شنبه ۱۴ ارديبهشت ۱۳۸۷ - ۲۶ ربيع الثانى ۱۴۲۹
Sat, May 3, 2008
خانواده
sLogo.gif

PDF Edition
Archive
RSS Feed
ويژه نامه پايان سال ۱۳۸۶
شكوه منطق ايرانى
ويژه نامه سوم تير
سياسى۱
سياسى۲
ايران اقتصادى۱
ايران اقتصادى۳
ايران اقتصادى۴
داخلى
ايران زمين
سياست
سلام ايران
ديگه چه خبر؟
ديپلماتيك
اقتصاد
اجتماعى
بين الملل
گزارش
فرهنگ وانديشه
فرهنگ و هنر
حوادث
ورزشى
صفحه آخر
اوقات شرعى
فرهنگ و پايدارى
ماجرا
قاب عكس۱
خانواده
برقرارى ارتباط آسان است
محمد كاوه
بعضى ها به زندگى ما پا مى گذارند و زود مى روند و بعضى ها مدتها مى مانند و در قلبمان ردى از خود به جاى مى گذارند و ما هرگز دوباره مثل سابق نمى شويم. در طول تاريخ، تنها بشر نبوده كه زندگى اجتماعى را پيشه كرده است، بلكه موجودات ديگرى نيز مانند انسان به اين شيوه زندگى كرده و مى كنند.
يكى از شباهت هاى زندگى اجتماعى انسان ها و ديگر موجودات، ارتباطات آنها با يكديگر است. ولى واقعيت اين است كه ارتباط هاى بين فردى ما انسانها به حدى اهميت دارد كه وجه عمده تمايز زندگى جمعى انسان نسبت به ديگر موجودات را رقم مى زند.
ما در عصرى زندگى مى كنيم كه عصر ارتباطات نام گذارى شده است. اگر افراد از مهارت هاى ارتباطى مناسب برخوردار نباشند، در بسيارى از جنبه هاى زندگى آسيب پذير خواهند بود. چگونگى ارتباط ما با افرادى كه با آنها زندگى مى كنيم و دوستشان داريم و همواره در تعامل مستمر و مداوم با آنها به سر مى بريم، بخش مهمى از توانايى روابط بين فردى ما را تشكيل مى دهد.
افرادى كه از مهارت هاى ارتباطى ضعيف ترى برخوردارند، كمتر مورد پذيرش اطرافيان خود قرار مى گيرند. اين امر مى تواند ريشه در ارتباطات درون خانواده فرد داشته باشد. نظام ارتباطى خانواده و نوع ارتباط اعضاى خانواده با يكديگر مى تواند از مهم ترين عللى باشد كه فرزندان در برقرارى ارتباط دچارمشكل شده و كمرو، خجالتى و انزوا طلب رشد پيدا مى كنند.
انسان ها از طريق برقرارى ارتباط صميمانه قادر خواهند بود كه احساسات و عواطف خود را به اعضاى خانواده، دوستان و نزديكان خود ابراز و به تقويت ارتباط عاطفى خود با آنها كمك كنند. در اين صورت با بروز مسائل و مشكلات، احساس تنهايى و عجز نمى كنند و با كمك ديگران موفق خواهند شد راه حل هايى براى مشكلات پيش آمده پيدا كنند. بديهى است برقرارى ارتباط صميمانه با ديگران تنها از طريق حرف زدن حاصل نمى شود، بلكه با خوب گوش دادن ، احترام گذاشتن، مشاركت كردن و ابراز وجود، اين ارتباط ميسر خواهد شد.
از آن جا كه امروزه برقرارى ارتباط صميمى بين دو يا چند نفر، نيازمند آگاهى از فنون و روش هاست ، روابط درون فردى و بين فردى جزو يكى از مهارت هاى مهم زندگى محسوب مى شود. ارتباط بين فردى فرآيندى است كه از طريق آن اطلاعات و احساسات خود را از طريق پيام هاى كلامى و غيركلامى با ديگران درميان مى گذاريم. اين توانايى موجب روابط گرم و صميمى ما با ديگران به ويژه اعضاى خانواده مى شود، سلامت روانى و اجتماعى ما را بيش از پيش فراهم مى كند و به قطع روابط ناسالم منجر مى شود. توانايى روابط بين فردى به ما كمك مى كند تا با ديگران همكارى و مشاركت بهترى داشته باشيم، به آنها اعتماد كنيم، مرزهاى روابط با ديگران را تشخيص دهيم ، دوستى هاى مطلوب را حفظ كنيم و در شروع و خاتمه ارتباطات ، رفتار مؤثر داشته باشيم. توانايى روابط بين فردى اجزايى دارد از آن جمله:
* همكارى و مشاركت
* اعتماد به گروه
* تشخيص مرزهاى بين فردى مناسب
* دوستيابى
* شروع و خاتمه ارتباطات
عوامل مؤثر بر روابط بين فردى
گوش دادن فعال - گوش دادن با شنيدن فرق دارد؛ شنيدن امرى است غيرارادى و تمام صداهايى را شامل مى شود كه همواره از محيط دريافت مى كنيم، اما گوش دادن فعال مهارتى است كه فرد با كسب آن مى آموزد چگونه به پيام هاى كلامى و غيركلامى گوينده توجه كند تا معانى و احساسات را دقيق تر بفهمد كه اين امر زمينه تقويت روابط بين فردى را فراهم مى آورد.
اهميت دادن - اهميت دادن يعنى اين كه بتوانيم به احساسات، نيازها و خواسته هاى فرد مقابل توجه نشان دهيم. زمانى روابط بين فردى تقويت مى شود كه با توجه به توان و ظرفيت خود در مقابل عملكردهاى ديگران رفتار مناسبى داشته باشيم.
سؤال كردن - پرسيدن، متداول ترين و در عين حال ساده ترين مهارت هاست، زيرا پرسيدن علاوه بر شفاف سازى پيام، موجب برانگيختن تفكر افراد مى شود. به خاطر داشته باشيم طرح سؤال هاى مكرر به قصد مچ گيرى، نه تنها به تقويت رابطه بين فردى كمك نمى كند، بلكه موجب تضعيف و مختل شدن آن نيز مى شود.
احترام گذاشتن - احترام گذاشتن يعنى پذيرفتن و گرامى داشتن بى قيدو شرط ديگران. يعنى با ديگران به گونه اى رفتار كنيم كه احساس كنند برايشان ارزش و احترام قائل هستيم. يكى از نشانه هاى احترام گذاشتن، رعايت قواعد و مقررات موقعيتى است كه در آن قرار مى گيريم.
ابراز وجود - از جمله مهارت هاى مهم در برقرارى ارتباط، ابراز وجود است كه شامل بيان افكار، احساسات، اعتقادات و حقوق فردى است ، به گونه اى كه در ديگران ايجاد مقاومت و ناراحتى نكند. بديهى است كه افراد خجالتى و كمرو در ابراز وجود بيش از ديگران با مشكل روبه رو هستند.
نه گفتن- مهارتى است كه فرد بتواند درمقابل درخواست نابجاى ديگران از كلمه «نه» استفاده كند. كسانى كه از «نه گفتن» عاجز باشند همواره در روابط درون فردى و بين فردى خود با ديگران با مشكل روبه رو شده و از ارتباط خود احساس امنيت و خرسندى نمى كنند.
كارگروهى - از جمله ويژگى هاى كارگروهى، تقويت همكارى، همفكرى، همدلى و هماهنگى بيشتر بين اعضاى گروه است. اين خود تقويت روابط بين فردى اعضاى گروه را بيش از پيش فراهم مى كند.
روابط بين فردى كاركردهايى دارد، از جمله:
* كسب و حفظ موقعيت و جايگاه نزد ديگران
* پى بردن به درستى و نادرستى عملكرد خود و ديگران بيش از گذشته
* افزايش توانايى براى مقابله با ناسازگارى ها و مشكلات زندگى
* فراهم آوردن آرامش روحى و امنيت روانى
* ايجاد فرصت براى يادگرفتن چيزهاى جديدتر و وسعت دادن افق ديد
* افزايش احساس مسئوليت افراد نسبت به يكديگر
* تقويت احساس همدلى، همكارى، هماهنگى و همفكرى با ديگران.
تصوير خوب از بچه ها بسازيد
361554.jpg
پدر و مادرها و شايد بتوان گفت اغلب ما عادت داريم عيوب ديگران را خيلى زود به رخ شان بكشيم، اما از بيان حسن ها و نقطه قوت ها عاجزيم، غافل از اين كه هيچ دردى بالاتر از اين نيست كه انسان احساس ناتوانى كند. هنگامى كه چنين ضعفى بر روح انسان مستولى مى شود، اگر تمام امكانات دنيا را هم در اختيارش بگذارند، نمى تواند كارى از پيش ببرد، لذا به عنوان پدر و مادر و مربى بايد كارى كنيم كه كودك، تصوير مثبتى از خود در ذهن داشته باشد و از همان ايام طفوليت ياد بگيرد كه با تلاش و پشتكار و اميد به خدا و توكل، مى تواند مشكلاتش را حل كند.
اگر كودك تصوير خوبى از خود در ذهن داشته باشد، نظر ديگران نمى تواند مانع از پيشرفت او شود. او مى داند كه قادر است وظايفى را كه برعهده اش مى گذارند به بهترين وجه انجام دهد و اگر هم در مرحله اى موفق نشود، به جاى گله و شكايت و نااميدى، دنبال راه حل براى جبران شكست برمى آيد. چنين كودكى به ديگران احترام مى گذارد و شاد و پرتحرك و فعال است و اجازه نمى دهد ديگران به او بى احترامى كنند.
هر انسانى تنها مى تواند چيزهايى را به ديگران ببخشد كه خودش آنها را داشته باشد. به عنوان بزرگتر كودكان، آنها را موجوداتى ارزشمند، مهم و جذاب بدانيد تا آنها هم چنين احساساتى درباره خود داشته باشند و متقابلاً در ديگران هم دنبال چنين ويژگى هايى بگردند. كودك بايد هرچه زودتر به اين واقعيت برسد كه موجود مفيدى است، بنابراين زمينه هايى فراهم كنيد تا او با توجه به توانايى خود، مزه موفقيت را بچشد.
عواملى كه اعتماد به نفس را در كودك تقويت مى كنند، همان هايى هستند كه به زندگى شادى و معنا مى بخشند. يكى از اين عوامل قدرت خطرپذيرى و ريسك است. اين عامل، شجاعت و جسارت فرد را تقويت مى كند و اعتماد به نفس او را بالا مى برد. ترس از شكست و غم و غصه خوردن، حاصل ناتوانى و سرمنشأ بدبينى و نااميدى است. كودك بايد بتواند به طريقى معقول، ريسك كند و اين امر جز با دست به كار شدن و اقدام كردن، ميسر نمى شود. امكان ندارد كه كودكى را از تمامى عرصه هاى خطر دور نگه داريم، در اين صورت به تدريج از او موجودى ناتوان خواهيم ساخت كه قادر به انجام امور روزمره خود هم نيست. كودك بايد ياد بگيرد كه رنج، درد، محروميت، شكست و هر آنچه كه انسان را آزار مى دهند، جزو زندگى هستند و نمى توان از آنها اجتناب كرد و تنها راه حل اين است كه توانايى خود براى مقابله و تحمل با آنها را بالا ببريم.
كودك هرچه در زمينه هاى متنوع ترى تجربه كسب كند، اعتماد به نفس بيشترى به دست خواهد آورد. او بايد ياد بگيرد كه با تماشا كردن يا مطالعه بدون عمل، هيچ كارى را ياد نخواهد گرفت و پيوسته محتاج ديگران خواهد بود. به او بياموزيد كه پيوسته درباره خود و ديگران، مثبت بينديشد و از به كار بردن عبارات منفى خوددارى كند. چنانچه كار نادرستى انجام مى دهد، حتماً به او تذكر بدهيد، اما شخصيت و وجود او را زير سؤال نبريد. مثلاً اگر به نظافت خود اهميت نمى دهد، موضوع را به او گوشزد كنيد، ولى قطعاً از دادن القاب زشت بپرهيزيد.


|   شناسنامه   |   آرشيو   |