] مريم آريايى[

شايد براى ما خبرنگاران پايتخت نشين يك هدف دور از ذهن بود كه بتوانيم بعد از دور اول سفر هيأت دولت، به استان ها سفر كنيم و از نزديك در جريان روند اجراى طرح ها و پروژه هاى مصوب هيأت دولت در استان ها قرار گيريم و شايد از همان روز اول كه سفرها آغاز شد پيش خود گفتيم كه وعده اى مى دهند و پرسشگرى هم حاضر نيست تا پيگيرى كند اين وعده ها چه مى شود اما با ابتكار عملى كه از سوى مشاوران رسانه اى و مطبوعاتى رئيس جمهور درنظر گرفته شد، دور دوم سفرها با مقدمه رسانه ها آغاز شد. اين دور سفرها در حالى انجام مى شود كه نمايندگان رسانه ها در هيأتى به عنون پيشقراول به استان ها سفر مى كنند و از نزديك از روند اجراى مصوبات بازديد مى كنند و درواقع چشمان تيزبينى هستند كه وظيفه نظارتى آنها از سوى مسئولان دولتى و استانى به رسميت شناخته شده است. پس از سفر ۱۱ هيأت از رسانه ها با على اكبر جوانفكر، همسفر اهالى رسانه گفت وگويى داشته ايم كه در ادامه مى خوانيد.

* انگيزه شما از دعوت خبرنگاران به بازديد از طرحها و پروژه هاى مصوب سفرهاى استانى دولت چه بوده است
اوايل تابستان سال جارى در ديدار مسئولان اجرايى كشور با رهبر عزيز انقلاب، ايشان از ضعف دولت در امر اطلاع رسانى سخن گفتند و ضرورت تقويت اين بخش را به مسئولان اجرايى گوشزد كردند. به دنبال تذكر رهبر معظم انقلاب، بنده و آقاى دكتر كلهر مشاور رسانه اى و اطلاع رسانى رئيس جمهور برنامه اى را در نظر گرفتيم و ضمن سفر به استان هاى مختلف، با مديران اجرايى و مسئولان روابط عمومى هاى دستگاه هاى اجرايى در هر استان نشست هايى را برگزار كرديم و سياست هاى دولت را در ارتباط با اهميت جايگاه روابط عمومى ها و تقويت كار اطلاع رسانى به آنها منتقل كرديم كه به طور نسبى در فعال سازى روابط عمومى ها مؤثر بود و مديران اجرايى را به حساسيت و اهميت كار روابط عمومى ها آگاه كرديم و حركتى نسبى در اين زمينه شروع شد. همزمان با اين كار، طرح ديگرى را به اجرا درآورديم كه هدف از آن حمايت منطقى از رسانه ها براى انجام وظيفه ذاتى خود در امر اطلاع رسانى است. دانستن حق مردم است و اداى اين حق نيز برعهده رسانه هاى ارتباط جمعى كشور است. ثروت ملى و سرمايه كشور به عنوان امانتى سنگين نزد دولت به وديعه گذاشته شده است تا براى پيشرفت كشور و حل مشكلات جامعه به كار گرفته شود، بنابراين مردم حق دارند بدانند كه اين سرمايه و ثروت ملى چگونه و در كجا از سوى دولت به عنوان نماينده و امين مردم به كار گرفته مى شود اقدامات انجام شده چه تأثيرى در سرنوشت كشور و آينده نسل هاى جوان خواهد داشت و چه چشم اندازى براى آينده ترسيم مى كند همانطور كه اشاره كردم رسانه هاى ارتباط جمعى شامل رسانه ملى، خبرگزارى ها و مطبوعات به لحاظ ذاتى اين مأموريت و مسئوليت را برعهده دارند كه با اطلاع رسانى درست و دقيق و بهنگام از اقدامات دولت، نيازهاى اطلاعاتى مردم را تأمين كنند و روند فعاليت هاى دولت در عرصه هاى مختلف ر ا براى مردم تبيين نمايند. بر اين اساس دولت نهم با وقوف به مشكلات مالى و پولى كه برخى از رسانه ها با آن مواجه هستند، تصميم گرفت تا در چارچوب يك طرح حمايتى و تداركاتى، بستر لازم براى فعال شدن خبرنگاران و گزارشگران و تصويربرداران رسانه ها را در ارتباط با اطلاع رسانى از فعاليت هاى دولت فراهم آورد. بنابراين در چارچوب تعامل و همكارى
نزديك تر دولت با رسانه ها از نمايندگان رسانه ها دعوت كرديم تا با هزينه دولت سفرهاى استانى را انجام دهند و بيايند و از نزديك روند اجراى مصوبات سفرهاى استانى دولت را مشاهده كنند و مشاهدات خود را به مردم منعكس نمايند.
* اكنون كه ۱۱ سفر از اين دست سفرها انجام شده تا چه حد انگيزه اوليه شما محقق شده است
طى شش ماه گذشته كه اين تصميم به اجرا گذاشته شده است، مى توانيم بگوييم كه به طور نسبى براى مردم و مسئولان كشور داراى نتايج مثبت و مفيدى بوده است. در اين سفرها عالى ترين مسئول اجرايى استان كه استاندار است، به همراه معاونين، فرمانداران و مسئولان اجراى پروژه ها در دسترس خبرنگاران قرار مى گيرد. علاوه بر توضيحاتى كه همه مسئولان در جاى خود و در پروژه هاى مرتبط ارائه مى دهند، خبرنگاران اين فرصت را دارند كه از مسئولان پروژه ها سؤالات مختلفى بپرسند و اينك با انجام يازدهمين سفر، مى توان گفت خبرنگارانى كه به طور مستمر در بازديد از طرحها و پروژه هاى مختلف حضور داشته اند، امروز به يكى از باتجربه ترين خبرنگاران در حوزه مسائل اجرايى دولت تبديل شده اند. امروز سؤالات خبرنگاران بسيار دقيق تر و كارشناسى تر از نخستين سفرها است و با ظرافت خاصى مسائل را دنبال مى كنند.
حضور خبرنگاران در سفرهاى استانى، همچنين به منزله نظارتى است كه آنها به نمايندگى از سوى مردم بر روند فعاليت هاى دستگاه اجرايى اعمال مى كنند.
سفرهاى استانى خبرنگاران همچنين باعث ايجاد شوق و انگيزه مندى بيشتر مديريت اجرايى استانها براى پيگيرى مجدانه تر مصوبات دولت و افزايش سرعت و دقت كار از سوى پيمانكاران در هنگام اجراى طرحها و پروژه ها مى شود زيرا آنها خود را در معرض نظارت و پيگيرى مى بينند و به طور طبيعى به انجام وظايف خود به شكل مطلوب و بهينه آن اهتمام مى كنند. اين شوق و انگيزه را مى توان در ميان مديران استانهايى كه هنوز به آنجا سفر نكرده ايم، مشاهده كرد. آنها مجدانه پيگير هستند و خود را آماده كرده اند تا از خبرنگاران استقبال كنند و گزارش عملكرد خود را از طريق رسانه ها به اطلاع مردم برسانند.
* اين سفرها چه دستاوردهايى براى مردم داشته است
بدون ترديد آگاهى مردم از روند فعاليت هاى اعجاب انگيز دولت در عرصه هاى مختلف كه از رهگذر سفرهاى استانى خبرنگاران حاصل مى شود، خوشحالى، نشاط، اميد، انگيزه مندى و حضور هرچه بيشتر و مؤثرتر مردم در صحنه هاى تصميم گيرى كشور را به دنبال خواهد داشت. وقتى مردم احساس كنند كه مسئولان كشور در مسير درستى براى آنها برنامه ريزى مى كنند و گره از مشكلات را يكى پس از ديگرى مى گشايند و سرعت و صحت كار آنها مناسب و قابل قبول است، اميد به زندگى در مردم افزايش پيدا مى كند و مردم ما شايسته برخوردارى از بالاترين سطح اميد به زندگى هستند كه تلاشهاى عالمانه و صادقانه مسئولان كشور نقش تأثير گذار و تعيين كننده اى در اين هدف مهم دارد. وقتى مردم مى بينند كه پيشرفت كشور با انجام فعاليت هاى جهادگرانه مسئولان شتاب فزاينده اى گرفته است، از صميم قلب خوشحال مى شوند، به سرنوشت كشور بيش از گذشته علاقه مند مى شوند و سعى مى كنند بهترين انتخاب ها را انجام دهند. در مجموع مى توانم بگويم كه اين تصميم، اقدام لازمى بوده است و تصميم داريم تا با توكل به خدا، اين سفرها را به ۱۹ استان باقى مانده ديگر نيز به انجام برسانيم.
* با توجه به حجم بالاى مصوبات در استان ها آيا امكان بازديد از تمامى پروژه ها وجود دارد و انعكاس اين دستاوردها چطور مى تواند باشد
ما به طور طبيعى نمى توانيم از همه طرح ها و پروژه هايى كه در يك استان به اجرا در آمده يا در دست انجام است، بازديد كنيم و با توجه به محدوديت زمانى، مجبوريم به صورت رندومى يا گزينشى از ميان پروژه هاى مهمتر و كليدى تر، شمارى از پروژه ها را مورد بازديد قرار دهيم اما تلاش بر اين است كه اين پروژه ها متنوع باشد تا بتوانيم به ارزيابى روند پيشرفت استان در همه حوزه هاى عملكردى دولت بپردازيم.
مهم اين است كه خبرنگاران بتوانند، برداشت خود را از روند فعاليت ها به جامعه منتقل كنند وگرنه صرف اطلاع رسانى در باره كليات يا جزئيات يك پروژه، چيزى را منتقل نمى كند. براى مثال خبرنگاران از پروژه سيمان زاوه در خراسان رضوى بازديد كردند،
۸۴ درصد اين پروژه ظرف دو سال گذشته انجام شده كه تحول مهمى است، اما مهم اين است كه رويكرد دولت در ارتباط با سيمان در خراسان رضوى منتقل شود. رويكردى كه موجب شده است توليد سيمان در اين استان به هشت برابر ظرفيت دو سال قبل افزايش پيدا كند. يا ضمن بازديد از پروژه بسيار مهم كتابخانه ملى در مشهد، رسانه ها بتوانند اين حقيقت را به جامعه منعكس كنند كه سرانه فرهنگى استان خراسان رضوى طى دو سال گذشته دو برابر شده و صد در صد افزايش يافته است. اين نوع از آگاهى و اطلاع رسانى است كه در مردم شوق، نشاط و اميد ايجاد مى كند.
مردم از خبرنگاران انتظار دارند كه روح حاكم بر فعاليت هاى دولت در استان ها را مشاهده و دريافت كنند و آن را به مردم انتقال دهند و اميدواريم رسانه ها بتوانند رسالت خود را در اين زمينه با دقت و هوشمندى به انجام برسانند.
* تا چه ميزان رسانه ها انگيزه شما را از آغاز اين سفرها پذيرفتند و سير پذيرش رسانه ها در يازده سفر انجام شده به چه صورت بوده است
ما با سه طيف از رسانه ها مواجه هستيم، يك طيف از رسانه ها رسالت خود را به خوبى درك كرده اند و براى آنها هيچ چيزى مهمتر از امر اطلاع رسانى از واقعيت ها و بيان حقايق جامعه نيست. آنها مسئولانه در صحنه حضور دارند و مجدانه پيگير مسائل هستند. نقاط ضعف و قوت را با هم مى بينند و جايى كه لازم است انتقاد مى كنند و هرجا مناسب بدانند به تشويق و دلگرم كردن مسئولان مى پردازند و آن را به حساب حمايت و طرفدارى از آنها نمى گذارند. اين رويكرد سازنده اى است كه يك طيف از رسانه ها در سفرهاى استانى با حضور مؤثر خود آن را دنبال مى كنند و ما هم از آنها تقدير مى كنيم.
طيف ديگر رسانه ها از خود بى تفاوتى نشان مى دهند و براى اين سفرها، اهميت لازم را قائل نمى شوند، هرچند مخالفت نمى كنند اما از خود رغبتى براى اداى حق دانستن مردم نيز نشان نمى دهند. من قصد ندارم به انگيزه هاى آنها در بروز اين بى تفاوتى نسبت به حقيقت درخشانى كه امروز در بحث آبادانى و پيشرفت كشور در حال رخ دادن است، وارد شوم. اما اين رويكرد خوبى نيست و بى انگيزگى از طرف يك رسانه شكننده و آسيب زننده است.
طيف ديگرى از رسانه ها بشدت مخالف انعكاس هرگونه گزارش يا خبرى در ارتباط با عملكرد مثبت و سازنده دولت هستند آنها از اينكه دولت نهم، بانى دستاوردها و پيشرفت هاى امروز كشور است، عصبانى هستند. لذا اصل و اساس كار خود را در ارتباط با دولت نهم بر اشكال تراشى و منفى بافى قرار داده اند و به دنبال يافتن سوژه هاى منفى از اقدامات دولت هستند تا به زعم خود، مانع از جلوه گر شدن موفقيت ها و دستاوردهاى دولت شوند. من اين رويكرد رسانه اى را كه فقط به دنبال اشكال تراشى و برجسته سازى نقاط منفى و ضعف و ناديده گرفتن موفقيت هاى بزرگ است و مى كوشد تا چشم انداز آينده را در پيش مردم برخلاف حقايق موجود، تيره و تار ترسيم كنند، بسيار مخرب و نامطلوب مى دانم و براى عناصر فعال در اين عرصه نيز عميقاً متأسفم. ما منتقد اين رويكرد در عرصه رسانه اى هستيم و آن را مغاير با رسالت خطيرى مى دانيم كه برعهده رسانه ها گذاشته شده است. اين طيف از رسانه ها را به بازگشت از اين مسير دعوت مى كنيم زيرا آنها علاوه بر آنكه بايد پاسخگوى وجدان خود باشند، با اين رويكرد غير اخلاقى و غير حرفه اى نخستين ضربه را به خودشان وارد مى كنند و اعتماد مردم را از دست مى دهند، ما مى خواهيم كه رسانه ها محل رجوع مردم باشند و اين امر نيز مستلزم صداقت، شفافيت، روحيه امانتدارى، بى طرفى و مردم باورى و بيش از همه تعهد به اصول و ارزشهاى اعتقادى است. اعتماد مردم
اصلى ترين سرمايه براى هر رسانه ارتباط جمعى محسوب مى شود زيرا هيچ رسانه اى نمى تواند بدون برخوردارى از اعتماد مخاطبان به فعاليت حرفه اى در عرصه اطلاع رسانى استمرار بخشد و اين اعتماد نيز فقط در سايه شفافيت، امين بودن، صداقت و انجام كار حرفه اى به دست مى آيد. ما در تلاش هستيم تا رفتار و تعامل خود را با هر سه طيف به شكل منطقى و اصولى دنبال كنيم.
* آيا در سفرها از هر سه طيف دعوت شده است كه حضور داشته باشند
بله. ما نمايندگانى از هر سه طيف را دعوت مى كنيم و جا دارد به سهم خود از خبرگزارى هاى مهم كشور از جمله خبرگزارى جمهورى اسلامى، فارس، ايسنا، مهر و موج كه نمايندگان آنها در همه سفرها حضور فعال داشتنه اند تشكركنم. البته اين تشكر همراه با يك درخواست است كه آنها بكوشند تا نقش خبرنگاران و گزارشگران در فرايند اطلاع رسانى از عملكرد دولت برجسته و قابل رؤيت باشد و فقط به عنوان يك واسطه و انتقال دهنده نظرات ديگران عمل نكنند. نمايندگان رسانه ها مستقيماً در صحنه حضور دارند و شاهد روند تحولات هستند، بنابراين از آنها انتظار مى رود كه در مقام يك شاهد به مردم اطلاع رسانى كنند. بعضى مطبوعات كه روزنامه ايران نيز در زمره آنهاست، حضور پايدار و ثابتى در اين سفرها داشته اند و تلاش ويژه تر و مسئولانه ترى را به عمل آورده اند كه همه اين تلاشها قابل تقدير است.
* رويكردهاى منتقدانه رسانه ها به اين سفرها به چه صورت بوده است آيا نقد سازنده اى در اين سفرها صورت گرفته و مواردى وجود داشته است كه براى شما راهگشا باشد
به جاى اين كه «نقد سازنده» را به كار ببريم بهتر است بگوييم آيا رسانه ها توانستند آنچه رسالت و وظيفه داشتند در ارتباط با اين سفرها انجام بدهند يا خير من به كرات بويژه در سفرهاى استانى به خبرنگاران اين نكته را گوشزد و تأكيد كردم كه نمايندگان رسانه هاى جمعى چشم بينا، گوش شنوا و زبان گوياى مردم هستند و بايد بتوانند واقعيت ها را به درستى ببينند و آن را به مردم منتقل كنند. خواننده يا شنونده وقتى گزارشى را در يك روزنامه مى خواند يا از راديو مى شنود، مايل است نقش خبرنگار را به عنوان شاهد صحنه احساس كند و از زبان و بيان او ابعاد رويداد را دريافت كند. وقتى خبرنگار به صحنه مى آيد، مشاهده مى كند و خود به جمع بندى مى رسد، انتظار مى رود برداشت خود را آزادانه و به صورت مستقيم و نه در قالب هاى ديگر، به جامعه منتقل كند. متأسفانه يكى از آسيب هاى جامعه رسانه اى ما اين است كه خبرنگاران غالباً در داد و ستد اطلاعات يك واسطه بوده اند و نقش آنها در عرصه اطلاع رسانى كمرنگ و ناپيدا شده است. بيشتر نقل كننده هستند، اين رويكرد بايد اصلاح شود. من در سفرهاى استانى خبرنگاران از آنها خواسته ام كه نقش خود را در اطلاع رسانى شاخص و برجسته كنند و الگوى كارى از خود برجاى بگذارند تا ديگران هم بتوانند از اين الگو استفاده كنند. اگر اين اتفاق بيفتد انتقادى هم كه شما اشاره كرديد،
درست تر و دقيق تر خواهد بود. در اين صورت خبرنگار، مشاهده كننده و ناظر و جست و جو گر مى شود و هر جا ضعفى مى بيند سؤال مى كند، پاسخ مسئولان را مى شنوند و سپس به ارزيابى مى پردازد.
* آيا از نظر شما نقاط ضعفى هم در اين سفرها وجود داشته است، بخصوص از نظر پوشش رسانه اى و آيا براى رفع اين ضعف احتمالى برنامه اى داريد
ما نمى توانيم يك حكم كلى براى همه رسانه ها صادر كنيم و بگوييم همه رسانه ها بد عمل كردند و يا همه خوب عمل كردند. لازم است نقش هر رسانه اى در جاى خودش مورد بررسى قرار گيرد. نگاه عادلانه به اين عرصه هم همين را طلب مى كند. طيفى از رسانه ها منصفانه عمل كردند. به طور مشخص اغلب روزنامه ها، در انتشار اخبار و اطلاعات، متكى به گزارشها و اخبار دريافتى از خبرگزارى هاى مهم كشور هستند. تعجب آور است كه برخى از روزنامه ها با چه دليل و انگيزه اى و با چه منطقى مردم را از دانستن حقيقت محروم مى كنند و با چه انگيزه اى اين جهش بزرگى را كه در جاى جاى كشور در عرصه پيشرفت و سازندگى كشور در حال رخ دادن است، از مردم كتمان مى كنند و بر آن سرپوش مى گذارند. خبرگزارى ها گزارش اين واقعيات را منعكس مى كنند اما متأسفانه برخى از روزنامه ها، آن را از ديد مردم پنهان نگه مى دارند. اين رفتار بسيار تلخ و غم انگيز است، بايد اين رويه اصلاح شود. چنين موضع ستيزه جويانه اى در برابر دولت پرتلاش و خستگى ناپذير نهم كه هيچ جايگاه و شأنى جز خدمت به مردم براى خود قائل نيست، از چه منطق و منش اخلاقى وانسانى تبعيت مى كند
دولتى كه براى خدمت به مردم، سر از پا نمى نشناسد و شب و روز خود را به كار و تلاش براى پيشرفت و آبادانى و عمران كشور اختصاص داده است، آيا شايسته حمايت و پشتيبانى نيست آيا به صرف آنكه طيفى از روزنامه ها متعلق به يك جناح خاص سياسى هستند، حق دارند به چنين دولتى بتازند و تمامى اهتمام خود را معطوف به تضعيف و تخريب آن كنند چنين روشى با كدام معيار ارزشى، اخلاقى، ملى و ميهنى همخوانى دارد اين اشكال و آسيب به كاركرد برخى از رسانه هاى ارتباط جمعى كه يك وضعيت درجا زننده يا پس رونده را براى خود بوجود آورده اند، وارد است و بايد اصلاح شود. از اصحاب رسانه و نخبگان رسانه اى كشور، انتظار مى رود كه با همكارى دستگاه هاى مسئول، تمهيدى بينديشند تا اين معضل حل شود و همراه با پيشرفت و آبادانى پرشتاب كشور، رسانه هاى ارتباط جمعى نيز ارتقا پيدا كنند و به يكى از كارآمدترين ابزارهاى درخور شأن و منزلت ملت ايران تبديل شوند.
* در سفرهاى آينده رويكردهاى جديدى مدنظر داريد و يا قرار است همين روند را ادامه دهيد
ما همين روند را ادامه مى دهيم و سعى مى كنيم از رسانه هاى ديگر نيز دعوت به عمل آوريم. بعضى رسانه ها و روزنامه ها را طى ۱۰ سفر گذشته دعوت كرديم، با اين كه استقبال نكردند ولى همچنان به دعوت خود ادامه داديم، اما چون استقبال نمى كنند اين فرصت را در اختيار ديگران قرار مى دهيم و اميدواريم شاهد استقبال طيف جديد رسانه ها از اين سفرها باشيم. وظيفه ما اين است كه به رسانه ها كمك كنيم تا وظيفه اطلاع رسانى را به نحو مطلوبى به انجام برسانند.
* از وقتى كه در اختيار ما قرار داديد سپاسگزارم.
من هم از شما و همه خبرنگارانى كه مجدانه بحث سفرها را پيگيرى مى كنند تشكر مى كنم و اميدواريم با همين جديت كار خود را ادامه دهند.

] دكتر محمد قنادى مراغه‎/ رئيس پژوهشگاه علوم و فنون هسته اى]
به موجب قانون دستيابى به فناورى هسته اى صلح آميز، مصوبه مجلس شوراى اسلامى مورخ ۸۴‎/۳‎/۸ سياستگذارى و برنامه ريزى در مورد تربيت نيروى انسانى متخصص و اولويت بندى در علوم و فناورى هسته اى و تحقق يافته هاى آنها در صنعت هسته اى مربوط به توسعه نيروگاه هاى هسته اى و چرخه سوخت هسته اى توسط وزارت علوم، تحقيقات و فناورى و سازمان انرژى اتمى ايران انجام خواهد شد. تحقق هرچه سريعتر مصوبه مجلس شوراى اسلامى، در خصوص برخوردار نمودن كشور از فناورى صلح آميز هسته اى، از جمله دستيابى به چرخه سوخت هسته اى براى توليد ۲۰ هزار مگاوات برق هسته اى، مستلزم سرمايه گذارى در توسعه زيرساخت هاى علوم و فناورى كشور مى باشد. بويژه تدوين برنامه جامع توسعه منابع انسانى و استراتژى پژوهش و فناورى براى صنعت هسته اى كشور از الزامات استراتژى بلند مدت اين صنعت به شمار مى آيد.
* چشم انداز پژوهشى صنعت هسته اى ايران
در راستاى اجراى برنامه هاى پژوهشى و فناورى مندرج در سند چشم انداز بيست ساله (به افق ۱۴۰۴) جمهورى اسلامى ايران و برنامه چهارم توسعه اقتصادى، اجتماعى و فرهنگى ۸۸-،۱۳۸۴ اهداف ذيل هدف گذارى خواهد شد:
* برپا سازى نظام جامع پژوهش و فناورى،
* گسترش بازار محصولات دانايى محور و دانش بنيان،
* تجارى سازى دستاوردهاى پژوهشى،
* نوآورى و گسترش نقش بخش خصوصى و تعاونى در اين قلمرو،
و با توجه به اهداف كلى مندرج در سند ملى توسعه بخش انرژى هسته اى (در برنامه چهارم توسعه اقتصادى، اجتماعى و فرهنگى جمهورى اسلامى ايران)
* توسعه و گسترش علوم و فنون هسته اى در كشور و ايجاد زيربناى علمى و فنى لازم با استفاده از آن در برنامه هاى توسعه كشور
* اهتمام به كاربرد علوم و فنون اتمى در صنايع، كشاورزى، پزشكى و خدمات
* ايجاد خدمات فنى مورد نياز كشور در زمينه علوم و فنون هسته اى
* توليد و توزيع راديو ايزوتوپها و ساير مواد و تجهيزات مورد نياز براى كاربرد علوم و فنون هسته اى كشور و بند هاى مختلف آن سند مانند:
* بند ۳-۱- تحقيق و توسعه علوم و فنون هسته اى
* بند ۱-۲-تعامل فعال با اقتصاد جهانى و مجامع بين المللى
* ۳-۳- فناورى و توسعه علمى
* بند ۴- نقش و جايگاه اين بخش در تحقق اهداف چشم انداز
براساس
* اهداف كلان تدوين شده بر مبناى بومى نمودن لزوم تفكيك دستگاه هاى اجرايى، به منظور پايش مناسبات فعاليت ها و كنترل عملكردها بر مبناى هزينه هاى انجام شده
* در پى تغيير ساختار تشكيلاتى و تغييرات عمده در سيستم مديريتى و برنامه ريزى سازمان انرژى اتمى ايران بويژه در حوزه برنامه ريزى و اجراى طرح هاى پژوهشى در زمينه كاربردهاى مختلف علوم و فنون هسته اى
* استفاده بهينه از كاربردهاى علوم و فنون هسته اى در توسعه پايدار كشور
* و در نهايت براساس ماده ۴۹ قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادى، اجتماعى و فرهنگى كشور، پژوهشگاه علوم و فنون هسته اى وابسته به سازمان انرژى اتمى ايران با هدف اجراى طرح هاى بنيادى و اساسى و انجام پروژه هاى هدف دار با نگاه دقيق به نيازهاى فنى و تخصصى كشور در حوزه علوم و فنون هسته اى تأسيس شد.
* اهداف علمى و عملى در پژوهش هاى صنعت هسته اى
۱- بررسى و شناسايى نيازهاى پژوهشى در زمينه انرژى هسته اى و علوم وابسته به آن نظير پرتوهاى يونساز، پلاسما، گداخت و ليزر در چارچوب صنعت، پزشكى، كشاورزى و انرژى ۲- اجراى طرح هاى پژوهشى بنيادى كاربردى و توسعه اى به منظور تحقق اهداف پژوهشى
۳- همكارى پژوهشى با دانشگاه ها و مؤسسات پژوهشى داخل و خارج كشور به منظور ارتقاى كيفيت فعاليت هاى پژوهشى در زمينه مرتبط با اهداف پژوهشگاه با رعايت قوانين و مقررات مربوط
۴- انتشار مجله، كتاب علمى و جزوه، توليد نرم افزار و برنامه هاى رايانه اى متناسب با اهداف پژوهشگاه طبق ضوابط و مقررات مربوط
۵- برگزارى همايشهاى علمى و ارائه دستاوردهاى پژوهشى در قالب كارگاه هاى آموزشى
۶- اجراى همزمان طرح هاى پژوهشى بنيادى و پروژه هاى كاربردى در زمينه علوم و فنون هسته اى و علوم وابسته به آن (نظير پرتوهاى يونساز، پلاسما، گداخت و ليزر) در راستاى برنامه هاى توسعه كشور
۷- توسعه نوآورى در زمينه كاربرد علوم و فنون هسته اى و علوم وابسته به آن
۸- ايجاد ظرفيت ها و فراهم آوردن امكانات مناسب براى اجراى طرح هاى پژوهشى بنيادى و پروژه هاى كاربردى
۹- تلاش در زمينه تربيت نيروى انسانى متخصص مورد نياز برنامه هسته اى كشور
۱۰- تحقيق و توسعه جهت ارائه اقتصادى توليدات و خدمات در زمينه كاربرد علوم و فنون هسته اى و علوم وابسته، مانند توليد راديوايزوتوپ هاى صنعتى و كشاورزى، راديوداروها، كيتهاى دارويى و بيومولكولى، خدمات پرتودهى، انواع ليزرها و ... با ايجاد زيرساختهاى مناسب بر پايه استانداردهاى مديريت و كنترل كيفيت مشاركت در پروژه هاى بين المللى و منطقه اى از طريق آژانس بين المللى انرژى اتمى و ديگر مؤسسات بين المللى جهت ارتقاى سطح كيفى فعاليت ها
*برنامه ريزى هاى لازم جهت رسيدن به اهداف:
* ساماندهى نظام پژوهش و فناورى در حوزه كاربردى و هدفدار
* انجام پژوهش هاى بنيادى
* پايدارى در تشكيلات و زيرساختهاى آن
* پايه ريزى سياست مديريت يكپارچه و تداوم در اجراى آن
* تشويق به نوآورى
* تجارى سازى دستاوردهاى پژوهشى
* انجام پژوهش هاى هدف دار و سفارشى با توجه به نيازهاى كاربران نهايى با در نظر گرفتن منافع اقتصادى و اجتماعى كشور
* تأمين بودجه لازم از راه انجام پژوهش هاى كاربردى و هدف دار
* رسيدن به خودكفايى و قطع وابستگى به اعتبارات و بودجه دولتى
پروژه هاى علمى- پژوهشى صنعت هسته اى
۱- مقالات پژوهشگاه علوم و فنون هسته اى در سال ۱۳۸۵ (جدول )
۲- پروژه هاى فعال آژانس بين المللى انرژى اتمى در ايران ۱۳۸۶
تهيه كيتهاى اليسا براى تشخيص بيماريهاى دهان و پائين تنه
امكان سنجى ارتقاى راكتور تحقيقاتى (تهران)
مشخصه سازى سايت هاى داوطلب براى نگهدارى پسماند در سطوح پائين و ميانه
تحقيق روى پسابهاى تهران به وسيله آبشناسى ايزوتوپى و روش هاى كلاسيك
ايجاد زيربنا براى تهيه مجوز و كنترل امكانات هسته اى
تقويت توانايى هاى خودى براى در اختيار گرفتن و راه اندازى نيروگاه اتمى بوشهر
توسعه وافزايش راديو داروها مطابق با شيوه هاى مناسب ساخت
مطالعه امكان سنجى براى مقابله با راديو اكتيو ناشى از پسابها و رسوبات
پرتو فرآورى مواد پليمرى به وسيله بيم الكترونى
توسعه منابع انسانى و تقويت فناورى هسته اى
۳- تأليف و ترجمه
روش هاى آزمايشگاهى راديو ايزوتوپ (ترجمه محمد قنادى مراغه)
چرخه سوخت هسته اى (ترجمه و تدوين محمد قنادى مراغه)
انرژى (مبانى، منابع، فناورى هاى پيشرفته و محيط)، (تأليف احمدنوازگلى كند، محمد قنادى مراغه و افشين بوربور اژدرى)
۴- كتب در دست چاپ
كانسارها (اورانيوم گرمايى)، (مترجم محمديزدى و خالق خوشنودى)
مبانى علوم و مهندسى هسته اى (ترجمه و تدوين محمد قنادى مراغه)
سياستگذارى انرژى هسته اى با برنامه ريزى و مديريت پروژه (تأليف يوسف صديق، شهرام صيدلى و احمد امام جمعه)
تركيبات فلوتوريد وعوارض آنها در انسان (تأليف احمد گلفام و صولت ثناء)
پرتو دهى مواد غذايى و اثرات بيولوژيكى آن (تأليف حسين خلفى، محمد قنادى مراغه، فائز فاطمى و ابوالفضل دادخواه)
كاربرد ايزوتوپ پايدار در مديريت خاك و تغذيه (تأليف ميراحمد موسوى شلمانى)
۵- اختراعات
* سيستم هوشمند تنظيم پرتو ليزر
* سيستم جديد دوشش ژنراتور
۶- اولويت هاى علمى- پژوهشى در پژوهشكده فيزيك پلاسما و گداخت هسته اى
سازمان انرژى اتمى ايران در تأسيس پژوهشكده فيزيك پلاسما و گداخت هسته اى اهداف كلان و بلندمدتى را در حوزه فيزيك پلاسما و گداخت هسته اى از طريق پژوهش هاى نظرى و كاربردى در جهت نيل به اهداف سازمان و پاسخگويى به نيازها و ضرورت هاى كشور دنبال مى كند كه اين اهداف عبارتند از:
ايجاد بستر هاى لازم براى پژوهش هاى پايه در زمينه فيزيك پلاسما و گداخت هسته اى و تمام زير شاخه هاى آن.
ايجاد و توسعه زيربناهاى علمى، فنى، آزمايشگاهى به منظور توسعه و شكوفايى دانش هاى بنيادى در زمينه فيزيك پلاسما و گداخت هسته اى.
كسب و ايجاد نوآورى هاى لازم در زمينه دانش هاى بنيادى و كاربردى در زمينه فيزيك پلاسما و گداخت هسته اى.
كاربردى نمودن بخش هايى از فعاليت هاى پژوهشى در زمينه فيزيك پلاسما و گداخت هسته اى به منظور رفع نياز كشور در بخش هاى علوم، صنايع و خدمات.
تربيت و پرورش متخصصين و دانشمندان در زمينه فيزيك پلاسما و گداخت هسته اى و افزايش تعداد آنها در كشور.
افزايش مهارتهاى تخصصى دانشمندان فيزيك پلاسما و گداخت هسته اى كشور، به منظور استفاده از خدمات فنى و مشاوره اى آنها در سازمان انرژى اتمى ايران،صنايع مختلف و خدمات. توسعه مرزهاى دانش بنيادى و كاربردى فيزيك پلاسما و گداخت هسته اى در كشور و تعامل سازنده با كشورهاى ديگر.
طراحى، ساخت، راه اندازى و بهره بردارى از تجهيزات اندازه گيرى و تشخيصى پارامترهاى هسته اى مورد نياز سازمان انرژى اتمى و بخش هاى مختلف صنايع و خدمات. طراحى، ساخت، راه اندازى و بهره بردارى از سيستم ها، دستگاه ها و رآكتورهاى كوچك و بزرگ در علوم و فنون مرتبط با فيزيك پلاسما و گداخت هسته اى به منظور استفاده تحقيقاتى و كاربردى از آنها توسط محققان و كارشناسان سازمان انرژى اتمى و ديگر بخش هاى مختلف علمى، دانشگاهى، صنايع و خدمات كشور.
پژوهش در زمينه پلاسماى محصور شده در ميدان هاى اپتيكى و مغناطيسى و فناورى هاى وابسته به آن به منظور دستيابى به همجوشى هسته اى كنترل شده. دستيابى به دانش و فناورى هاى لازم براى ساخت رآكتورهاى گداخت هسته اى.
ارتقا و بهينه سازى تجهيزات و دستگاه هاى موجود در صنعت هسته اى كشور.
۷- اولويت هاى علمى- پژوهشى در پژوهشكده ليزر و اپتيك
قطع وابستگى از كشورهاى خارج در حد امكان و دستيابى به فناورى روز و رسيدن به خوداتكايى نسبى در زمينه تجهيزات مورد نياز ليزر از مهمترين سياست هاى تعريف شده در اين پژوهشكده مى باشد و اهداف كوتاه مدت و بلند مدت اين مركز در راستاى اين سياست تعريف شده است.
مهمترين اهداف پژوهشكده ليزر و اپتيك به شرح زير مى باشد: تجهيز پژوهشكده به عنوان كانونى براى فناورى ليزر و كاربردهاى آن و ارائه خدمات تكنولوژيكى و تحقيقاتى به كليه مراكز آموزشى و تحقيقاتى و كاربردى كشور.
طراحى و ساخت ليزرهاى مختلف با توجه به نيازهاى عمومى كشور.
بسط و گسترش فناورى هاى وابسته به ليزر.
ايجاد خطوط توليد ليزر و قطعات مربوطه جهت وارد نمودن ليزر در كاربردهاى صنعتى، پزشكى، مخابرات و ...
تدارك و تأمين نيازهاى مراكز تحقيقاتى و غيرتحقيقاتى در رابطه با ليزر و يا خدمات مربوطه به پشتيبانى فنى سيستم هاى ليزرى موجود در كشور.
گسترش و تقويت مراكز پژوهشى در زمينه تكنولوژى ليزر و كاربردهاى آن و همكارى نزديك با مراكز تحقيقاتى و پژوهشى كشور در اين رابطه.
تربيت كادر متخصص و ورزيده در فناورى ليزر و علوم وابسته.
توليد دانش و فناورى مربوطه به جهت اين كه توسعه پايدار اقتصادى در بازارهاى رقابتى دنيا نيازمند مشاركت مستقيم در توليد دانش است.
۸- اولويت هاى علمى- پژوهشى پژوهشكده تحقيقات و توسعه رآكتورها و شتاب دهنده ها
سازمان انرژى اتمى ايران در تأسيس پژوهشكده تحقيقات و توسعه رآكتورها و شتاب دهنده ها اهداف كلان و بلند مدتى را در حوزه فيزيك هسته اى، فيزيك رآكتور و شتاب دهنده ها، از طريق پژوهش هاى نظرى و كاربردى در جهت نيل به اهداف سازمان و پاسخگويى به نيازها و ضرورت هاى كشور دنبال مى كند كه اين اهداف عبارتند از:
ايجاد بسترهاى لازم براى پژوهش هاى پايه در زمينه رآكتورها و شتاب دهنده ها و تمام زيرشاخه هاى آن.
ايجاد و توسعه زيربناهاى علمى، فنى، آزمايشگاهى به منظور توسعه و شكوفايى دانش هاى بنيادى در زمينه فيزيك هسته اى.
كاربردى نمودن بخش هايى از فعاليت هاى پژوهشى در زمينه رآكتورها و شتاب دهنده ها به منظور رفع نياز كشور در بخش هاى علوم، صنايع و خدمات.
تربيت و پرورش متخصصين و دانشمندان در زمينه رآكتورها و شتاب دهنده ها و افزايش تعداد آنها در كشور.
توسعه مرزهاى دانش بنيادى و كاربردى در كشور و تعامل سازنده با كشورهاى ديگر.
طراحى، ساخت، راه اندازى و بهره بردارى از تجهيزات اندازه گيرى و تشخيصى پارامترهاى هسته اى مورد نياز سازمان انرژى اتمى و بخش هاى مختلف صنايع و خدمات.
طراحى، ساخت، راه اندازى و بهره بردارى از سيستم ها، دستگاه ها و رآكتورهاى كوچك و بزرگ به منظور استفاده تحقيقاتى و كاربردى از آنها توسط محققان و كارشناسان سازمان انرژى اتمى و ديگر بخش هاى مختلف علمى، دانشگاهى، صنايع و خدمات كشور.
دستيابى به دانش و فناورى هاى لازم براى ساخت رآكتور هاى شكافت هسته اى.
ارتقا و بهينه سازى تجهيزات و دستگاه هاى موجود در صنعت هسته اى كشور.
طراحى رآكتورهاى كوچك و مدرن براى توليد انرژى. در اين رده رآكتورها طراحى ساده تر دارند و توليد سوخت آنها از نظر اقتصادى باصرفه تر است.
۹- اولويت هاى علمى- پژوهشى در پژوهشكده تحقيقات كشاورزى، پزشكى و صنعتى
* تحقيق در زمينه افزايش توليد برخى از محصولات زراعى، باغى و دامى با استفاده از روش هاى هسته اى.
* توسعه كشت گياهان مقاوم به شورى در مناطق شور كشور با استفاده از روش هاى هسته اى.
* تحقيق، طراحى، ساخت و بهينه سازى سيستم هاى تصويربردارى پزشكى هسته اى و تجهيزات مرتبط.
* تحقيق، توليد انواع راديوايزوتوپ هاى پزشكى و صنعتى و راديو داروهاى تشخيصى و درمانى (با استفاده از شتاب دهنده سيكلوترون).
* طراحى و ساخت دستگاه هاى مونيتورينگ و اندازه گيرى پرتوهاى يون ساز.
* طراحى و ساخت سيستم هاى كاليبراسيون استاندارد ميدان پرتوهاى ايكس، گاما، بتا و نوترون.
* توليد ايزوتوپ هاى پايدار.
* تحقيقات و گسترش كاربردهاى پرتوهاى يون (مهندسى يون).
* توليد بذور و لاين هاى اصلاح شده گياهان زراعى و باغى.
* معرفى و توليد گياهان مقاوم به شورى.
* افزايش بهره ورى در مصرف آب، كود و سم.
* توليد واكسن هاى دامى با استفاده از روش پرتوتابى.
* استفاده از پرتودهى جهت كنترل آفات انبارى.
* افزايش زمان نگهدارى قارچ خوراكى به صورت تازه، توسط اشعه گاما.
* استفاده از روش پرتودهى به منظور جلوگيرى از ضايعات محصولات كشاورزى و مواد غذايى.
* بررسى آلودگى هاى ميكروبى گوشت و استفاده از پرتوگاما براى كاهش بار ميكروبى.
* استفاده از پرتو گاما در تهيه واكسن سالمونلا.
* ارزيابى روش هاى متعدد تهيه PPD در مراحل مختلف.
* احداث، تجهيز و راه اندازى خانه حيوانات آزمايشگاهى.
* بررسى امكان توسعه دامنه پرتودهى دستگاه گاما براى دزهاى پائين و كاليبراسيون و دزيمترى.
* توليد كيت هاى تشخيصى راديو ايمونوانسى.
* توليد راديو داروهاى مورد نياز كشور (با استفاده از شتاب دهنده).
* توسعه امكانات پژوهشى شتاب دهنده سيكلوترون كرج.
* توليد ايزوتوپ هاى پايدار به روش EMIS ، بهينه سازى شرايط توليد، استفاده از ساير روش هاى توليد ايزوتوپ.
* ساخت چشمه هاى يونى.
* امكان سنجى، طراحى ساخت سيستم جداكننده الكترومغناطيسى.
* طراحى و ساخت سيستم هاى خلأ (پمپ ديفيوژن).
* توسعه كاربردى يون و پرتوهاى يونى و كاشت يون.
* ساخت فيلم هاى نازك با استفاده از روش هاى شيميايى و فيزيكى و اصلاح آنها به كمك پرتوهاى يونى.
* طراحى، ساخت و توليد دستگاه هاى الكترونيك هسته اى.
* ارائه خدمات كاليبراسيون دزيمترها و ميدان پرتوها در سطح تراپى و حفاظتى.
* چاپ مقالات در نشريات معتبر داخى و خارجى.
* مشاركت در تدوين استانداردهاى هسته اى ملى.
* برگزارى كارگاه هاى آموزشى ملى و منطقه اى.
* پژوهش، طراحى، ساخت و توليد آشكار سازهاى هسته اى.
۱۰- اولويت هاى علمى - پژوهشى در پژوهشكده كاربرد پرتوها
* ايجاد ارتباط با پژوهشكده هاى ديگر به منظور انجام پروژه هاى محوله از سوى پژوهشگاه.
* ايجاد ارتباط با صنايع و مؤسسات پژوهشى.
* توسعه دامنه استفاده از سيستم ها و روش هاى پرتو فراورى.
* نظارت بر روند كار و انجام پروژه هاى تحقيقاتى در گروه هاى پژوهشى.
* همكارى و مشاركت در امور آموزشى مربوطه كه از طرف پژوهشگاه محول مى گردد.
* شناسايى انواع فناورى اطلاعات، كاربردهاى آن و كسب دانش نوين مورد نياز.
* حضور در مجامع علمى و پژوهشى، سازمان ها، نمايشگاه هاى تخصصى داخلى و خارجى جهت تبادل اطلاعات و كسب تجربيات جديد.
* ايجاد زمينه هاى مناسب جهت ارتقاى سطح علمى افراد موجود و تأمين نيروى انسانى متخصص مورد نياز.
* ايجاد ارتباط متقابل با مراكز و دانشگاه ها و مؤسسات آموزشى، پژوهشى و صنعتى.
* پذيرش و انجام طرح هاى پژوهشى در زمينه هاى پرتوفرآورى، پليمر و دزيمترى.
* انجام آزمون هاى مختلف پليمرى، دزيمترى و ميكروبيولوژى در آزمايشگاه هاى مربوطه.
۱۱- اولويت هاى علمى- پژوهشى در پژوهشكده چرخه سوخت هسته اى
* توسعه و گسترش پژوهش در زمينه چرخه سوخت هسته اى.
بسترسازى مناسب براى ارتقاى فعاليت هاى پژوهشى مرتبط.
دستيابى به دانش و فناورى روز دنيا در زمينه چرخه سوخت هسته اى.
شناسايى، برنامه ريزى و اجراى طرح هاى پژوهشى كاربردى در راستاى پشتيبانى علمى - فنى تأسيسات مختلف چرخه سوخت هسته اى.
بسط و گسترش مرزهاى دانش و ايجاد و ابداع فناورى هاى جديد در زمينه چرخه سوخت هسته اى.
تحقيق، توسعه، اصلاح و بهبود سيستم ها و روش هاى توليد سوخت هسته اى.
رفع نيازهاى پژوهشى معاونت تحقيقات و فناورى و شركت هاى وابسته به سازمان انرژى اتمى.
تربيت و آموزش نيروى انسانى متخصص در زمينه چرخه سوخت هسته اى.
هدايت و مديريت پايان نامه هاى كارشناسى ارشد و دكترى در زمينه چرخه سوخت هسته اى.
۱۲- اولويت هاى علمى- پژوهشى در پژوهشكده علوم هسته اى
* انجام تحقيقات پايه در علوم هسته اى.
* فراهم آوردن زيربناى علمى براى گسترش علوم و فنون هسته اى كشور.
* فراهم آوردن امكانات لازم براى ايجاد خودكفايى در زمينه علوم و فنون هسته اى.
* تربيت كادر متخصص هسته اى.
* همكارى با دانشگاه ها و مراكز علمى، آموزشى.
با توجه به اهميت و بزرگى اين پژوهشكده در سطح پژوهشگاه علوم و فنون هسته اى، قسمتى از فعاليت هاى آزمايشگاه هاى اين مجموعه ذكر مى گردد.
۱۳- آزمايشگاه هاى تحقيقاتى جابربن حيان
در سال ۱۳۶۹ آزمايشگاه هاى تحقيقاتى جابربن حيان تأسيس گرديد. در بدو تأسيس فعاليت هايى نظير آزمايش هاى تجزيه اى و جداسازى به روش شيميايى و هسته اى و نيز تحقيقات بنيادى مورد توجه بودند. پس از گذشت دو سال از آغاز فعاليت آزمايشگاه، با هدف گسترش فعاليت تحقيقاتى و علمى و با نظر مساعد آقاى دكتر قنادى و نيز تلاش هاى پيگيرانه رئيس محترم پژوهشكده علوم هسته اى اين آزمايشگاه با راه اندازى و تجهيز بيش از ۲۰ آزمايشگاه، گستره فعاليت هاى پژوهشى خود را با زمينه هاى كارى مختلفى نظير طراحى، جداسازى، استخراج و محاسبات و ... بسط داد.
در حال حاضر آزمايشگاه هاى تحقيقاتى جابربن حيان با بيش از ۳۰ آزمايشگاه مجهز و مدرن و نيز بهره مندى از پرسنل مجرب و توانا به عنوان يك آزمايشگاه ملى هسته اى در سطح كشور مطرح مى باشد. بررسى آمار فعاليت علمى- پژوهشى آزمايشگاه هاى تحقيقاتى جابربن حيان در ۱۷ سال گذشته بيانگر جايگاه بى نظير و والاى اين مركز تحقيقاتى در نظر اهل فن مى باشد، به نحوى كه اكثر مراكز علمى، تحقيقاتى و دانشگاهى كشور آن را به عنوان يك مرجع معتبر پذيرفته و تا آنجا كه آژانس بين المللى انرژى اتمى هم اين آزمايشگاه را مدنظر قرار داده است و برخى آناليز هاى استاندارد ارجاع شده از سوى آژانس در اين آزمايشگاه انجام مى گيرد.
از بارزترين فعاليت هاى علمى اين آزمايشگاه تربيت دانشجويان بويژه در دوره دكترا مى باشد. اكنون بسيارى از مديران پروژه هاى چرخه سوخت هسته اى، پژوهشگاه علوم فنون هسته اى و شركت هاى وابسته به سازمان، محققينى مى باشند كه به نحوى در اين آزمايشگاه به فعاليت هاى علمى- تحقيقاتى مشغول بوده اند.
۱۴- آزمايشگاه شيمى تجزيه
اين آزمايشگاه عمدتاً، در زمينه هاى مختف شيمى تجزيه و روش هاى مختلف آناليز مواد فعاليت دارد و با در اختيار داشتن تجهيزات آزمايشگاهى مناسب و بهره گيرى از كارشناسان و افراد باتجربه طى سال هاى گذشته دستاوردهاى قابل توجهى را در موارد مختلف داشته است.
۱۵- گروه پژوهشى فيزيك (فيزيك نظرى و رياضيات)
اين واحد در دو شاخه فيزيك نظرى و رياضيات به فعاليت هاى علمى و پژوهشى اشتغال دارد.
۱۶- آزمايشگاه فيزيك نوترون
استفاده از نوترون كاربردهاى زياد و متنوعى در علوم مختلف و صنعت دارد. آزمايشگاه فيزيك نوترون با هدف استفاده از اين كاربردها تأسيس يافته و در سال هاى اخير توسعه و تجهيز شده است.
راكتور تحقيقاتى تهران، از نوع استخرى با قدرت ۵ مگاوات، در آذرماه سال ۱۳۴۶ شروع به كار نموده است. اين راكتور با داشتن تسهيلات پرتودهى شامل هفت كانال پرتو نوترون، دو سيستم پنوماتيك و ستون حرارتى، امكان انجام اندازه گيرى هاى مختلف در زمينه فيزيك راكتور، فيزيك نوترون و اثر تشعشعات نوترون و گاما بر ماده را فراهم مى سازد.
استفاده و بهره بردارى از پرتو نوترون و گاماى حاصل از قلب راكتور، انواع مولدهاى نوترون و چشمه هاى نوترون و گاما در برنامه هاى تحقيقاتى- كاربردى در زمينه هاى فيزيك كاربردى، فيزيك پزشكى، بيولوژى، كشاورزى و صنعت از اهداف مهم گروه فيزيك نوترون است.
۱۷- آزمايشگاه فيزيك حالت جامد
گروه فيزيك حالت جامد در اواخر سال ۱۳۵۴ در مركز تحقيقات هسته اى تشكيل شد و اهداف آن در چارچوب اهداف مركز در رابطه با تحقيقات بنيادى و كاربردى بر روى مواد جامد مورد نياز تكنولوژى (فناورى) اتمى و هسته اى پيشرفته بوده است و تاكنون براساس اولويت هاى مورد نياز سازمان طرح هاى درازمدتى ارائه داده و به اتمام رسانيده است. در حال حاضر اهم فعاليت هاى اين گروه در چارچوب طرح هاى دراز مدت به طور خلاصه عبارتند از:
طرح دراز مدت شماره ۱: تحقيقات بنيادى و كاربردى در پياده نمودن فناورى رشد بلور و پروسس (فرآورى) بلورها جهت كاربرد آنها در صنايع هسته اى، اپتيك و ليزر.
طرح درازمدت شماره ۲: بررسى و تحقيق در مورد اثر تابش هاى هسته اى بر روى مواد بلورى.
طرح دراز مدت شماره ۳: تحقيقات بنيادى و كاربردى در پياده كردن فناورى ساخت لايه هاى نازك به روش هاى شيميايى، الكتروشيميايى و فيزيكى به منظور كاربرد آن در صنعت هسته اى و صنايع وابسته به آن.
طرح درازمدت شماره ۴: پژوهش هاى بنيادى و كاربردى در رابطه با فيزيك مواد جامد بلورى و غيربلورى.
۱۸- گروه پژوهشى راديو ايزوتوپ
اهم فعاليت هاى آزمايشگاه توليد راديوايزوتوپ كه به طور مستمر از سال ۱۳۶۲ آغاز شده و با تأسيس آزمايشگاه هاى مجهز و امكانات راكتور تحقيقاتى به تدريج گسترش و توسعه يافته بيشتر در زمينه توليد راديوداروها، كيت هاى راديو دارويى، كيت هاى هورمونى راديوايمونواسى و نيز چشمه هاى پرتوزاى درمانى و صنعتى مى باشد. ضمناً طراحى سيستم هاى هسته اى براى صنايع و كارخانجات در كشور، نشت يابى در لوله هاى نفتى به كمك ردياب هاى هسته اى و بررسى خاكستر زغال سنگ در كارخانه هاى مرتبط از ديگر وظايف آزمايشگاه توليد راديو ايزوتوپ مى باشد.
۱۹- گروه پژوهشى علوم مهندسى (آزمايشگاه فيزيك بهداشت)
اساسى ترين وظيفه فيزيك بهداشت، كنترل و نظارت بر كليه فعاليت هاى آزمايشگاه ها و مراكز كار با پرتو در سطح پژوهشكده علوم هسته اى مى باشد.
۲۰- اولويت هاى علمى - پژوهشى پژوهشكده مواد
* مطالعه پژوهشى و ساخت لايه هاى نازك و كاربرد آنها در علوم و فنون هسته اى.
* مطالعه پژوهشى، طراحى و ساخت نانو ساختارها و كاربرد آنها در صنايع هسته اى.
* مطالعه پژوهشى و ساخت شيشه هاى سربى مورد نياز سلول هاى داغ.
* مطالعه پژوهشى، تحقيق و توليد مواد هسته اى (از جمله گرافيت و آلياژ هاى فلزى مورد استفاده در صنايع هسته اى)
منبع: گزارش جمهور، شماره ۱۷ و ۱۸