فرشيد ايلاتى

دانشگاه آزاد اسلامى اين روزها بازهم خبر ساز شده است ، اما در اين ميان براى دست يافتن به نتيجه عادلانه و قابل قبول بايد اندكى در نام اين دانشگاه به ويژه پسوند «آزاد اسلامى » تأمل كرد .
با اين حال سؤال اين است چرا دانشگاه آزاد اسلامى به وجود آمد هدف از تأسيس اين نهاد چه بوده است مؤسسان آن از پسوند آزاد چه موضوعى رامدنظر داشته اند تفاوت ساختارى اين دانشگاه به اصطلاح آزاد بادانشگاه سراسرى شامل چه حوزه هايى مى شود آيامؤسسان اين دانشگاه از پسوند اسلامى هدف ويژه را دنبال مى كردند آيا هم اكنون دانشگاه آزاد اسلامى به منظور تأمين اهداف دانشگاه اسلامى گام برداشته است آيا دانشگاه آزاد اسلامى از حيث اسلامى بودن در تاريخ ۲۵ ساله خود نسبت به دانشگاه هاى سراسرى ارجحيت ويژه دارد آيامديريت دانشگاه آزاد اسلامى از پسوند آزاد تفسير خاصى دارند كدام نهاد بر عملكرد اين دانشگاه نظارت دارد مديريت اين دانشگاه در مقابل كدام نهاد پاسخگو است آيا عدم پاسخگويى و نظارت مى تواند موجب بروز فساد ادارى و مالى شود توسعه كمى اين دانشگاه باتوسعه كيفى آن متناسب بوده است سؤالاتى از اين دست كه جواب دادن به هركدام مى تواند راهگشاى حل اين مسئله دانشگاه آزاد باشد. دانشگاه آزاد با گذشت بيش از دو دهه از تشكيل آن ، ابهامات فراوانى در عملكرد خود برجاى نهاده است و در برابر انتقادات بى شمار دانشجويان، استادان، رسانه هاى غيروابسته و در مجموع جامعه ياگزينه عبور همراه با بى اعتنايى را برگزيده و ياجوابيه نويسى را با پاسخگويى صريح و رودررو، جابه جا و خلط كرد.
اكنون پس از سال ها اعتراضات بى حاصل نسبت به مسائلى همچون شهريه اين دانشگاه، سرانجام با فشار دولت نهم كميته اى براى تعيين و استخراج فرمول شهريه شكل گرفته اما كماكان پرسش هاى فراوانى درحوزه مسائل مرتبط به اين دانشگاه و شهريه آن، بى جواب باقى مانده اند. افزايش سنواتى شهريه دانشجويان دانشگاه آزاد برمبناى كدام فرمول در سال هاى گذشته تنظيم شده است سرمايه در گردش اين دانشگاه چه ميزان است اين سرمايه و سود حاصل از سرمايه گذارى آن به علاوه شهريه اخذ شده از دانشجويان چقدر است چه مقدار از اين منابع صرف سرانه دانشجويى و توسعه فضاهاى آموزشى مى شود باقى مانده اين اعتبارات به كدام محل تعلق مى گيرد تراز نامه هاى مالى دانشگاه آزاد كه متصل به جيب ميليون ها جوان ايرانى و خانواده هاى آنان است ، به رؤيت كدام يك از نهادهاى نظارتى مى رسد
براى مرتبطين با مراكز معتبر دانشگاهى روشن است كه گذراندن مدارج واخذ مدرك دكترا در يك رشته تحصيلى، نيازمند سال ها تلاش و كوشش شبانه روزى بوده و با راحت طلبى يا اولويت بخشى به ساير فعاليت ها بويژه در مقطع دكترا، به هيچ عنوان سازگارى ندارد. با اين وجود در سال هاى اخير تعدادى ازمسئولان كه قاعدتاً در اثر حجم بالاى كارى نبايد فرصتى براى اختصاص به پژوهش و تحقيق تخصصى و مستمر داشته باشند، تا سطوح عاليه
آموزشى- دكترا- ارتقا يافته و مدرك گرفته اند. پاسخ اين معما را در كجا بايد جست وجو كرد با كنكاش در زواياى اين معما و بررسى نمونه هاى متعدد در قريب به اتفاق موارد، نتيجه اى واحد ظهور مى يابد: دكتراى دانشگاه آزاد! ( اين نتيجه را البته نبايد به دانشجويان كوشايى كه به دور از روابط در اثر تلاش خود مدارج تحصيلى را طى مى كنند تسرى داد و موارد استثنايى از مسئولانى كه با تلاش مضاعف به دنبال مدرك سازى نبوده و در حال تحصيل علم اند نيز مستثنا هستند .)
تكثير و سرايت قارچ گونه اين ويروس، موجب آن شده است كه پرونده فروش سؤالات كنكور دانشگاه آزاد دردستگاه قضائيه به بن بست برسد، تحقيق و تفحص مجلس هفتم از اين دانشگاه عقيم بماند و همان دست هايى كه خود يك سوى اين ماجرايند، از قرائت نتايج اين تحقيقات و هميارى براى تكميل آن ممانعت به عمل آورند.
با وجود سابقه مسئول دانشگاه آزاد در فرار از پاسخگويى رودررو و بدون واسطه با جامعه و ارسال جوابيه هايى تكرارى- جوابيه هايى كه با تهديد طرف مقابل نسبت به شكايت به مراجع قضايى خاتمه مى يابد- اميد بستن به شفاف سازى و پاسخگويى عبث است. امرى كه رئيس جمهور با تيزبينى آن را دريافته و درصدد انداختن طرحى نو براى اصلاح ساختارهاى بيمار آن است.
قدر متيقن آنكه اين جريان ها در اثر ارتباط و آلودگى به فساد خود به بخشى از پازل مزبور تبديل شده و حيات منافع خود را در گرو ايستادگى در مقابل رويكرد تحولگرايانه و شفاف ساز مى بينند. قد علم كردن دست هاى پنهانى كه تاكنون و از آن رو كه ضرورتى براى ورود موجود نبوده در جدال با دولت مردمى، ماجرايى است كه با مطالبه و ايستادگى عمومى عاقبت به خير شده و موجب استيفاى حقوق ملت خواهد شد.
دانشگاه آزاد درباره مسائل قانونى خود تا حال حاضر اصلاً هيچ پايبندى نشان نداده است. مديريت آقاى جاسبى در اين مدتى كه مديريت كرده است كاملاً غيرقانونى است چرا كه براساس اساسنامه دانشگاه آزاد كانديداى رياست دانشگاه از جانب هيأت مؤسس بايد به شوراى انقلاب فرهنگى ارائه شود و اگر شوراى انقلاب فرهنگى صحه گذاشت هيأت مؤسس مى تواند براى فردى كه كانديدا كرده حكم صادر كند.
اگر در طول نزديك به سه دهه مديريتى كه صرفاً براساس روابط، شكل گرفته و استمرار پيدا كرده، به راستى نظارتى بر امورمختلف دانشگاه وجود داشته است، مناسب خواهد بود تا مكانيزم آن روشن شود. از جمله اينكه اگر سازمان حسابرسى مستقلى، سالانه چرخش مالى اين دانشگاه را بررسى مى كرده، به چه مرجع بالاتر از رياست آن گزارش مى داده است و بويژه در دوران طولانى فقدان هيأت امنا، آيا اصولاً امكان كمترين نظارتى وجود داشته است

•عضو شوراى مركزى جنبش عدالتخواه دانشجويى

ميثم مهدوى ‎/ دبير كانون هاى قرآن و عترت دانشجويان سراسر كشور
متأسفانه در كشور ما فرهنگ هميشه يك جايگاه دست دومى داشته است و مورد بى توجهى برخى از مسئولان قرار گرفته است، سفارشات رهبر معظم انقلاب و بعضاً، گلايه هاى ايشان در موارد مختلف شاهد اين مدعاست. در كنار اين موضوع اگر مباحث قرآنى را شاخه اى از بحث فرهنگ بگيريم اين مباحث مهم هم به همان اندازه مظلوم واقع شده است. اگر به لحاظ كمى نگاهى به فعاليت هاى فرهنگى و قرآنى كشور به ويژه دانشگاهى بيندازيم مشكل چندانى قابل مشاهده نيست اما چنانچه سطح كيفى و تأثيرگذارى اين فعاليت ها را بسنجيم با مواردى قابل تأمل برخورد خواهيم كرد. با اين همه چرا بعد از گذشت اين همه سال هنوز مسائل قرآنى در مهجوريت به سر مى برد چرا برنامه هاى قرآنى مخاطب چندانى ندارد چرا مباحث قرآنى براى دانشجويان جذابيت ندارد از جمله سؤالاتى هستند كه ما در دانشگاه با آنها روبه رو مى شويم.
جواب اين سؤالات خيلى ساده است و شايد همه ما بدان واقفيم و آن اين كه كارهاى ما كليشه اى شده است. به روز نيست! كمترين تحول و پويايى در آنها مشاهده نمى شود، به محتواى فعاليت ها اهميت چندانى داده نمى شود. ضرورت ناميدن سال جارى با عنوان شكوفايى و نوآورى از سوى رهبر معظم انقلاب از همين جا به خوبى احساس مى شود. اين كه فعاليت هاى مختلف كشور، به ويژه فرهنگ و زيرشاخه هايش دچار نوعى ركود و انفعال گشته و چاره آن نيز همان شكوفايى و نوآورى است.
به نظر مى آيد مسائل و مباحث قرآنى را بايستى خلاقانه و با حفظ همه حرمت ها و مبانى در يك قالب نو و به روز با توجه به نياز روز و شرايط كنونى باز تعريف كرد و به جامعه به ويژه قشر جوان و دانشجو ارائه داد. قرآن به فطرت ما انسان ها برمى گردد و هيچ گاه رنگ كهنگى و غيرضرورى بودن را به خود نمى گيرد، اما از آنجا كه با گذر زمان زندگى بشر دائم در حال تغيير و رو به سوى پيشرفت است، بايستى قرآن را با توجه به شرايط زمانى موجود و در قالبى متناسب بدون تغيير در ساختار و محتوا و صرفاً با رنگ و لعابى جديد و به روز به جامعه عرضه كرد. با توجه به شرايط مساعد به وجود آمده پس از بيانات رهبر معظم انقلاب و حمايت هاى مادى و معنوى كه وجود خواهد داشت مجمع قرآن و عترت (ع) مى تواند در حيطه شكوفايى و نوآورى فعاليت هاى قرآنى حداقل دانشجويى ـ دانشگاهى وارد شود. اين كار مستلزم آن است كه گروهى نيازسنجى و نظرسنجى، كارشناسانه از فعاليت هاى قرآنى در دانشگاه ها انجام دهند و پس از آگاهى و اشراف نسبت به موارد تكرارى و فعاليت هاى كليشه اى قرآنى كه قدرتى در جذب مخاطب ندارد، راهكارهاى مناسب در قالب نو و خلاقانه استخراج كنند تا با به كار بستن آنها در سياستگذارى هاى خود و ارائه به كانون ها در قالب طرح و برنامه جديد به دانشجويان و دانشگاهيان عرضه شود تا اين قشر نيز مشتاقانه تر به سمت فعاليت هاى قرآنى سوق داده شوند.