهيم آداب فراموش شده و اخلاق حسنه مأموريت سازمان است و به همين منظور براى تحقق چنين هدف و مأموريتى، فرهنگسراى «اخلاق» افتتاح شد.
رئيس سازمان فرهنگى هنرى مى افزايد: اين سازمان از طريق فرهنگسراى «اخلاق»، نظام ساماندهى رفتار شهروندان در قبال تمام فعاليت هاى شهر را دنبال مى كند. تفهيم، تبيين و ترويج اخلاق هم به همت اين فرهنگسرا انجام مى شود.
وى با اشاره با اخلاق نظرى و عملى تأكيد مى كند: آنچه امروز جامعه به شدت محتاج آن است، اخلاق عملى است. ما بر اساس آموزه هاى دينى و منابع اصيل (قرآن و عترت) از مبانى كافى برخورداريم و آنچه لازم است تنها عمل كردن به اين آموزه ها در بستر و بطن جامعه است.
نوريان با تأكيد بر انتقال پيام اخلاقى از سوى فرهنگسراى اخلاق تصريح مى كند: با توجه به شعار «تهران، شهر اخلاق»، تحقيق و استخراج اصول اخلاقى از مبانى فرهنگى از طريق منابع موجود و سارى و جارى ساختن نگرش اخلاق گرايانه در اجتماع بر اساس منشور اخلاقى كه بايد از سوى فرهنگسراى اخلاق تدوين شود، وظيفه اى است كه سازمان فرهنگى هنرى در حال پيگيرى و عملياتى كردن آن است.
وى با اظهار اميدوارى از ترويج فرهنگ بومى ايران اسلامى با افتتاح فرهنگسراى اخلاق در سطح شهر گفت: چينش و ظاهر فرهنگسراى اخلاق بايد به گونه اى باشد كه رهگذران هم بتوانند پيامى اخلاقى دريافت كنند.
فرهنگسراى اخلاق در خيابان پيروزى، خيابان شكوفه، پلاك ۲۰ واقع و نام قبلى اين فرهنگسرا، پايدارى بوده است.

محدوده طرح ترافيك تهران در فضاى مركزى پايتخت چند سال است كه سايه انداخته. برخى از سال ها به وسعت محدوده اضافه شده تا حجم خودروهاى موجود در محدوده كاهش يابد. سال ،۸۴ گستره محدوده طرح ترافيك با افزودن فضاى زوج و فرد تردد خودروها به ۷۴ كيلومتر افزايش يافت تا عملاً تمام فضاى مركزى تهران با محدوديت تردد خودروها مواجه شود.
ساعت اجراى طرح ترافيك در آغازين سال هاى انقلاب كه از آن به عنوان طرح آزمايشى ياد مى شد از ۶ صبح تا ۳ بعد از ظهر بود و روزهاى پنجشنبه نيز اين طرح به اجرا در نمى آمد. سال ۱۳۷۱ ساعت ورود به محدوده طرح، يك ساعت و نيم افزايش يافت يعنى شروع آن ۶‎/۳۰ صبح و زمان خاتمه آن پنج بعد از ظهر اعلام شد. همزمان، نرخ هاى ورود به محدوده طرح ترافيك نيز افزايش پيدا كرد. به طورى كه در مهرماه سال ۷۲ اتحاديه تاكسى بارها كه در سال هاى آغازين شروع طرح، هزينه چندانى بابت اين طرح پرداخت نمى كرد، به علت افزايش قيمت از ۱۲۰۰ تومان به ۱۳ هزار تومان اعتراض خود را ابراز كرد.
در سال ۷۳ نيز با توجه به نياز برخى از اقشار جامعه براى ورود به محدوده، تصميم گرفته شد تا تعداد چهار هزار كارت تردد روزانه به قيمت ۱۰ هزار ريال فروخته شود. اين امر موجب شد عده اى به عنوان مشترى دائمى اين كارت ها، هر روز در محل هاى فروش كارت كه اغلب نيز در ابتداى ورودى هاى محدوده طرح قرار داشتند، تجمع كنند و راهبندان ها و ترافيك سنگين حاصل از اين اجتماع موجب شد كه در اواخر سال ۷۵ مسئولان شهردارى تصميم بگيرند فروش كارت يك روزه را متوقف كنند.
با وجود گذشت ۱۳ سال از زمان توقف فروش كارت تردد روزانه، دوباره اين پيشنهاد ارائه شده است، ولى جداى از روند تاريخى كه بر اين محدوده گذشته است بايد يادآور شد كه محدوده طرح ترافيك تهران براى كاهش حجم تردد خودروها به صورت منطقه اى ممنوعه براى تهران لحاظ شده است. اما بايد در نظر داشت با توجه به اين كه بيشترسازمان ها و نهادهاى دولتى و نيز قطب اقتصادى تهران در اين منطقه واقع شده است، قائل شدن اين محدوديت سبب ايجاد مشكلاتى در تردد نيز شده است. هدف از ايجاد محدوده طرح ترافيك، كاهش حجم ترافيك بود، اتفاقى كه هيچ گاه و حداقل امروز پس از گذشت ۲۸ سال از زمان ايجاد اين محدوديت به هدف خود نائل نشده است و ترافيك محدوده بازار هر روز تعداد بسيارى از رانندگان را اسير خود مى كند.
كاهش آلودگى هوا و آلودگى صوتى نيز از دلايل ايجاد اين محدوديت در تهران بوده است، كافى است سرى به محدوده طرح ترافيك بزنيد تاخود قضاوت كنيد كه اين هدف به دست آمده است يا خير. حتى با وجود پارك وسيعى چون پارك شهر در منطقه مركزى تهران، ميزان آلودگى هوا در منطقه بازار بسيار بيشتر از ساير نقاط پايتخت است.
ايجاد محدوديت در تردد، ابزارى است كه كشورهاى ديگر نيز از آن استفاده مى كنند، ابزارى كه با كنترل و مديريت صحيح به نتيجه مى رسد و مى تواند ترافيك محدوده را به ميزان قابل توجهى كاهش دهد.
محدوده طرح ترافيك بدون دستيابى به اهداف تعيين شده خود، هرچند سال يكبار رشد مى كند تا محدوديت ها بيشتر شود. به نظر مى رسد ادامه اين روند محدوديت تردد كلى درتهران را در پى خواهد داشت.

[محمدمهدى موحدى]

شب آرام است. خداوند در آيه اى به اين آرامش شب قسم خورده است (واليل اذا سجى- ضحى۲) و در آيه اى ديگر سوگند به شب را شايسته مى داند (واليل اذا يسر، هل فى ذلك قسم لذى حجر- فجر ۴ و۵)؛ در تهران بعضى شب ها ولى شب نيست و با سوگند هاى قرآنى جور در نمى آيد. اين شب ها را از صداى سهمگين لودرهاى خاكبردارى و كاميون هاى خاكبر مى توان شناخت كه در كار ساخت و سازهاى ارگانى و شخصى غرش مى كنند.
شهردارى آفريننده و مدافع ناشب هاست. اين سازمان مسئول شهرسازى و شهرآرايى مجوز مى دهد كه لودرها شب ها را به صورت انكرالاصواتى خود آلوده كنند و آسايش و نيايش شبانه را از عده اى سلب كنند چگونه و چرا هركس يا اداره اى مى خواهد بنايى بسازد جواز ساخت مى گيرد. برخى كارهاى بنايى تنها با ماشين هاى سنگين انجام شدنى است. خاكبردارى و حمل نخاله از اين قبيل است. چون ماشين هاى سنگين در طول روز حق رفت و آمد به شهر را ندارند پس بايد شب بيايند! دستور و اجازه اى است كه شهردارى در روز روشن مى دهد تا به تاريكى اجرا شود، مثل آن مى ماند كه اتاقى را جارو و گرد و خاشاك را به جاى دور ريختن زير فرش پنهان كنيم. آرى جاروى شهردارى روز ها بخشى از آلاينده هاى ماشينى را مى روبد و به زير فرش شب مى راند.
مسئله را غلط حل كردن نه كارى است خرد، قدم هاى سازندگى كلان برداشته مى شوند! اينجاست كه اصل چهلم قانون اساسى مغفول مى ماند. جمله زيباى «هيچ كس نمى تواند اعمال حق خويش را وسيله اضرار به غير و تجاوز به منافع عمومى قرار دهد» را شهردارى تهران به اين صورت تغيير مى دهد: «هر دارنده جواز ساخت مى تواند اعمال حق خويش را وسيله اضرار به غير يا تجاوز به منافع عمومى قرار دهد.»
*مصداق
ساعت حدود ۱۰ شب مورخ ۱۳۸۶‎/۱۱‎/۱۳ است. در كوچه شهيد قره تپه اى سعادت آباد يك لودر، زمينى را مى شكافتد و ساز زلزله مى نوازد. تا ساعت ۱۲ شب ساكنان كوچه صبر مى كنند اما اركستر تازه گرم شده است. ساعت يك بامداد نگارنده خط ۱۱۰ رامى گيرد تا مزاحمت را گزارش دهد. پاسخ مى شنود كه با ۱۳۷ شهردارى تماس بگيريد. چنين مى شود و پاسخگوى ۱۳۷ مى گويد خاكبردارى شبانه اگر با مجوز باشد بلامانع است. جزئيات را هم بايد از شهردارى منطقه (۲) پرسيد. پرس و جو انجام مى شود. متصدى تأييد مى كند كه خاكبردارى موصوف مجوز دارد.
زمانى صاحب اين قلم در مصاحبه يك مقام شهرى شنيده بود در اوقات تاريك هم مى شود با مقامات حرف زد. كافى است بخواهيد با «شهردار شب» صحبت كنيد. مركز تلفن شهردارى تهران را مى گيرم. تلفنچى مى گويد «شهردار شب» در اتاقش نيست و مركز بى سيم را وصل مى كند. بى سيمچى داستان را مى پرسد و پاسخ به نفع ارابه هاى آهنين پيكر مى دهد. اصرار مى كنم «شهردار شب» را پيدا كنند تا به ايشان بگويم مجوزها بايد مبتنى بر قانون باشند و قانون ايجاد زحمت براى ديگرى را فقط در شرايط اضطرارى و بحران مى پذيرد. حال آن كه براى ساخت و ساز متعارف بايد راهى غير بحرانى طى كرد. خوششان نمى آيد. تلفن را قطع مى كنند. ده ها بار تماس مى گيرم، بر نمى دارند اما بالاخره ساعت ۲ بامداد جواب مى دهند و يك شماره تلفن همراه در اختيارم مى گذارند. متأسفانه اشتباه است. خانواده اى از خواب بيدار مى شوند، شهردار شب در كار نبود. باز هم در تماس با مركز بى سيم خواسته ام را تكرار مى كنم. در نهايت شماره درست مى دهند: ...،۰۹۱۲۳۴۸ حالا شهردار شب پشت خط است. اين مقام محترم نيز حرفى تازه نداشت ولى بسيار دلخوش مى كرد. وى شأن شهروندى را در كلام خود پاس مى داشت هرچند پاسخى در خور نمى فرمود. به ايشان عرض كردم: آنجا كه لودر مذكور كار مى كند براى اتومبيل ها تابلوى توقف ممنوع ندارد. اگر من وسيله نقليه ام را در آن مكان و به عبارتى مانع كار لودر پارك كنم تكليف چيست جواب روشن بود: مقررات به شما حق مى دهد. (پليس محترم محله نيز سر صحنه آمد و همين را مى گفت منتهى اين كار را عملاً در تعارض با مجوز شهردارى مى ديد) من چه گفتم: درست است كه پليس راهنمايى و رانندگى اجازه نمى دهد كاميون ها و لودر ها در طول روز به خيابان ها گسيل شوند اما علامت توقف ممنوع را در محل هاى ساخت و ساز نصب نمى كنند. نتيجه اى كه مى خواستم بگيرم آن بود كه به همين سادگى تعارض مقررات را آشكار كنم و ياد آور شوم شهردارى و راهنمايى و رانندگى مى بايد معقولانه هماهنگ باشند و همه جوانب چنين كارى را لحاظ كنند.
هنر شهردارى آن خواهد بود كه در حل اين قبيل مسائل گروه كار تخصصى تشكيل دهد تا بر اساس «منطق فازى» راه حل بجويند و يا مثلاً تبصره اى به نفع سازندگان، بر مقررات تردد ماشين هاى سنگين بزند. نه آن كه اجازه دهد مخالف قوانين آسمانى و اساسى، «شب» نا آرام شود. اين مواجهه براى من در ساعت ۳ بامداد پايان پذيرفت. لودر و كاميون ها البته تا ۶ بامداد با مجوز شهردارى غريدند و شب هاى بعد هم دست بردار نبودند. ساكنان كوچه شهيد قره تپه اى و كوچه هايى كه از درد مشابه به رنج مى برند، التفات شهردارى را انتظار مى كشند.
*تكمله
قبل از نگارش و نشر اين گزارش با همان شهردار نازنين شب تماس تلفنى گرفته و خواستم اگر ممكن است شهردارى قبل از رسانه ها اقدامى در خور و شايسته به عمل آورد تا نيازى به انعكاس روزنامه اى نباشد، نشد كه نشد.