على رضايى
از مراسم قرعه كشى رقابت هاى بسكتبال المپيك پكن چند روزى مى گذرد اما هنوز گروه بندى انجام گرفته مورد تجزيه و تحليل مسئولان و مربيان و بازيكنان قرار مى گيرد. واكنش ها متفاوت است. طبيعى هم هست كه همه اهالى بسكتبال نسبت به آنچه كه پيش روى بسكتبال ايران در بزرگترين آوردگاه عالم ورزش قرار گرفته است اتفاق نظر نداشته باشند. آرژانتين، ليتوانى، روسيه و استراليا چهار تيمى هستند كه در گروه A با ايران رقابت مى كنند و يك تيم ديگر به اين جمع اضافه مى شود.
تيم بعدى اين گروه در پايان مسابقات انتخابى كه تيرماه آينده در شهرهاى آتن و مادريد برگزيده مى شود مشخص خواهد شد.
اما در گروه B هم اكنون تنها چهره چهار تيم شناخته شده است. چين ميزبان المپيك، آمريكا، اسپانيا و آنگولا. با اين وصف همچنان نام دو تيم ديگر اين گروه مبهم باقى مى ماند تا در پايان دو مرحله بازيهاى انتخابى المپيك تيم هاى پنجم و ششم گروه B نيز مشخص شوند. با اين وضعيت مى توان گفت تيم ايران خوش شانس بود كه از حالا تقريباً ۹۰ درصد رقبايش را شناخته و براى مقابله با آنها مى تواند برنامه ريزى كامل ترى داشته باشد. شايد كمتر كسى انتظار كسب نتيجه در المپيك را از تيم ايران دارد و تنها ارائه بازى هاى شايسته و در خور نام ايران مى تواند تيمى را كه پس از ۶۰ سال به المپيك راه يافته است سربلند به خانه بازگرداند. ترديدى نيست كسب مجوز حضور در مرحله نهايى المپيك و قرار گرفتن در صف ۱۲ تيم برتر جهان بزرگترين افتخارى است كه نصيب ورزش دانشگاهى كشورمان شده و پيشرفت بيشتر نياز به سرمايه گذارى و كسب تجربه و گذشت زمان بيشترى دارد.
اگرچه حتى پيروزى در يك مسابقه هم مى تواند نتيجه اى ايده آل براى اين تيم تازه وارد بين غول هاى بسكتبال جهان باشد. اما همين تك پيروزى شايد از فتح جام ملت هاى آسيا نيز به مراتب دشوارتر است. درنظر داشته باشيم هنوز تيم هاى صاحبنامى مثل يونان نايب قهرمان جهان، ايتاليا، صربستان، آلمان با ستاره مشهورش درك نو ويتزكى، نيجريه، سنگال، فرانسه و... موفق به كسب سهميه المپيك نشده اند و در دو دوره بازى هاى انتخابى باقيمانده براى اين مهم تلاش مى كنند. يكى از اين تيم هاى بزرگ در هر شرايطى حريف ايران مى شود و دو تيم معروف ديگر در گروه B قرار خواهند گرفت. اين كه بخواهيم در قياس گروه ها با يكديگر از دشوارى هاى گروه اول سخن به ميان بياوريم و به دليل حضور چين و آنگولا در گروه ديگر از بدشانسى به خاطر همگروه نشدن با آنها حرف بزنيم، كمى اغراق آميز است. چين با ستارگان شاغل در A.B.N نظير يائومينگ، ژى ژى و ئى چنگ آسمانخراش ديگرى كه در ماههاى اخير به تيم ميلواكى باكس پيوسته است حتى لرزه بر اندام هر تيم بزرگى در دنيا مى اندازد و به خاطر ميزبانى و حمايت تماشاچيانش نيز مى تواند قدرت مضاعفى پيدا كند. بنابراين نمى توان از احتمال پيروزى بر اين غول بزرگ آسيايى حرف زد. از سويى تيم آنگولا همواره چندين بازيكن شاغل در ليگ حرفه اى آمريكا را در تركيب دارد و از نظر فيزيكى نيز جزو بهترين تيم هاى جهان محسوب مى شود. شايد اين دو تيم از لحاظ نام و اعتبار در سطح نازل ترى نسبت به ديگر تيم هاى گروه B قرار داشته باشند و تنها اعتماد به نفس بازيكنان كشورمان براى مقابله اين تيم ها زياد باشد اما درنظر بگيريم آمريكا، اسپانيا و دو تيم بزرگ ديگر هم در گروه B حضور دارند. رويارويى با ستارگان آمريكا اين بار المپيك را جدى تر گرفته اند و بالبرون جيمز، كوبى برايانت، دوايت هاوارد، دواوين ويد، كارملو آنتونى و... به پكن سفر مى كنند، بسيار دشوار و پراسترس خواهد بود. اسپانيا هم كه با برادران گاسول و خوزه كالدرون كه در A.B.N شاغل هستند به قدرى پيشرفت كرده اند كه در رقابت هاى قهرمانى جهان بالاتر از يونان و آمريكا بر سكوى نخست ايستاده اند. با اين وصف بايد پذيرفت كه قرار گرفتن در هر يك از گروه ها تفاوتى ندارد و تيم كشورمان براى كسب تجربه مقابل بهترين هاى بسكتبال جهان و سبك هاى مختلف آن به ميدان خواهد رفت. از طرفى برخلاف دوره هاى پيشين مسابقه اى براى كسب عناوين پنجم به بعد انجام نمى گيرد و تيم ها با محاسبات نتايج دور مقدماتى جايگاه خود را خواهند شناخت.
رقباى ايران
بررسى وضعيت تيم هاى گروه A نشان مى دهد قدرت رقباى كشورمان دست كمى از حريفان آن گروه ندارد و شايد در مجموع قوى تر هم باشد. آرژانتين، قهرمان المپيك آتن به واقع قوى ترين حريف تيم ايران است. رضا مشحون مدير تيم هاى ملى بسكتبال مى گويد شناخت آنچنانى از اين تيم در دسترس نيست. اين درحالى است كه سرخپوستان آمريكاى لاتين حتى پس از المپيك آتن هم تقريباً با تركيبى ثابت در ميادين ظاهر شدند و كمتر كسى است كه از نوع بازى و به خصوص سيستم دفاعى آنها آشنايى نداشته باشد. اين تيم حتى سال گذشته در لاس وگاس آمريكا كه رده دوم رقابت هاى انتخابى المپيك در مناطق آمريكاى شمالى، مركزى و جنوبى را پس از ميزبان از آن خود كرد تا به همراه آمريكا راهى پكن شود نيز در تركيب خود تحول آنچنانى ايجاد نكرد. آرژانتين دو سال پيش در رقابت هاى قهرمانى جهان كه در ژاپن برگزار شد نيز همان ياران المپيك آتن را به كار گرفت، اما نتوانست به يكى از سكوها دست يابد. ماريو جينوبيلى به واقع ستاره اين تيم است كه از فواصل دور پرتاب هاى ۳ امتيازى كمرشكنى دارد. او به همراه تيم دانكن و توينى پاركر مثلث ويران كننده اى را در تيم سن آنتونيو به وجود آوردند و يكى از بهترين هاى ليگ حرفه اى آمريكا است. لوييس اسكولا ديگر چهره راه راه پوشان آمريكاى لاتين است كه در A.B.N بازى مى كند و در كنار آنها مى توان از كارلوس دلفينو، فابريتسيو اوبرتو و آندرسون نو سيدنى ياد كرد كه تركيبى ايده آل را به وجود آورده اند.
آرژانتين به طور حتم يكى از مدعيان قهرمانى المپيك است اما قدرت چهار سال پيش را ندارد. با اين حال همه حاضرين در المپيك نسبت به اين تيم به ديده احترام مى نگرند.
ليتوانى را مى توان پس از آرژانتين قدرتمندترين تيم گروه A دانست. تيمى كه در رنكينگ فيبا در رده پنجم ايستاده است و با ستاره اى مثل ساروناس جسيكا كه در A.B.N هم مى درخشد مى تواند يقه هر تيمى را بگيرد. ليتوانى حتى در المپيك ۹۲ بارسلون پس از آمريكا و كرواسى سوم شد و مقام سومى اروپا را نيز در كارنامه دارد. از استراليا كه همواره بين هشت تيم برتر جهان قرار دارد هم نمى توان به سادگى گذشت. ستاره هاى زيادى از اين كشور در A.B.N و يورو ليگ شاغل هستند و گروهى منسجم تشكيل داده اند. استراليايى ها كه از لحاظ فيزيكى بسيار ايده آل و تنومند هستند حتى در سال ۲۰۰۴ مقام قهرمانى جوانان جهان را كسب كردند و اكنون همان جوانها به مرز پختگى لازم رسيده اند. روسيه اگرچه از لحاظ رنكينگ وضعيت بدترى نسبت به ديگر رقباى ايران دارد ولى با قهرمانى اروپا در سال گذشته ثابت كرد به روزهاى اوج خود بازگشته است. كرينكو ۲۰۷ سانتيمترى يك بازيكن فوق العاده در اين تيم است كه با تيم يوتا جاز در « A.B.N » هم نام خود را بر سر زبان ها انداخته است. زاخار باشوتين، جان روبرت هولدن و ويكتور خرياپا كه عضو شيكاگو بولز است ديگر ستاره هاى روسيه هستند كه شگفتى ديگرى را در المپيك جست وجو مى كنند. تنها شانس ايران در اين بين شناخت فراوان رايكو ترومن نسبت به سبك بازى اين تيم ها است و مى توان با برگزارى بازى هاى تداركاتى آمادگى بيشترى براى مقابله با تيم هاى همگروه كشورمان پيدا كرد. با وجود اين كه تيم ايران با ليتوانى و استراليا همگروه شده است براساس دعوتنامه هاى قبلى اين كشورها ديدارهاى تداركاتى با آنها برگزار مى كند و اين بازى ها منتفى نخواهد بود. رضا مشحون مدير تيم هاى ملى در اين باره مى گويد: «ليتوانى و استراليا بسيار قدرتمندتر از تيم ملى ايران هستند و نمى توانيم خودمان را رقيب آنها بدانيم. بنابراين سفر به اين كشورها و بازى با تيم هاى ملى آنها خيلى به سودمان تمام خواهد شد زيرا بازيكن ها با سبك بازى اين تيم ها آشنا مى شوند و ترسشان كم مى شود.»
واكنش ها
بعد از قرعه كشى رقابت هاى بسكتبال المپيك شنيدن حرف هاى اعضاى تيم ملى و دست اندركاران بسكتبال كشور شنيدنى تر از هر زمانى است. آنها كه مدت ها منتظر چنين روزهايى بودند تا با حريفان اصلى خود آشنا شوند به نوعى در اين باره اظهارنظرهاى متفاوتى دارند.
محمود مشحون رئيس فدراسيون بسكتبال با بيان اين نكته كه منتظر چنين قرعه اى بوديم توضيح مى دهد: «براى ما هيچ تفاوتى نمى كرد كه در كدام گروه قرار بگيريم. به هر حال پذيرفته ايم كه در كنار همه صاحب نامان بزرگ بسكتبال جهان قرار گرفته ايم و اين افتخار بزرگى است. بايد بگويم هيچ ترسى از مقابله با روسيه، آرژانتين و ليتوانى نداريم و همه تلاشمان را به كار مى گيريم تا بازى هاى شايسته اى را ارائه دهيم. رئيس فدراسيون بسكتبال مى افزايد كه درخشش بازيكنان در المپيك آرزوى همه اهالى اين رشته است و مى گويد: «همه سعى ما اين است با برگزارى تمرينات و تداركات خوب بتوانيم به اهداف از پيش تعيين شده خودمان برسيم بنابراين تا آنجايى كه در توان داريم براى دفاع از اعتبار بسكتبال ايران تلاش خواهيم كرد.» وى از همگان خواستار اين نكته است كه سطح توقعات خود را بالا نبرند و منطقى تر عمل كنند چرا كه شرايط المپيك با همه مسابقات فرق دارد و بايد مردم را نسبت به واقعيت هاى بسكتبال المپيك آگاه كرد.
نصرت الله جعفريان دبير فدراسيون بسكتبال هم مثل محمود مشحون معتقد است كه براى ايران فرقى نمى كرد كه در كدام گروه قرار مى گرفت زيرا همه تيم ها بسيار قدرتمند هستند. وى همچنين مى گويد: «بايد بپذيريم كار بسيار سختى داريم و هنوز چهره يك تيم ديگر نيز مشخص نيست ممكن است يونان، كانادا، كرواسى يا يك تيم بزرگ ديگر هم به اين گروه اضافه شود. تمام فكر مسئولان و كادر فنى اين است كه بازيكن ها با آمادگى بيشترى گام به اين رقابت ها بگذارند. خوشبختانه بچه ها انگيزه بسيار زيادى دارند و فشار زيادى را هم در تمرينات تحمل مى كنند و اين اميدواركننده است.»
محسن صادق زاده مربى تيم ملى بسكتبال درخصوص گروه بندى بازى هاى المپيك نظراتى جالب و منطقى دارد. كاپيتان سابق تيم كشورمان مى گويد: «اين كه ايران در چه گروهى قرار گرفته است هيچ اهميتى ندارد زيرا اين فرصت مناسبى است كه تيم كشورمان خود را مقابل تيم هاى بزرگ جهان محك زده و نسبت به اختلافش با اين تيم ها آگاهى يابد. تيم ما بايد در اين رقابت ها با ارائه بازى هاى خوب يك شخصيت توانمند از خود به نمايش بگذارد و از اين امتيارات نهايت بهره را ببرد. ايران مقابل تيم هايى به ميدان خواهد رفت كه قهرمان جهانى ، المپيك و قاره هاى آمريكا و اروپا را در اختيار دارند. بنابراين بازى با آنها اختلاف واقعى ما با سطح اول بسكتبال دنيا را مشخص مى كند.» صادق زاده ادامه مى دهد: «برنامه سنگين و كاملى براى تيم ملى در نظر گرفته شده است و تاكنون چهار هفته آن را با موفقيت پشت سر گذاشته ايم. بازيكنان همگى جوان و پرانرژى هستند و بهترين ها به پكن اعزام خواهند شد.
بدشانسى
اما كاپيتان تيم ملى بسكتبال از اين كه فرصت رويارويى با تيم هاى آمريكا و اسپانيا را از دست داده است اظهار مى كند كمى بدشانس است زيرا بازى با ستارگان اين تيم ها آرزوى هميشگى وى بوده است.
صمد نيكخواه بهرامى در عين حال خاطرنشان مى كند: «از روز اولى كه وارد اردو شديم مى دانستيم كه كار بسيار سختى داريم زيرا سطح رقابت ها بسيار بالاست و با توجه به اين كه ايران قهرمان آسيا شده است انتظارات زيادى از اين تيم مى رود. در هر حال حضور در مسابقات المپيك افتخار بزرگى است و ما اميدواريم بتوانيم به عنوان نماينده اى از آسيا بازى هاى زيبا و درخور توجهى را به نمايش بگذاريم. من به مردم قول مى دهم كه بازى هاى تماشاگرپسندى را ارائه دهيم و همه حاضران به ديده احترام به تيم ما نگاه كنند.»
اين بازيكن معتقد است در صورتى كه تيم كشورمان روند رو به رشد خود را حفظ كند و جايگاهش را در آسيا تثبيت كند به طور قطع در المپيك بعدى حضور پرتوانى خواهيم داشت.
حامد حدادى سنتر بلند بالاى تيم كشورمان و يكى از اركان اصلى قهرمانى در جام ملت هاى آسيا از حالا تأكيد مى كند مردم انتظار زيادى از تيم ملى نداشته باشند چون كه گروه بندى تيم ملى در المپيك سخت تر از حد تصور بوده است. حدادى مى گويد: «درواقع تيم ملى با سه تيم اول جهان همگروه شده است و مقابله با اين تيم ها و بازيكنان حرفه اى كه دارند كار هر تيمى نيست. با اين وجود ما براى ارائه بهترين بازى ممكن عازم پكن مى شويم اما با توجه به گروه بندى اعلام شده نبايد نسبت به تيم ملى انتظارات بالا و غيرمنطقى داشت.
اما مهدى كامرانى بازيكن تيم ملى بسكتبال و يار كمكى تيم صبا باترى در مسابقات جام باشگاه هاى آسيا درخصوص گروه بندى بازى هاى المپيك پكن مى گويد: اى كاش شرايطى فراهم مى شد تا ما با همه ۱۱ تيم ديگر حاضر در المپيك بازى مى كرديم.
نمى دانم دوباره چه زمانى فرصت دست مى دهد تا ما بتوانيم در چارچوب مسابقات رسمى مقابل تيم هاى بزرگ جهان قرار بگيريم شايد اين زمان المپيك چهار سال آينده باشد و شايد المپيك هاى بعدى اما، اين را خوب مى دانم كه در صورت سرمايه گذارى و كار بيشتر مى توانيم به روند روبه رشدمان ادامه بدهيم.
وى به تقابل تيم ايران با ساير تيم هاى المپيك اشاره مى كند و مى افزايد: قطعاً همه يازده تيم ديگر حاضر در بازى هاى بسكتبال پكن بسيار جلوتر از ايران در حال حركت هستند بنابراين توجه به نوع گروه بندى مسابقات بسكتبال مشكلى را حل نمى كند چرا كه همه تيم ها قدرتمند تر از ايران هستند. بدين ترتيب ما بدون توجه به كسب هر نتيجه اى بايد صرفاً به دنبال كسب تجربه باشيم، ما بايد در راهى حركت كنيم كه دوباره ما را به قهرمانى آسيا برساند. بايد با اتخاذ تدابير خاص و توجه به برنامه هاى بلندمدت آينده بسكتبال ايران را تضمين كنيم.
كامرانى تيم هاى آرژانتين و روسيه را قدرتمندترين حريفان تيم ملى ايران در بازى هاى بسكتبال المپيك قلمداد و تصريح مى كند: آرژانتين به عنوان يكى از بزرگترين تيم هاى حاضر در پكن شناخته مى شود. چيدمان دفاعى اين تيم به قدرى حساب شده است كه حتى بازيكنان حرفه اى آمريكا هم براى عبور از مدافعان آنها مشكل دارند. از سوى ديگر تيم ملى بسكتبال روسيه هم علاوه بر داشتن اين ويژگى داراى قدرت بدنى بالا است. بنابراين ما بايد به خوبى بدانيم كه به كجا مى رويم و در المپيك به دنبال چه چيزى هستيم.
بازيكن تيم ملى بسكتبال با اشاره به عملكرد «ترومن» سرمربى تيم ايران مى افزايد: خوشحالم از اين كه يك مربى بزرگ كار هدايت تيم ملى بسكتبال را برعهده دارد. ترومن با داشتن تجربه حضور در مسابقات المپيك شرايطى را فراهم كرده است تا بازيكنان تيم ايران با آگاهى كامل از موقعيت شان پا به مسابقات المپيك بگذارند. او علاوه بر اين كه همه ۱۲ تيم حاضر را خوب مى شناسد، اطلاعات خوبى هم از بازيكنان A.B.N شركت كننده در گروه مان در اختيار دارد. ترومن همواره ما را تشويق مى كند به شعار المپيك كه سرعت، قدرت و ذكاوت است توجه داشته باشيم و از همه فاكتورها براى رسيدن به اهداف مان استفاده كنيم.