• حضور آمبولانس هاى خصوصى غيرمجاز و زدو بندهاى بين برخى پزشكان و مراكز آمبولانس خصوصى تبديل به قاچاق حمل بيمار شده بود
گروه اجتماعى ـ مريم وادى پور: آئين نامه ديسپچ (اپراتور) مراكز آمبولانس هاى خصوصى تهران تدوين شده است و در صورت تصويب آن در وزارت بهداشت و درمان، با راه اندازى مركز مديريت آمبولانس هاى خصوصى، از اين پس فعاليت آمبولانس هاى خصوصى در چارچوب قانون و با نظارت دقيق دولتى انجام مى شود.
سابقه تأسيس مراكز آمبولانس خصوصى تهران به ۳۰ سال قبل برمى گردد و در اين مدت كمتر پيش آمده بود تا مركز آمبولانس خصوصى به علت تخلف به دادگاه معرفى شود، اما در دهه كنونى تعداد مراكز غيرقانونى و بدون مجوز آمبولانس خصوصى فعال در تهران به بيش از ۳۰ مركز با ۸۰ دستگاه آمبولانس خصوصى رسيده است.
پس از واگذارى نظارت بر اداره ساماندهى مراكز آمبولانس هاى خصوصى از دانشگاه هاى علوم پزشكى اورژانس تهران، با همكارى بخش خصوصى در كمتر از سه ماه مراكز آمبولانس هاى غيرخصوصى تهران كه صاحبان آنها اصولاً اشخاص حقيقى بودند و بدون نام و نشانى فعاليت مى كردند، تعطيل شدند.
البته نبايد از مشكلاتى كه اين آمبولانس ها، به وجود مى آوردند، غافل شد. وجود آمبولانس هاى خصوصى بدون مجوز نه فقط ارزشى نداشت، بلكه انتقال بيمار از بيمارستان دولتى به خصوصى كه در اصل خريد و فروش بيمار است، گاهى با حضور آمبولانس هاى خصوصى غيرمجاز و زدو بندهاى بين برخى پزشكان و مراكز آمبولانس خصوصى تبديل به قاچاق حمل بيمار شده بود. همچنين بررسى هاى ناظرين بر فعاليت اين مراكز غيرقانونى نشان داده است كه مراكز آمبولانس خصوصى غيرمجازى كه فعال بوده اند، اجساد را به علت تمايل خانواده متوفى، به زادگاه اصلى آن حمل كرده اند.
براين اساس و با هدف جلوگيرى از رخداد مجدد اين خلاف ها، هم اكنون آئين نامه ديسپچ (اپراتور) مراكز آمبولانس هاى خصوصى تهران با همكارى مركز مديريت آمبولانس هاى خصوصى تهران و وزارت بهداشت و درمان تدوين شده است كه در صورت تصويب، از اين پس فعاليت آمبولانس هاى خصوصى در چارچوب قانونى و با نظارت دولت انجام مى شود.
* توقف فعاليت ۸۰ آمبولانس خصوصى غيرمجاز
نايب رئيس مركز مديريت آمبولانس هاى خصوصى تهران در گفت وگو با «ايران» درباره حفظ جايگاه و بقاى آمبولانس هاى خصوصى و ارزشمند كردن خدمات آنها مى گويد: «براين اساس با تلاش شبانه روزى و دريافت آمارهاى روزانه مراكز آمبولانس هاى خصوصى و گرفتن آمار پذيرش بيمارستان ها، از اين پس در عمل از نوع عمليات انتقال بيمار آمبولانس هاى خصوصى در استان مطلع مى شود، اما آنچه به ما مربوط نمى شود، سيستم پذيرش بيمارستانى و چك كردن پزشكان براى جلوگيرى از انجام عمل خلاف و قاچاق حمل بيمار است، كه اين نظارت نيز فقط برعهده وزارت بهداشت و درمان است.»
سيدامير موسوى با بيان اين كه در دو سال گذشته با تشكيل ستاد ساماندهى آمبولانس هاى خصوصى، متخلفان و مراكز غيرمجاز را شناسايى كرديم، مى افزايد: «حتى تصميم داشتيم فضاى پليس امنيتى فرضى را در آمبولانس ها به وجود آوريم تا بدانيم هر آمبولانس با چه امكانات و در چه شرايطى و چه نقاطى حركت مى كند و در نهايت مركز مديريت عاليه اى را با عنوان مركز مديريت آمبولانس هاى خصوصى (ديسپچ ۶۴۶۴) به وجود آورديم تا همه مراكز زير پوشش يك مركز واحد به فعاليت بپردازند و در نتيجه با تلاش اداره بازرسى اورژانس تهران ۸۰ دستگاه آمبولانس خصوصى بدون مجوز شناسايى و متوقف شدند.
* جزئيات آئين نامه ديسپچ ۶۴۶۴
دبير مركز آمبولانس هاى خصوصى استان تهران نيز با اشاره به تدوين آئين نامه ديسپچ مراكز آمبولانس هاى خصوصى با شماره (۶۴۶۴) به «ايران» مى گويد: «كارشناسى هاى علمى و عملى بر مبناى خدمات ۳۰ ساله آمبولانس هاى خصوصى جمع آورى و منجر به تدوين آئين نامه اى روشن و فعال شد تا از اين پس در خدمات مراكز آمبولانس هاى خصوصى قانون در كنار خدمات قرار گيرد و مراكز نيز شرح وظايف دقيقى از نوع خدمات در چارچوب حمايت دولت به دست آورند و اميدواريم اين آئين نامه به تصويب وزارت بهداشت برسد.»
غلامرضا قاسمى همچنين درباره نحوه نظارت بر عملكرد آمبولانس ها از سوى مركز مديريت آمبولانس هاى خصوصى تهران توضيح مى دهد: «براساس آئين نامه جديد كليه مراكز درمانى موظف هستند براى انتقال هر بيمار با مركز مديريت آمبولانس هاى خصوصى تماس بگيرند. مركز مديريت با گرفتن مشخصات بيمار، از بيمارستانى كه بايد بيمار به آن منتقل شود پذيرش مى گيرد در صورت نياز مشاوره پزشكى نيز مى دهد. پس از انجام اين مأموريت، بيمار بايد در كوتاه ترين زمان ممكن و با آمبولانس استاندارد و متناسب با وضع بيمار به بيمارستان مورد نظر منتقل شود. در اين آئين نامه زمان طلايى انتقال بيمار زير ۱۰ دقيقه تعيين شده است.» وى مى افزايد: «آمار آمبولانس هاى خصوصى موجود نشان مى دهد، پراكندگى آنها زياد است، اما با توجه به آئين نامه هر آمبولانس بايد در منطقه و با توجه به نياز جغرافيايى آن سرويس ارائه دهد و همه اين عمليات ها در مركز مديريت آمبولانس هاى خصوصى ثبت مى شود و نظارت بر عملكرد اين مراكز برعهده مركز مديريت، وزارت بهداشت و درمان و اداره ساماندهى اورژانس تهران است.»
وى مى گويد: «در صورت تدوين اين آئين نامه هر دستگاه و نهادى كه نياز به استفاده از خدمات آمبولانس هاى خصوصى داشته باشد، فقط بايد از طريق مركز مديريت آمبولانس هاى خصوصى براى عقد قرارداد اقدام كنند. همچنين اگر خدمات آمبولانس هاى خصوصى از سوى دولت حمايت بيشترى شود، اين آمبولانس ها بازوى توانمند اورژانس خواهند بود.»
* جلوگيرى از فعاليت مجدد متخلفان
آمارها نشان مى دهد هم اكنون مراكز آمبولانس هاى خصوصى تهران حدود ۱۱۰ مريض را در طول شبانه روز جابه جا مى كنند، اين در حالى است كه توانايى انجام مأموريت اين آمبولانس ها، انتقال يك هزار بيمار در طول شبانه روز است. به عبارتى هر آمبولانس به جاى انتقال ۸ تا ۱۰ مريض، فقط ۰/۸ يك مأموريت را انجام مى دهد.
از سويى ديگر با وجود اين كه هم اكنون ۱۲۵ دستگاه آمبولانس خصوصى در تهران با اين ميزان مأموريت كم روبه رو هستند، شواهد نشان مى دهد كه همچنان مجوز راه اندازى اين مراكز صادر مى شود و صدور مجوزهاى بى رويه مشكلات بسيارى را براى فعاليت مراكز آمبولانس هاى خصوصى به وجود آورده است.
البته گويا اين مجوزهاى جديد پس از تعطيلى ۳۰ مركز متخلف آمبولانس هاى خصوصى و راه اندازى مركز مديريت آمبولانس هاى خصوصى (ديسپچ ۶۴۶۴) صادر شده اند و حال اين سؤال مطرح مى شود كه نكند برخى پزشكانى كه در زمينه قاچاق حمل بيمار فعال بوده اند و حال با شناسايى متخلفان اين فرصت را از دست داده اند براى رسيدن به اهداف خود، اقدام به اخذ مجوز و راه اندازى مركز آمبولانس خصوصى كرده باشند
معاون حوادث و عمليات مركز مديريت حوادث و فوريت هاى پزشكى در پاسخ به اين سؤال و نحوه اخذ تأييد صلاحيت از متقاضيان راه اندازى مركز آمبولانس خصوصى براى جلوگيرى از تخلف مى گويد: «ماهيت سيستم نظارتى جلوگيرى از خطا و خلاف است و يكى از راه هاى جلوگيرى از اين موضوع، ارائه مجوز به متقاضيان است. همچنين در روند صدور پروانه فعاليت براى متقاضيان، افراد بايد حتماً سوابق انتظامى ـ پزشكى خود را از دادگاه اخذ كرده و در اختيار وزارت بهداشت قرار دهند. وزارت بهداشت براى ارائه مجوز از اماكن و اداره تشخيص هويت نيز استعلام مى گيرد، بنابراين هيچ سوءاستفاده اى امكان پذير نيست. اگر هم عده اى قصد تخلف داشته باشند جلوى آنها گرفته مى شود.»
دكتر محمد سرور با بيان اين كه تاكنون در تهران ۲۰ مركز آمبولانس خصوصى غيرقانونى تعطيل شده اند، درباره مجوزهاى جديد صادره براى راه اندازى اين مراكز مى گويد: «تاكنون ۸۳ موافقت اصولى راه اندازى مركز آمبولانس خصوصى و در كل كشور نيز ۱۱۰ موافقت اصولى صادر شده است و ۳۸ مركز در كشور به جز تهران پروانه تأسيس مركز آمبولانس خصوصى دريافت كرده اند.»
وى درباره اين كه هم اكنون مراكز آمبولانس خصوصى تهران كمتر از ظرفيت به ارائه خدمات مى پردازند و تقاضايى براى آنها نيست مى گويد: «۰/۸ مأموريت در روز صحت ندارد، گزارش ها نشان مى دهد هر آمبولانس خصوصى در روز چهار مأموريت انجام مى دهد و براساس برنامه چهارم توسعه نيز هر نوع سطح بندى در زمينه خدماتى كه از سوى بخش خصوصى ارائه مى شود، ملغى شده است و نبايد جلوى ارائه خدمت از سوى بخش خصوصى گرفته شود.»
موسوى، نايب رئيس مركز مديريت آمبولانس هاى خصوصى تهران در اين باره مى گويد: «هم اكنون كف فعاليت مراكز به حدى پائين است كه صاحبان آمبولانس ها ناچارند به كار دوم روى بياورند و همه تلاش ما بالا آوردن كف خدمات است، اما هنوز اين مشكل حل نشده، ۵۰۰ موافقت اصولى براى راه اندازى مركز آمبولانس خصوصى صادر شده است و قطعاً با ورود مراكز جديد با مشكل جدى روبه رو خواهيم شد.»
وى يكى ديگر از مشكلات مراكز آمبولانس خصوصى را تعرفه خدمات آنها عنوان مى كند و مى افزايد: «پائين ترين استانداردى كه بايد آمبولانس ها داشته باشند دست كم ۵۰ ميليون ريال هزينه بر است و تخصصى كردن هر دستگاه آمبولانس نيز ۴۰ تا ۵۰ ميليون تومان هزينه مى برد، در اين شرايط بايد پرسيد آيا آمبولانس هاى خصوصى با ۲۵ تا ۳۱ هزار تومان تعرفه تعيين شده، قادر به ارائه خدمت خواهند بود اين در حالى است كه حتى براى انتقال ماشينى خراب از يك نقطه به نقطه اى ديگر در تهران ۷۵ تا ۱۰۰ هزار تومان و حتى انتقال متوفى از يك نقطه به بهشت زهرا(س) ۵۰ هزار تومان تعرفه در نظر گرفته شده است.» وى مى گويد: «تعرفه مراكز آمبولانس هاى خصوصى به علتى نامعلوم به جاى اين كه از سوى نظام پزشكى محاسبه شود، راه به اتاق بازرگانى پيدا كرده است و معلوم نيست به چه علت خدمات آمبولانس هاى خصوصى در كنار صنف ميوه فروش قابل عرضه و طرح شده است و با وجود دو سال تلاش هنوز به نقطه عطفى در اين زمينه نرسيده ايم.»