سيد احمد نجفى
ساعت ۵۳: 8 صبح چهارشنبه ۱۶ آبان ۸۶ و با فرود هواپيماى حامل رئيس جمهور به فرودگاه بيرجند، دومين سفر استانى دولت به خراسان جنوبى آغاز شد و اين استان در دور دوم سفرهاى استانى نيز نخستين ميزبان دولتمردان و اعضاى كابينه بود.
18 آبان ۸۴ و در ماه هاى آغازين فعاليت دولت نهم خراسان جنوبى، مبدأ حركت تازه و ابداعى دولتمردان در تحكيم همبستگى ملى، گذر از بروكراسى ادارى و توزيع عادلانه امكانات كشور در قالب سفرهاى استانى بود. با اين تفاوت در دور دوم سفر دولت و با اتخاذ راهكارها و برنامه هايى، مسائل استان به شكل تخصصى و راهبردى مورد بررسى قرار گرفت.
در دور اول سفرها، اقدامات و پروژه هايى كه ضرورى تر به نظر مى رسيد و نياز استان به آنها فوريت بيشترى داشت در مجموعه تصميمات دولت در نشست استانى جاى گرفت. در ميان تصميمات دور اول سفرهاى استانى حدود ۶۱۰۰ مصوبه ديده مى شود كه از يك مدرسه تا يك اتوبان و سد و بندرگاه را درخود جاى داده است. مصوبات دور اول پايانى براى برخى پروژه هاى
نيمه تمام نيز بود. پروژه هايى كه در دولت هاى قبل كليد خورده بود اما به دلايل مختلفى و با وجود گذشت حدود چهارده سال به ثمر نرسيده بود. در همين حال انجام مطالعات مربوط به اجراى طرحهاى حياتى و كليدى نيز در مصوبات دور اول جاى گرفت تا در صورت موفقيت در آزمون كارشناسى در نشست استانى دوم دولت بررسى و تصويب شوند.
از اين گذشته دولت نهم قادر است در دور دوم سفرهاى استانى،
تصميم هاى استراتژيك و بزرگترى براى مناطق مختلف اتخاذ كند چون نقشه راه و جهت حركت كلى استانها در دور نخست مشخص شده است. نقشه پيشرفت استانها امروز در دست دولت است و دولت براساس اين نقشه در تلاش است با اختصاص اعتبارات و امكانات جديد برحسب اولويت ها زمينه توسعه همه مناطق كشور را ايجاد كند.
بنابراين دور دوم سفرها نسبت به دور پيشين اين تفاوت اساسى را دارد كه در دور دوم سفرها، دولت دقيق تر و با نگاه راهبردى تر به استان ها سفر مى كند و عميق تر موانع توسعه استان و راهكارهاى رفع آنها را جست و جو مى نمايد.
اختيارات ويژه براى وزيران
اختيارات ويژه وزيران براساس اصل ۱۲۷ قانون اساسى، ويژگى ديگر سفرهاى استانى است كه به دستورات وزيران در شهرستانها ارزش و اعتبارى درحد تصميم ها و مصوبات دولت مى دهد.
در شكل جديد سفرهاى استانى، اگرچه ديدار عموم مردم در همه شهرستانها در برنامه هاى رئيس جمهور پيش بينى نشده اما وزيران در شهرهاى مختلف استان حضور مى يابند و به نمايندگى از دولت در راستاى حل مشكلات مى كوشند. اين مسئله فراغ بال و زمان مناسبى را فراهم مى آورد تا رئيس جمهور در مركز استان، امورى را كه در دور نخست سفرها فرصت انجام آن نبود دنبال كند.
اعضاى كابينه به عنوان نمايندگان تام الاختيار رئيس جمهور در كنار شركت در جلسات كارى و تخصصى در شهرستان هاى محل مأموريت، در ديدارهاى مردمى به بررسى مشكلات منطقه و مردم مى پردازند و در اين فرآيند موارد حل نشده به رئيس جمهور ارجاع مى شود.
آنان همچنين گزارش خود را ازمنطقه محل مأموريت به جلسه هيأت دولت ارائه مى دهند.
بدين ترتيب فصل نوين سفرهاى استانى از كارايى بيشترى در زمينه توسعه و آبادانى مناطق مختلف برخوردار و نسبت به دور پيشين عملياتى تر است.
تداوم حمايت هاى رهبرى
حمايت هاى مقام معظم رهبرى از سفرهاى استانى دولت محدود به دور نخست سفرها نبود. حضرت آيت الله خامنه اى كه پيش از اين انجام سفرهاى استانى را تحقق يكى از آرزوهاى ديرين خود خوانده بودند به حمايت خود از حركت دولت نهم در راستاى تحول در عرصه اجراى عدالت و پيشرفت و آبادانى كشور تداوم بخشيدند.
ايشان ۱۲ دى ماه در سفر اخير خود به استان يزد و در اجتماع عظيم مركز استان با ابراز خرسندى از سفرهاى استانى دولت اجراى مصوبات اين سفرها را ضرورى و با ارزش خواندند و افزودند: حل مشكلات كار آسانى نيست اما مسئولان براى رفع موانع بى وقفه در تلاشند و اين سعى و تلاش امرى با ارزش است.
مقام معظم رهبرى همچنين در جمع پرشور دانشجويان دانشگاه هاى استان يزد با اشاره به پركارى فراوان دولت از سفرهاى استانى آقاى رئيس جمهور و هيأت وزيران عميقاً ابراز خرسندى كردند و افزودند: مطبوعات، رسانه ها و كسانى كه امكان سخن گفتن با مردم را دارند از هر كارى ايراد نگيرند و مردم را نااميد نكنند، اين كار به مصلحت كشور نيست.حضرت آيت الله خامنه اى اشكال تراشى هاى غيرمنطقى و ايراد گرفتن هاى پى در پى از تصميمات و عملكرد دستگاه اداره كشور بويژه دولت را موجب تضعيف نشاط و اميد ملت خواندند و خاطرنشان كردند: دولت فعلى برخى خصوصيات منحصر به فرد دارد اما مانند هر دولت ديگر خطاها و كاستى هايى دارد كه بايد دلسوزانه آنها را تذكر داد اما بهانه گيرى مدام صحيح نيست.
نمره به دستگاه اجرايى
ارزيابى عملكرد دستگاه هاى اجرايى و نتايج به دست آمده از سفر دور اول، مأموريت ديگر رئيس جمهور و دولتمردان در دور دوم سفرهاى استانى است. با اين ارزيابى و بررسى ها است كه نقاط كور و موانع توسعه استان شناسايى مى شود و اين امكان را فراهم مى آورد تا دولت در گام دوم خود به شكل مؤثرترى عمل نمايد.كار گروه هاى تخصصى محل بسيار مناسبى است براى بررسى نتايج تصميمات دولت و يافتن پاسخ پرسش هايى از قبيل اين كه عملكرد مديران محلى در اجراى مصوبات استانى چگونه بوده است؟ مصوبات در ايجاد اشتغال و رونق اقتصادى استان تا چه حد تأثير داشته است؟
رئيس جمهور در نشست خبرى ۲۰ آذرماه ۸۶ خود با خبرنگاران داخلى و خارجى ارزيابى خود را از عملكرد مديران استان هاى خراسان جنوبى، اردبيل و ايلام، نخستين ميزبانان دولت در دور دوم سفرها چنين بيان داشت: «در ۳ استانى كه رفتيم در مجموع مديران نمره قبولى گرفتند. در ۲استان اول كارها بيشتر جلو رفته بود و در استان سوم (ايلام) كمتر كه علت آن در حال بررسى است و اميدوارم كارها با سرعت بيشترى به پيش رود. البته در مجموع ارزيابى من مثبت است كه اگر فرصتى براى دور سوم سفرهاى استانى باشد پيشرفت هاى بيشترى را شاهد خواهيم بود.»دكتر احمدى نژاد ۱۰ بهمن ماه در آغاز چهارمين سفر دور دوم سفرهاى استانى و در فرودگاه بوشهر نيز از اين كه گام هاى بلندى براى توسعه اين استان برداشته شده اظهار رضايت كرد. رئيس قوه مجريه دوم اسفندماه در نشست پايانى سفر دولت به هرمزگان نيز گفت: استان در گام اول خوب عمل كرده است و درصد تحقق اجراى تصميمات دولت نشان مى دهد فشار زيادى به بدنه اجرايى آمده است. تصميمات در فاصله كوتاه از سفر نخست ۱۰۰ درصد قابل تحقق نيست اما در مجموع خيلى خوب مصوبات اجرا شده است.البته اين به آن معنا نيست كه (به مديران دولت و استان) نمره بيست بدهيم چون هنوز زمينه كار بيشتر در استان وجود دارد و اين مردم استان هستند كه نمره بيست شايسته آن هاست.از سوى ديگر در نشست بررسى ساز و كارهاى دور دوم سفرهاى استانى كه قبل از آغاز اين سفرها به رياست رئيس جمهور برگزار شد مقرر گرديد كه مديران پرتلاش و موفق استان ها تشويق و مسئولان ناكارآمد از همراهى با دولت محروم شوند. به گفته مقامات ارشد دولتى، اين ليست محرمانه به استاندارى هاى سراسر كشور ابلاغ شده است.
ارتباط بى واسطه با مردم
«مسائل مردم را بايد با تمام وجود حس كرد و دريافت ذهنى صرف از آنها كافى نيست»، «حاكميت اسلامى رابطه با انسان ها را خشك و يكطرفه برپايه قدرت نمى داند»، «هر قدر رابطه مردم و دولتمردان با عشق و محبت بيشترى درآميخته شود كشور بهتر پيشرفت خواهد كرد و انگيزه ها شكوفاتر خواهد شد.» اينها استدلال هاى رئيس دولتى است كه ملاقات هاى مردمى را در پيشبرد امور كشور و شناسايى نقاط ضعف و قوت با اهميت مى داند و خطاب به مديران كشور همواره اين توصيه را دارد كه «ديدارهاى مردمى يك سنت اصيل، يك راه و يك معيار است و نبايد به حرف مخالفان در اين زمينه گوش داد زيرا آنان نمى خواهند مسائل را حل كنند بلكه مى خواهند حكومت كنند و با اين نگاه است كه ملاقات هاى مردمى با رئيس جمهورى در دور دوم سفرهاى استانى در دستور كار قرار گرفت.» بدين ترتيب شخص اول دستگاه اجرايى در مراكز استان ها ساعاتى از سفر دوم خود را به ديدار چهره به چهره و بى واسطه با مردم اختصاص داد. اين اقدام احمدى نژاد اين پيام را داشت كه برنامه ملاقات هاى مردمى بايد به يك فرهنگ تبديل شود و رئيس جمهور نيز با اين اقدام به دنبال الگوسازى براى مديران است.
سازوكار حضور مردم در برنامه ملاقات هاى مردمى رئيس جمهور از اين قرار است: نمايندگان رياست جمهورى با حضور در شهرستان هاى مختلف، از هر شهرستان افرادى با نيازهاى مختلف را شناسايى مى كنند.
استاندارى ميزبان سفر، صبح روز دوم سفر ميعادگاه نمايندگان اقشار مختلفى از مردم است كه درخواست هاى آنها عمدتاً موضوعاتى نظير مسكن، تسهيلات كارآفرينى و بانكى، بهداشتى و درمانى، سرمايه گذارى، كشاورزى، تعاون روستايى، آموزش دانشگاهى و.// را دربرمى گيرد. در اين ميان طرح ها و مباحثى نيز از سوى كارشناسان و مبتكران طرح مى شود كه مى تواند براى كل كشور سودمند باشد و حضور رئيس جمهور، فرصت طلايى است براى عملياتى شدن اين طرح ها كه در ساز و كار و بروكراسى ادارى بايد مدت ها معطل بمانند.
سلام روستا!
با وجود حذف ديدار عمومى با مردم همه شهرستان هاى استان (به جز مركز) از برنامه هاى رئيس جمهورى، دور دوم سفرهاى استانى با حضور دكتر احمدى نژاد در روستاهاى محروم استان ها جلوه خاصى يافته است. اينك كه به گفته مهدى كلهر، مشاور اطلاع رسانى و رسانه رئيس جمهور، به موجب مصوبات دولت نهم روند مهاجرت گسترده به شهرها معكوس شده است نوبت به تزريق روحيه خودباورى به روستاها مى رسد.
رئيس جمهور در بازديد خود از يك روستا در هر استان از نزديك شاهد مشكلات مردم روستا بود كه مى تواند نمونه اى از مشكلات مردم روستاهاى ديگر در استان باشد. رئيس دستگاه اجرايى با حضور در روستاها درخواهد يافت كه مسئولان محلى و استان تا چه حد در حل مشكل روستاها تلاش داشته اند و در صورت لزوم تذكراتى را براى پيگيرى مسائل خواهد داد و در جلسه مركزى دولت نيز بررسى خواهد شد.مردم روستاهاى كشور كه پيش از اين بندهايى نظير مسكن و راه روستايى را در مصوبات استانى دولت مختص به خود ديده بودند در حلقه نخست دور دوم سفرها نيز از زبان رئيس قوه مجريه اين خبر خوش را شنيدند كه ۴۰ درصد لايحه بودجه سال آينده متعلق به روستاهاست.
گام هاى تكميلى براى زدودن محروميت
بعدازظهر روز پايانى سفر دولت، وزرا و اعضاى كابينه كه به عنوان نمايندگان تام الاختيار رئيس جمهور به شهرستان ها سفر كرده بودند در مركز استان گردهم مى آيند تا در نشستى به رياست رئيس جمهور گام هاى تكميلى براى زدودن محروميت از استان ها بردارند و به ترسيم دورنما و چشم انداز توسعه استان بپردازند.در اين نشست ها براى ادامه فعاليت هاى عمرانى و سرعت بخشى به اجراى پروژه ها، اعتبارات استان افزايش مى يابد و اعتبارات و امكانات متناسب با توانمندى هاى استان و مناطق توزيع مى شود.معاون اجرايى رئيس جمهور كه مسئول پيگيرى سفرهاى استانى در هيأت دولت است اخيراً آمارى ارائه كرده كه از جهات مختلف حائز اهميت است. على سعيدلو تصريح كرده است: از كل مصوبات سفرهاى استانى دولت ۷۷ درصد به احداث، تكميل و تجهيز پروژه ها و ۲۲ درصد به مطالعه و صدور مجوز مربوط مى شود. از نظر موضوعى نيز ۳۸ درصد مصوبات زيربنايى، ۱۶/۸ درصد فرهنگى و اجتماعى، ۱۵/۹ درصد توليدى و اقتصادى، ۱۱/۵ درصد آموزشى و پرورشى و ۸/۵ درصد بهداشتى و درمانى است.معاون اجرايى رئيس جمهور مى افزايد: در مجموع در كل استان ها ۲۵/۵ هزار ميليارد تومان براى ايجاد اشتغال و همچنين ۱۳ ميليارد دلار براى اجراى طرح هاى توليدى و اقتصادى به بخش غيردولتى اختصاص يافته كه اين رقم حجم بزرگى از امكانات براى ايجاد و ثبات توليد و اشتغال است كه به بخش خصوصى واگذار شده است.به گفته سعيدلو، احداث ۷۸ واحد بزرگ صنعتى و توليدى، ايجاد و توسعه ۲۱۵ شهرك صنعتى، مطالعه و اكتشاف معادن در ۳۰ منطقه، ايجاد ۲۶ منطقه آزاد تجارى ويژه، ۲۹ نمايشگاه بين المللى، ۴۶ پالايشگاه و پتروشيمى و ۱۳ پايانه صادراتى، اختصاص چهار هزار ميليارد ريال براى اجراى شبكه هاى آبيارى و زهكشى و ايجاد ۷۰ مجتمع توليدى و كشاورزى از مصوبات دولت در زمينه اقتصادى و توليدى بوده است.
مسئول پيگيرى سفرهاى استانى در هيأت دولت مى افزايد: دولت نهم با تمام توان سعى دارد عقب افتادگى هاى گذشته مناطق محروم را جبران كند و براى اين منظور در سال جارى ۶۹۸۷ پروژه و طرح عمرانى، توليدى و اشتغالزايى در مناطق محروم اجرا كرده كه در مقايسه با سال،۸۳ بيش از
دو برابر رشد داشته است. به گفته اين مقام مسئول، بخشى از مصوبات سفرهاى استانى دولت، توجه به مناطق محروم و روستاها است كه اجرايى شدن مصوبات فقط در سال ۸۶ موجب برخوردارى ۸۹۳۰ روستا شده است. در سال جارى ۵۳۵۰ پروژه عمرانى به بهره بردارى رسيده كه نسبت به سال ۸۳ دو برابر شده است. همچنين تعداد روستاهاى بهره مند نسبت به سال ،۸۳ از رشد ۴۰ درصدى برخوردار شده و اعتبارات هزينه شده در پروژه هاى عمرانى نسبت به سال ،۸۳ پنج برابر بوده است.سعيدلو مى افزايد: طرح هاى توليدى و اشتغالزا در سال جارى ۱۶۳۷ مورد بوده كه نسبت به سال ،۸۳ سه برابر شده است كه اين آمار رشد پروژه ها، از توجه ويژه دولت نهم به مناطق محروم و روستاها حكايت دارد.طرح هاى توليدى و اشتغالزا نيز موجب اشتغالزايى ۶۸۰۰ نفر در سال جارى شد كه نسبت به سال ،۸۳ سه برابر شده است، همچنين ميزان تسهيلات براى طرح هاى توليدى نسبت به سال ،۸۳ ازهمين ميزان رشد برخوردار بوده است.