اروميه - خبرنگار «ايران»: با اجراى طرح هاى تحقيقاتى ملى، صنعت پرورش آرتميا در كشور توسعه مى يابد.
اسدپور، رئيس مركز تحقيقات آرتمياى كشور گفت:امسال ۴ طرح تحقيقاتى ملى در زمينه تكثير و پرورش صنعتى آرتميا در آب هاى شور مركزى و جنوب كشورمان اجرا مى شود.وى افزود: اين طرح به صورت آزمايشى در چهار استان فارس، هرمزگان، اصفهان و قم در ۳۲ استخر خاكى اجرا مى شود.
وى در خصوص اهداف اجراى اين طرح ها گفت: به دليل تكثير و توسعه صنعتى آرتميا در ساير استان هاى كشور، به علت وجود آبگيرها و آب بندهاى شور در اين مناطق و شرايط مساعد محيطى امكان تكثير و پرورش صنعتى آرتميافراهم است. وى با اشاره به اين كه براى اين طرح ها يك ميليارد و ۴۰ ميليون ريال اعتبار هزينه مى شود، گفت: در اجراى اين طرح هاى تحقيقاتى گونه هاى آرتمياى درياچه اروميه، وكسا و پرنسس گانا، به صورت صنعتى تكثير و پرورش خواهند يافت.
پيش بينى مى شود در اجراى اين طرح ها، ماهانه ۵۰۰ كيلو آرتميا از هر استخر پرورش آرتميا توليد شود كه در صورت تحقق آن گام هاى اساسى براى توسعه صنعت پرورش آرتميا، و به طبع آن پرورش ميگو در كشور برداشته خواهد شد.

تبريز- خبرنگار «ايران»: وزارت علوم با تأسيس دانشگاه پرديس بين المللى ارس در منطقه آزاد تجارى صنعتى ارس موافقت كرد.
سيد حسين حسينى، رئيس پرديس بين المللى ارس دانشگاه با اعلام اين خبر افزود: وزارت علوم با اعلام موافقت تأسيس پرديس بين المللى ارس ۲۰۰ ميليون ريال نيز براى شروع مقدمات تأسيس اين مركز دانشگاهى در اختيار دانشگاه تبريز قرار داده است. وى گفت: ۳۵ هكتار زمين در منطقه آزاد ارس براى ساخت اين مجتمع آموزشى اختصاص يافته است.
وى با اشاره به اين كه منطقه آزاد ارس براى راه اندازى اين واحد دانشگاهى، همكارى گسترده اى با دانشگاه تبريز داشته است افزود: ۲۰ هكتار از اين اراضى از سوى منطقه آزاد ارس در اختيار دانشگاه تبريز قرار گرفته است. وى همچنين تصريح كرد: براى ايجاد اين مركز مبلغ ۵۰ ميليارد ريال اعتبار به صورت وام از سوى منطقه آزاد ارس در اختيار دانشگاه تبريز قرار مى گيرد.
وى با اشاره به اهداف راه اندازى اين واحد در منطقه آزاد ارس گفت: اين دانشگاه به منظور معرفى توانمندى ها و غناى فرهنگ اسلامى و ملى ايران از طريق جذب دانشجويان علاقمند به تحصيل از اقصى نقاط جهان و داخل كشور فعاليت خواهد كرد.
حسينى در ادامه تصريح كرد: پرديس بين المللى ارس از سال تحصيلى آينده در رشته هاى مختلف علوم انسانى، فنى مهندسى و علوم پايه اقدام به پذيرش دانشجو مى كند.

سنندج ـ خبرنگار«ايران»: كاهش بارندگى و بروز خشكسالى، جايگاه هاى آبزى پرورى را در اين استان تهديد مى كند.
محمود اسدى مديرشيلات كهگيلويه و بويراحمد به آبزى پروران استان بويژه در مناطقى كه خطر كمبود آب درآنجا بيشتر احساس مى شود توصيه كرد، از رهاسازى بچه ماهى خوددارى كنند. وى گفت: البته هنوز براى نا اميدشدن از وضع پرورش ماهى كمى زود است و در واقع ميزان بارش در هفته هاى آينده در آبزى پرورى اين استان تأثيرگذار خواهد بود.
وى اظهار داشت: سرانه مصرف ماهى در كهگيلويه و بويراحمد چندان مطلوب نيست و سعى ما بر اين است تا با روش هاى مختلف ميزان مصرف ماهى و ديگر آبزيان را در سبد مصرفى خانواده ها افزايش دهيم.وى ابراز داشت: در نتيجه اين تلاش ها، سرانه مصرف ماهى از ۳۰۰ گرم در سال هاى ۷۶ و ۷۷ به ۲ كيلوگرم در پارسال رسيد.
استان كهگيلويه و بويراحمد با دارابودن آب و هواى مطلوب، رودخانه ها و چشمه سارهاى فراوان مناسب پرورش و توليد ماهى و ساير آبزيان است. رئيس اداره امور عشاير گچساران گفت: كم بارانى و خشكسالى سال زراعى جارى در اين شهرستان، يك هزار و ۵۰۰ ميليارد ريال خسارت به عشاير منطقه وارد كرد.
وى افزود: عشاير شهرستان گچساران بيش از ۵۰۰ هزار رأس دام در اختيار دارند كه بدليل خشكسالى وزن هر يك از آنها حداقل ۱۰ كيلوگرم كاهش يافته است. وى افزود: با كاهش ۱۰ كيلوگرمى وزن هر رأس دام عشاير گچساران و با احتساب هركيلوگرم گوشت گوسفندى زنده به قيمت ۳۰ هزار ريال، خسارت ناشى ازاين مسأله به عشاير به ۱۵۰ ميليارد تومان مى رسد.

سارى - خبرنگار «ايران»:سالانه ۲۰ ميليون متر مكعب شن و ماسه از سواحل و رودخانه هاى استان مازندران برداشت مى شود كه از اين مقدار حدود ۱۵ ميليون مترمكعب به صورت غيرمجاز برداشت مى شود.
عيسى هاشمى، معاون امور عمرانى استاندارى مازندران در نخستين جلسه كارگروه فنى و بررسى طرح هاى سند توسعه شهرستان چالوس در برنامه چهارم توسعه افزود: برداشت غيرمجاز اين مقدار شن و ماسه از سواحل و رودخانه هاى اين استان جاى سؤال دارد و بخش هاى مربوط بايد پاسخگو باشند.
وى اظهار داشت: سالانه حدود ۱۸ ميليون مترمكعب مصالح شن و ماسه به غير از طرح هاى درحال اجرا در اين استان نياز است كه بايد براى تأمين اين مقدار، برنامه ريزى و تمهيدات ويژه اى را اتخاذ كرد. وى كمبود مصالح و نبود منابع كوهى را يكى از مشكلات و موانع عمده فراروى روند اجراى طرح هاى در دست اجراى اين استان بويژه در غرب مازندران اعلام كرد.
هاشمى با اشاره به طرح تعريض كمربندى نوشهر - چالوس، آزاد راه تهران - شمال، گازرسانى به كلاردشت، تصفيه خانه كلاردشت، بيمارستان چالوس را از جمله طرح هاى مهم چالوس برشمرد و خاطرنشان كرد: درصدد هستيم تا كمبود سيمان و مصالح اين طرح ها را برطرف كنيم. معاون امور عمرانى استاندارى مازندران تصريح كرد: اين استان به حدود ۱۶۰ هزار تن سيمان نياز دارد كه ضرورى است كارخانه جديد سيمان در منطقه ساخته شود.
هاشمى با بيان اين كه از روند اجراى برخى طرح هاى شهرستان چالوس راضى نيستيم از مسئولان امر خواست تا نسبت به پيگيرى ادامه عمليات طرح ها در اين شهرستان تلاش جدى داشته باشند.
فرماندار چالوس نيز از كندى روند اجراى طرح ها در اين منطقه انتقاد كرد و گفت: متأسفانه كمبود مصالح و سيمان سبب شده تا بيشتر طرح ها در زمان تعيين شده به بهره بردارى نرسد. قربانعلى مشايخ افزود: متوليان امر بايد پاسخگوى مطالبات مردم باشند زيرا اين منطقه با كمبود مصالح روبه روست. فرماندار چالوس بيان داشت: ۸۹ طرح اولويت دار عمرانى سند توسعه چالوس در برنامه چهارم توسعه استان با اعتبار ۱۲۳ ميليارد و ۶۴۰ ميليون تومان در اين شهرستان در حال اجراست.

گروه شهرستانها ـ ۳ پارك جنگلى در استان مازندران تا خرداد ماه به بخش خصوصى واگذار مى شود.
ابوطالب شفقت، استاندار مازندران در نشست با سرمايه گذاران واحدهاى مختلف صنعتى و جنگلى مازندران در سارى افزود: دستگاه هاى اجرايى مرتبط موظفند تا خرداد ماه ، اداره ۳ پارك جنگلى نور، بابل و قائمشهر را به بخش خصوصى واگذار كنند.
به گفته وى، افرادى كه مسئوليت بهره بردارى از پارك هاى جنگلى بالا را بپذيرند بايد در قبال امكانات رفاهى قابل قبول و در خور شأن مردم ارائه خدمت كنند.
وى با اشاره به اين كه مازندران هنوز رويكرد تجارى و بازرگانى به خود نگرفته است، اظهار داشت: با تهيه زيرساخت هاى آن اين نگرش در حال تغيير است.
استاندار خاطر نشان كرد: در كنار توسعه صنعت گردشگرى بايد به بعد اقتصادى آن نيز توجه جدى كرد و مانند ديگر نقاط كشور از توريست و گردش طبيعت پذير نيز به كسب درآمد برسيم تا بدين وسيله امكانات رفاهى و بهداشتى از مناطق فراهم شود.
وى با بيان اين كه باوجود برخوردارى مازندران از ۵۳ درصد جنگل هاى شمال ايران و ۱۲ درصد جنگل هاى كشور متأسفانه نه تنها هيچ درآمدى از اين منابع گردشگرى ندارد بلكه هزينه گزافى صرف جمع آورى زباله هاى انباشته در پارك هاى جنگلى از سوى مسافران مى شود.
شفقت با اشاره به اين كه رويكرد اقتصادى مازندران سبب رشد توسعه صنعتى در استان شده است، گفت: براى دستيابى سريع تر به اهداف چشم انداز توسعه استان بايد از همه فرصت ها استفاده و از راه ميانبر نيز استفاده كرد.
وى بر افزايش سرعت فعاليت هاى اقتصادى استان تأكيد كرد و گفت: بانك ها در انضباط اقتصادى و شكوفايى استان سهم بسزايى دارند و براى رونق بنگاه هاى اقتصادى زودبازده بايد با دقت نظر طرح هاى توسعه روستايى ايجاد تا مهاجرت روستاييان به شهرها به حداقل برسد.
استاندار مازندران در پايان گفت: بايد در امور اجرايى بخصوص عمرانى به نحوى پيش برويم كه هزينه را كاهش دهيم.

گرگان ـ خبرنگار«ايران»:گلستان امسال رتبه دوم برنامه پزشك خانواده را در سطح كشور به دست آورده است همزمان با اين موفقيت و در هفته سلامت مقام هاى حوزه بهداشت و درمان از ۷۰ نفر از تلاشگران عرصه بهداشت استان تقدير كردند.
در اين مراسم كه در تالار فخرالدين اسعد گرگانى برپا شد از فعاليت هاى برتر انجام شده براى آمادگى در برابر زلزله، غنى سازى آرد، آموزش بهداشت در كانون هاى بسيج، پيشگيرى از بيمارى در زندان ها و همچنين از پرستاران، بهداشتكاران و پزشكان نمونه تقدير شد.
دكتر شهريار سمنانى، رئيس دانشگاه علوم پزشكى استان گلستان در اين مراسم به شعار هفته سلامت امسال يعنى حفاظت از سلامت در برابر تغييرات آب و هوايى اشاره كرد و افزود: سيل كلاله در سال هاى گذشته و سرماى امسال به خوبى نشان داد تغييرات آب و هوايى چه ميزان سلامت مردم را مى تواند به خطر اندازد.
وى گفت: علاوه بر صدمات مالى، جانى و لطمات روحى سيل كلاله، اين حادثه مى توانست آمار بيمارى ها را افزايش دهد اما خوشبختانه شاهد هيچ اپيدمى در منطقه نبوديم و اين يعنى حفظ سلامت مردم در برابر تغييرات آب و هوايى.
وى ادامه داد: حفظ سلامت نخستين خواسته و آرزوى مردم و يكى از دغدغه هاى اصلى تمامى دولت هاست كه محور توسعه پايدار نيز بر انسان سالم قرار دارد. در قانون اساسى كشورمان نيز ارتقاى سلامت از وظايف تعطيلى ناپذير دولت عنوان شده است.
وى در ادامه گفت: تغيير ماهيت بيمارى ها از بيمارى هاى واگير وعفونى به صعب العلاج، شيوع بيمارى هاى نوپديد همچون ايدز و پيشرفت تكنولوژى پزشكى، تأمين سلامتى مردم را به كارى دشوار تبديل كرده است.
رئيس دانشگاه پزشكى گلستان ادامه داد: مردم انتظار دارند تكنولوژى هاى جديد همزمان با دنيا به كشور ما هم بياييد و اين مستلزم اعتبارات بيشتر در بخش سلامت است كه بايد به آن توجه كنيم.
وى با اشاره به كاهش هزينه هاى بخش سلامت در پى ريشه كنى فلج اطفال، سرخك و سرخچه و فوايد اقداماتى همچون جلوگيرى از حوادث رانندگى گفت: پربازده ترين سرمايه گذارى در دنيا سرمايه گذارى در بخش سلامت است و گفته مى شود سرمايه گذارى در اين بخش بيش از ۵ برابر برگشت دارد.
رئيس دانشگاه پزشكى گلستان در پايان سخنانش همه شاخص هاى سلامتى در سطح استان را همگام با اهداف تعيين شده در برنامه چهارم توسعه كشور اعلام كرد و افزود: حفظ سلامت مردم به عهده ماست اما بهداشت شهرها و اقداماتى همچون مبارزه با جوندگان وظيفه ديگر سازمان ها بوده و ما بركار آنها فقط نظارت داريم.

شيراز - خبرنگار «ايران»: همايش ملى آسيب شناسى مسائل جوانان با هدف ارائه گزارشى از وضع آسيب هاى مورد بررسى در سطح جامعه ۴ تا ۶ ارديبهشت ماه در شهر شيراز برپا مى شود.
دكتر جهانگير جهانگيرى، عضو كميته علمى همايش آسيب شناسى مسائل جوانان با اعلام اين خبر گفت: گسترش روزافزون آسيب هاى مسائل اجتماعى و حركت پرشتاب جامعه به سوى اين آسيب ها، نياز به برخورد برنامه ريزى شده و منطقى با اين معضلات را به سادگى نمايان مى سازد.
وى ادامه مى دهد: از آنجا كه نگاهى سطحى و گذرا به آسيب ها در طول زمان مى تواند، تحميل كننده مصائب فراوانى بر پيكره يك جامعه باشد، همايش آسيب شناسى مسائل جوانان با هدف تقويت احساس مسئوليت پذيرى پيرامون شناسايى مسائل و آسيب هاى جوانان، ارائه راهكار در ارتباط با آسيب هاى مربوطه و نيز تقويت، ايجاد رابطه و تبادل نظر ميان پژوهشگران حوزه آسيب ها برپا مى شود.
دكتر جهانگيرى با اشاره به اين كه جامعه جوانان، مديران و كارشناسان دستگاه هاى ذيربط گروه هدف اين همايش را تشكيل مى دهد، از بحران هويت، نيازها و انتظارات جوانان، جوان و رسانه ، جوان و رفتارهاى پرخطر، جوان بيكارى و اشتغال، الگوهاى حل مسائل جوانان، بررسى و وضعيت سنجى آسيب هاى موجود در دانشگاه و اعتياد به عنوان محورهاى اين همايش نام برد.

تخت جمشيد بناى مانايى از گذشته ايران زمين است كه در يك نگاه، تمدن ديرين ايران كهن و قدمت فرهنگى پايدار را به رخ جهانيان مى كشاند.
جهانگردان و گردشگران خارجى، ايران را با نام تخت جمشيد يا پرسپوليس مى شناسند و اين بنا را نماد و مشخصه اين مرز و بوم كهن مى دانند.
تخت جمشيد مجموعه بنايى است كه روى صفه سنگى به وسعت ۱۲۵ هزار مترمربع در دامنه كوه «رحمت» در فاصله حدود ۵۵ كيلومترى شمال شرقى شهر شيراز در حدود سال ۵۲۰ قبل از ميلاد از سوى داريوش اول بنيانگذارى شد.
ساخت اين بنا از سوى داريوش اول آغاز شد و شاهان بعدى ادامه دهنده راه وى براى ساخت اين بنا شدند.
نام اصلى اين محل در كتيبه ها « پارسه» است و يونانيان به آن «پرسه پوليس» مى گفته اند و بعدها مورخان اسلامى آن را تخت جمشيد ناميدند.
در قسمت غربى صفه براى دسترسى به بالاى صفه، پلكان دوطرفه عظيمى ساخته شده كه در هر طرف ۱۱۰ پله، كه ۶۳ پله از سطح دشت به يك پاگرد منتهى و از پاگرد تا روى صفه ۴۳ پله ساخته شده است.
در كناره پلكان، جان پناه كنگره دارى ساخته شده و هر چند پله از يك قطعه سنگ بزرگ تراشيده شده است.
پس از بالا رفتن از پلكان، دروازه ملل نخستين بنايى است كه توجه را به خود جلب مى كند اين بنا شامل تالار مربع وسيعى است كه روى ۴ ستون استوار شده و داراى ۳ درگاه به طرف غرب، شرق و جنوب است. ۲ طرف درگاه غربى، مزين به نقش ۲ گاو عظيم الجثه و ۲ طرف ديگر آن مزين به مجسمه ۲ گاو بالدار با سر انسان است. روى جرزهاى اين دروازه، كتيبه ۳ زبانه ازسوى خشايارشا نقش شده كه در آن خشايارشا به نيايش اهورامزدا و شرح اقدام هاى خود مى پردازد.
كاخ آپادانا به فرمان داريوش آغاز شد و خشاياشا آن را به اتمام رساند، اين كاخ مشتمل بر يك تالار مركزى با ۳۶ ستون و ۳ ايوان هر كدام با ۱۲ ستون در شمال شرق و غرب و تعدادى اتاق در چهارگوشه و ضلع جنوبى است.
ارتفاع ستون هاى اين تالار و ايوان هاى آن با سرستون ها، بيش از ۱۹ متر است. در جبهه شمالى و شرقى تالار آپادانا ۲ پلكان ساخته شده كه هر پلكان با ۴ رديف پله به ايوان دسترسى پيدا مى كند، بدنه اين پلكان ها مزين به نقوش بزرگان هخامنشى، سربازان جاويدان و نمايندگان ملل تابعه است.
كاخ ۳ دروازه از نظر موقعيت در مركز كاخ هاى تخت جمشيد واقع شده، اين كاخ داراى يك پلكان دوطرفه در جبهه شمالى است كه روى آن نقش بزرگان مادى و هخامنش به صورت مجزا از هم در حال بالا رفتن از پله ها حجارى شده است.
اين كاخ داراى ۲ ايوان با ۲ ستون و يك تالار با ۴ ستون است كه روى درگاه هاى آن نقش هخامنشى حجارى شده و تعدادى اتاق نيز در دوطرف تالار ساخته شده، سرستون هاى تالار تنها سرستون هايى هستند كه به شكل سر انسان حجارى شده اند.
تالار تخت دومين بناى با اهميت مجموعه تخت جمشيد بعد از تالار آپاداناست كه شامل يك تالار مركزى با ۱۰۰ ستون سنگى، يك ايوان ۱۶ ستونه، ۴ درگاه اصلى و ۴ درگاه فرعى و دالان هاى طويل در ۳ طرف كاخ است. روى دوطرف درگاه هاى شمالى و جنوبى نقش پادشاه نشسته بر تخت روى دست نمايندگان ملل تابعه حجارى شده و روى بدنه درگاه هاى شرقى و غربى نقش پادشاه در حال نبرد با حيوانات افسانه اى ديده مى شود.
تالار مركزى اين كاخ، وسيع ترين تالار تخت جمشيد است و از نظر اهميت بعد از تالار آپادانا، دومين كاخ مجموعه است.
در انتهاى حياط اين كاخ دروازه اى ناتمام مشابه دروازه ملل وجود دارد كه وضع آن مى تواند روند ساخت بناهاى مجموعه را نشان دهد.
كاخ هديش، كاخ اختصاصى خشايارشا است كه ابعاد آن از كاخ داريوش بزرگ تر است و شامل يك تالار مركزى با ۳۶ ستون، يك ايوان ۱۲ ستونه، ۲ تالار ۴ ستونى و تعدادى اتاق در دوطرف است. روى درگاه هاى اين كاخ نيز نقش پادشاه حجارى شده است. از ويژگى هاى اين كاخ مى توان به وجود نقش برجسته درون طاقچه ها اشاره كرد كه با ساير بناها تفاوت دارد.
كاخ تچر يا تالار آيينه، كاخ اختصاصى داريوش است كه شامل يك تالار مركزى با ۱۲ ستون و يك ايوان ۸ ستونى، ۲ تالار ۴ ستونى در پشت تالار مركزى و تعدادى اتاق كوچك تر در دوطرف است.
مجموعه حرمسرا در ارتباط با كاخ هديش بوده، به دستور خشايارشا ساخته شده و شامل مجموعه اى از اتاق ها و تالارها با ابعاد متفاوت است كه بوسيله راهروهايى از هم جدا مى شوند.
تالار اصلى و بخشى از مجموعه بازسازى شده و هم اكنون بخش ادارى و موزه تخت جمشيد در آن قرار دارد.
يكى ديگر از مهم ترين بخش هاى مجموعه تخت جمشيد، خزانه است كه از نظر ساختارى متفاوت با ساير بناهاى مجموعه است.
خزانه شامل ۲ تالار بزرگ ۱۰۰ ستونى و ۹۹ ستونى، يك تالار ۳۰ ستونى، يك تالار ۲۰ ستونى و تعدادى تالار و اتاق هاى كوچك تر است كه پيرامون تمامى آنها را يك حصار مستحكم در برگرفته، تنها يك راه دسترسى براى رسيدن به داخل در حصار ايجاد شده است.
در دامنه كوه رحمت، ۲ آرامگاه در دل كوه حجارى شده كه نماى آنها مشابه هم بوده و پادشاه را كمان به دست، ايستاده بر سكوى ۳ پله اى نشان مى دهد كه در مقابل او آتشدان و قرص خورشيد در حالى كه نقش فَروهَر در قسمت بالاى تصوير حجارى شده است، ديده مى شود.
اين ۲ آرامگاه منسوب به اردشير دوم و اردشير سوم است كه در آرامگاه اردشير دوم، ۶ قبر و در آرامگاه ديگر ۲ قبر در سنگ حجارى شده، در قسمت جنوبى مجموعه تخت جمشيد، آرامگاه ناتمامى ديده مى شود كه به داريوش سوم نسبت داده شده است.
از ساير آثار مجموعه تخت جمشيد مى توان به چاه سنگى، باروى تخت جمشيد، محل نگهبانان، خيابان سپاهيان، كاخ هاى H، G و محل كشف لوح هاى گلى اسناد تخت جمشيد اشاره كرد.
رئيس سازمان ميراث فرهنگى، جهانگردى و صنايع دستى فارس درباره اين بنا، مى گويد: به منظور حفظ و نگهدارى آثار با ارزش تخت جمشيد، اين بنا زيرپوشش شركت توسعه گردشگرى قرار گرفته است.
دكتر محمدرضا بذرگر، مى افزايد: براساس توافقنامه ايجاد شده خدمات بهسازى، زيباسازى و خدمات رسانى اين مجموعه نيز برعهده اين شركت قرار دارد.
وى تأكيد مى كند: اين شركت موظف است كه در طول ۴ سال، ۴۰۰ ميليارد ريال صرف مرمت و نگهدارى اين بنا كند.
اين مسئول تصريح مى كند: همچنين پايگاه پژوهش تخت جمشيد در انجام فعاليت ها با اين شركت همكارى مى كند.
بذرگر توضيح مى دهد: تخت جمشيد به دليل شهرت جهانى، سالانه پذيراى جهانگردان، محققان و پژوهشگران بسيارى از سراسر دنيا و گردشگران داخلى است. وى در پايان خاطرنشان مى كند: راهنمايان و كارشناسان تخت جمشيد در تعطيلات نوروز به صورت ۲ شيفت در اين مكان حضور داشتند و با اطلاع رسانى نسبت به موقعيت و شرايط و تاريخچه اين مجموعه، مردم را راهنمايى مى كردند.

به درستى معلوم نيست انسان ها از چه زمانى غارها را به عنوان سر پناه طبيعى براى خود انتخاب كردند، اما بدون شك آنها توانستند هوشمندانه شرايط بهتر زيستن را متناسب با امكانات و شرايط محيطى فراهم كنند.
اگر چه در ادوار بسيار دورتر از دوران غارنشينى هم اقوامى بودند كه به دلايل مختلف، تداوم زيستن در غار را انتخاب كردند، اما هيچ گاه نوآورى و خلاقيت را از روند زندگى حذف نكردند و در غارها نيز به فرآيند زيستن تنوع مى بخشيدند.
غار كرفتو در استان كردستان، آيينه اى از تدبير و همت نياكانمان براى زيستن در شرايط سخت و نماد عينى تطبيق نياز انسان با بضاعت طبيعت است.
اماكن طبيعى و ابنيه باستانى همواره در جدول برنامه ريزى اهداف سفر گردشگران بويژه در تعطيلات نوروز جايگاهى خاص دارد و غار كرفتو به سبب تركيب زيبايى هاى طبيعت و آثار فوق العاده عمرانى بشر در گذشته هاى خيلى دور مقصدى در جدول برنامه هاست.
كردستان به دليل قدمت و پيشينه بلند تاريخى، يكى از استان هاى كهن كشور پهناور ايران محسوب مى شود كه وجود آثار باستانى، سكونتگاه هاى طبيعى در دل صخره هاى سنگى شاهدى بر اين مدعاست.
كرفتو اثر طبيعى و باستانى در صخره اى مرتفع دردل كوه است كه در حدود ۶۷ كيلومترى شمال غرب شهر ديواندره و با احتساب همين مسافت تقريبى در شرق شهر باستانى سقز واقع است.
موقعيت غار و صخره هاى مرتفع پيرامون آن از جنوب در ميان روستاى مسعود آباد ديواندره، از غرب به روستاى مير سعيد سقز، از شمال به روستاهاى على آباد و نخود دره تكاب و شرق و جنوب شرقى نيز محاط به روستاى يوزباش كندى است.
دسترسى به غار كرفتو از ۳ طريق مسير شهر ديواندره و سه راهى تكاب گور بابا على، سقز مسير روستاى صاحب به ميرسعيد و از طريق تكاب جاده روستاى على آباد امكانپذير است.
براساس يافته هاى زمين شناسى كرفتو در دوران مزوزوئيك زير آب بوده و در اواخر اين دوره ارتفاعات آن از آب خارج شده است.
غار كرفتو از غارهاى آهكى و طبيعى است كه در ادوار مختلف براى استفاده و سكونت انسان تغيير حالت داده و با معمارى صخره اى در ۴ طبقه، در دل كوه حفر شده است.
مستشرقان و محققان بسيارى از جمله دمرگان، راولينسون، كرپورتر، خانيكف و فون گال از غار كرفتو بازديد و نقشه هايى از آن تهيه و ارائه كرده اند. كرپورتر نقشه غار را تهيه كرد، استين آن را تكميل و فون گال آن را تصحيح كرد.
طول غار كرفتو حدود ۷۵۰ متر است و راه هاى فرعى متعددى از آن منشعب مى شود. در طول سكونت انسان در اين غار، تغييرات و دگرگونى هاى عمده و دخل و تصرفات بسيار در آن به وجود آمده و حجاران هنرمند، به زيبايى، فضاهايى را در مدخل هاى غار تراشيده و اتاق ها، راهرو و دالان هاى متعددى را به وجود آورده اند.
اين غار در ميان غارهاى دست كن ايران، از معمارى كاملى برخوردار است، ورودى غار از دامنه كوه حدود ۲۵ متر فاصله دارد و در گذشته راهى نسبتاً سخت و دشوار در كمر كوه، بازديدكنندگان را هدايت مى كرد، ولى امروز با عبور از پلكانى فلزى مى توان به دهانه ورودى غار رسيد.
در معمارى صخره اى اين غار ۴ طبقه شناسايى شده كه اين امر از اهميت ويژه اى در معمارى صخره اى برخوردار است.
در معمارى غار، علاوه بر ايجاد اتاق ها و راهروهاى عبورى، سعى شده تا اتاق ها با هم مرتبط باشند و نورگيرها و پنجره هايى به سمت بيرون و مناظر طبيعى ارتفاعات مجاور غار تعبيه شده است.
بر ديوارهاى غار در برخى از اتاق ها نقوشى به صورت تجريدى از حيوان،گياه و انسان حجارى شده كه بيشتر جنبه آيينى دارد.
همچنين نمونه سفال ها و اشياى به دست آمده در غار، ادامه سكونت انسان را در طول دوران تاريخى اشكانى و ساسانى و دوران اسلامى يعنى قرون ششم تا هشتم هجرى قمرى مسجل مى سازد.
طى سال هاى ۱۳۷۸ و ۷۹ اقداماتى به منظور تسهيل بيشتر براى بازديدكنندگان اين غار صورت گرفت كه شامل ساماندهى محوطه بيرون غار، پله بندى، ايجاد سكوهاى استراحت، پاركينگ، سرايدارى، سرويس هاى بهداشتى و برق كشى غار است.
سرپرست سازمان ميراث فرهنگى و صنايع دستى و گردشگرى استان كردستان درباره اين مكان گردشگرى مى گويد: كرفتو يكى از جاذبه هاى استان است كه متأسفانه ناشناخته باقى مانده است.
على فعله گرى معتقد است: با شناسايى بهتر و بيشتر اين غار باستانى به مردم مى توان سالانه هزاران گردشگر داخلى و خارجى را به اين منطقه جذب كرد.
وى عدم دسترسى انسان به غار با توجه به خاكى بودن قسمتى از جاده را يكى از مشكلات جذب گردشگر دانست و گفت: با تأمين اعتبار اين مشكلات زيربنايى مرتفع خواهد شد.
وى به اقدامات اين سازمان در راستاى بهسازى اين مكان اشاره كرد و افزود: اجراى برنامه كاوش و حفارى در غار طى ۳ فصل و انجام عمليات خاكبردارى و تخليه خاك هاى موجود، انجام عمليات برق رسانى و نورپردازى محدوده داخلى غار تا بخش انتهايى ستون فقرات اصلى، ايجاد و ساخت پله ها و پا گرد سنگى در محدوده بيرونى غار و نصب پله فلزى در بخش بيرونى دهانه آن جهت تردد سهل و آسان گردشگران از جمله اين اقدامات است.
غار كرفتو به عنوان يكى از آثار شاخص و حائز اهميت استان كردستان در فهرست آثار ملى با شماره ۳۳۰ به ثبت رسيده است و در طول سال مورد بازديد بسيارى از علاقه مندان داخلى و خارجى قرار مى گيرد.

يكى از جذاب ترين مكان هاى گردشگرى براى مسافران و گردشگران روستاهاى قديمى با ساختارهاى سنتى و پوشش هاى اصيل است كه روستاهاى تنگيور و پالنگان در كامياران كردستان مكانى شگفت انگيز از اين منظر است.
دو روستاى تنگيور و پالنگان در شهرستان كامياران هر سال ميزبان تعداد زيادى از مسافران ورودى به كردستان در تعطيلات نوروزى و تابستان است كه در سال جديد بر اين حجم گردشگر بسيار افزوده شده است.
در ۴۵ كيلومترى شمال غربى شهر كامياران كه خود در ميانه راه ارتباطى شهر سنندج مركز استان كردستان با كرمانشاه واقع است، روستاى تنگيور واقع شده كه به لحاظ غناى آثار باستانى و ذخيره نمادهاى فرهنگى كم نظير است.
آثار به جا مانده و كشف شده در دره نزديك به اين روستا نشان از تاريخ ديرينه وجود تمدن و فرهنگ كردستان در هزاره هاى قبل از ميلاد مسيح دارد.
نقش برجسته و سنگ نبشته كوه زينانه يكى از اين آثار است كه در بلندترين نقطه صخره كوه در يك طاقنما به ارتفاع ۱۲۰ و پهناى ۱۷۰ و عمق ۳۵ سانتيمترى، حجارى شده است.
درون طاقنما، نقش برجسته انسانى به طول نيم متر و عرض ۳۵ سانتيمتر حكاكى شده كه احتمالاً تصوير سارگن دوم پادشاه آشورى است.
اين نقش به صورت نيم رخ و با كلاهى استوانه اى است كه پاى راست خود را در جلو قرار داده و دست راست او به طرف بالا و شمال شرقى طاقنما بلند شده و دست چپ را نيز در مقابل شكم گذاشته است.
كتيبه اى به خط ميخى در طاقنما وجود دارد كه از محاذى دهان نقش برجسته شروع شده، قسمتى از موهاى پشت سر را فراگرفته و از صورت تا زير پاى او و تمامى بدنه آن را كتيبه پوشانده است.
اين كتيبه به زبان آشورى باستان بوده و به شرح پيروزى هاى پادشاه پرداخته و به نقاط مختلف، شهرها و روستاهايى كه در جنگ تصرف و ويران كرده است، اشاره دارد. به گفته كارشناسان ظواهر امر نشان مى دهد كه اين كتيبه مربوط به اواخر هزاره دوم قبل از ميلاد است.
بنچاق اورامان نيز از ديگر آثار كشف شده در دره تنگيور است كه در سال ۱۳۰۵ شمسى از سوى فردى به نام حسين در غارى در اين منطقه به دست آمده است.
شخص مزبور خمره اى پر از دانه ارزن را مى يابد كه در ميان آن نوشته اى به خط پهلوى اشكانى بر پوست آهو وجود داشت كه در سال ۱۲۰ قبل از ميلاد مسيح نوشته شده و بعدها به بنچاق اورامان معروف شد.
اين نوشته شامل قراردادى است ميان ۲ نفر به نام تپس پك و اوايل براى خريد زرستانى به قيمت ۴۵ درهم كه همه شاهدان معامله نام خود را در آن نوشته اند. اين بنچاق هم اكنون در موزه برلين نگهدارى مى شود.
قلعه پالنگان يكى ديگر از آثار بسيار قديمى دره تنگيور است كه هنوز بقاياى اتاق ها، آتشكده ها و پل هاى آن پا برجاست.
آثار به دست آمده از قلعه مانند دروازه سنگى بزرگ و بقاياى پل هاى ساخته شده بر روى رودخانه، قدمت آن را به دوره پيش از اسلام مى رساند. سرپرست سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى كردستان درباره كاربرد و موارد استفاده از اين قلعه اظهار مى دارد: مداركى در دست است كه اين قلعه در سال ۵۶۴ قمرى مورد استفاده خسروخان اردلان از فرمانروايان منطقه كردستان قرار گرفته است.
به گفته وى قلعه مزبور تا حدود قرن دهم قمرى آباد بوده است. روستاى پالنگان كه هم جوار تنگيور است از لحاظ معمارى به صورت پلكانى ساخته شده كه رودخانه تنگيور با زيبايى خاص آبادى را به دو نيم تقسيم كرده است.
در فاصله ۸۰۰ مترى جنوب شرقى روستا چشمه هاى پر آب شيخ خاتون، شيخ عمر، شيخ علاالدين قرار گرفته اند كه در مجاورت اين چشمه ها با رودخانه و كوه هاى بلند چشم انداز زيبايى به منطقه بخشيده است.
نوع زندگى مردمان اين ۲ روستا، پوشش و فرهنگ جارى و آيين هاى مختلف آنها تمامى ريشه هاى عميق مردمان اين ديار را به گذشته هاى دور بازتاب مى دهد. شهرستان كامياران در استان كردستان علاوه بر اين ۲ روستاى ديدنى اماكن جذاب ديگرى نيز براى گردشگران دارد.
زيارتگاه عكاشه در فاصله ۴۵ كيلومترى شمال غرب كامياران يكى از اماكن زيارتى و تفريحى اين شهرستان است.
اين مكان زيارتى در مسير كامياران به مريوان در روستاى كاشتر واقع شده است، مردم منطقه بر اين باورند كه عكاشه كه يكى از اصحاب پيامبرصلى الله عليه و آله بوده از سوريه به اين منطقه آمده است. اين زيارتگاه در ميان مردم منطقه داراى احترام ويژه است.
زيستگاه شاهو با ارتفاع ۳ هزار و ۳۹۰ متر بلندترين نقطه استان كردستان درياچه سد گاوشان و رودخانه سيروان از اماكن طبيعى گردشگرى در شهرستان كامياران هستند.
زيارتگاه آب شفا بخش مشهور به بايس پرنه در ۳ كيلومترى جاده كامياران به سنندج يكى ديگر از اماكن گردشگرى و مذهبى شهرستان كامياران محسوب مى شود.