«آمورى» ژاپن ديروز ميزبان بزرگترين اجتماع مصرف كنندگان عمده نفت جهان بود. وزراى انرژى ۱۱ كشور بزرگ مصرف كننده نفت خام درست همزمان با ثبت رقم ۱۴۰ دلار بر تابلوهاى بورس نفت جهان گردهم آمدند.
ژاپن عمده ترين خريدار نفت خام ايران در شرايطى در تكاپوى كاهش قيمت ها برآمده است كه پايه هاى قيمتى نفت در دوره كنونى بر ارقام ۱۰۰ دلار تكيه زده است.
وزراى انرژى ۸ كشور صنعتى ازجمله انگليس، كانادا، ايتاليا، ژاپن، فرانسه، آلمان، روسيه و امريكا به همراه چين، هند و كره جنوبى در عصر قيمت هاى نفت فقط در مورد نفت تشكيل جلسه دادند؛ بعيد هم نيست در شرايطى كه اغلب صاحبنظران بين المللى بر دستكارى كردن قيمت هااز سوى مصرف كنندگان بزرگ تأكيد دارند ۱۱ كشور بزرگ مصرف كننده انرژى بتوانند راهكارى انتخاب كنند كه نفت از معادلات امروز اقتصاد رخت بربندد.
با تمام رويدادهايى كه طى يك دهه اخير از سوى اغلب بازيگران بين المللى نفت اتفاق افتاده است، نفت، امروز به معادله اى چندمجهولى تبديل شده است كه ابزارهاى هدايت آن چندان هم در دست مصرف كنندگان بزرگ نيست. اظهارات ضدايرانى يك مقام رژيم صهيونيستى در مورد كشورى كه اكنون به ميزانى فراتر از ۲ ميليون بشكه به بازارهاى جهانى نفت صادر مى كند چنان به تحريك قيمت ها منجر شد كه شايد در هيچ دوره اى تهديدات لفظى اين چنين بر بازار بين المللى نفت اثرگذار نبوده است.
تداوم بدتر شدن اوضاع اقتصادى در آمريكا كه با كنترل نشدن جريان نقدينگى ها و كاهش ارزش دلار همچنان به پيش مى تازد كافى است بزرگترين كانون ارزى مبناى قيمت گذارى نفت خام همچنان عاملى بر افزايش بى حد و حصر بهاى نفت باشد.
از آخرين معاملات هفته گذشته تا ديروز كه شروع نخستين روز معاملات هفته جديد بود قيمت نفت بيش از ۱۰ دلار در هر بشكه افزايش يافت و به مرز ۱۴۰ دلار رسيد. خبرگزارى هاى خارجى هم اوايل همين هفته اعلام كردند: امريكا به همراه چهار قدرت بزرگ آسيايى در نشستى از «نگرانى جدى» خود مبنى بر تهديد اقتصاد جهانى در اثر افزايش قيمت نفت سخن گفته بودند. در شرايطى كه ۶۰ درصد انرژى توليدى جهان توسط ۱۱ كشور بزرگ مصرف مى شود تصميمات سران اين كشورها مى تواند تحولى نه بنيادين كه مخاطره آميز براى تمام توليدكنندگان باشد، بماند كه پيگيرى راهبرد استفاده از انرژى هاى تجديدپذير و غيرفسيلى هنوز از خود هيچ نشانه اثرگذارى برجاى نگذاشته است. درست است كه سياست هاى مصرف كنندگان اصلى ترين محور تعيين استراتژى هاى توليد و عرضه نفت خام در جهان شناخته مى شود اما دو دليل اساسى مانع از تعديل عميق قيمت ها از نظر مصرف كنندگان بزرگ در ميان مدت خواهد بود. گسترده تر شدن دايره مصرف كنندگان در شرايطى كه امروز برخى از اعضاى اوپك هم خود به واردكنندگان نفت خام تبديل مى شوند تعيين كننده بازارى است كه تا دهه هاى آينده مخاطرات مربوط به «امنيت تقاضا» را در نزد توليدكنندگان به دور خواهد كرد؛ چرا كه هر اندازه صرفه جويى در شبكه مصرف هشت كشور بزرگ صنعتى به سرعت از سوى اقتصادهاى نوظهور براى خريدهاى مازاد نفت جبران خواهد شد؛ از سوى ديگر افزايش قيمت نفت گرچه اثر واقعى چندانى بر اقتصاد توليدكنندگان نفت خام جهان نداشته است اما در مقايسه با دهه هاى قبل، اقتدار ناشى از درآمدزايى ها به توليدكنندگان عمده نفت بويژه اعضاى اوپك بازيگرى مؤثرى اعطا كرده است كه دستكارى روند توليد يا هدايت قيمت ها از سوى آنها تا سال هاى دور بازارهايى اطمينان بخش ايجاد خواهد كرد.
|
|
|
نفت همچنان به پيش مى تازدهفته جارى ثبت كننده بزرگترين نوسان قيمت نفت بود. تقويت بيشتر بازار سوخت ديزل و گازوئيل در اروپا و امريكا و ثبت ركوردهاى جديد قيمت اين فرآورده، تضعيف دلار و پيش بينى قيمت هاى بالاتر از سطح فعلى براى نيمه دوم سال ميلادى جارى از عوامل مهم تقويت بازار جهانى نفت به شمار مى رود.
هنوز خبرى از فروش قراردادهاى تجار و سفته بازان گزارش نشده است اما در صورت اجراى اين روند شايد بتوان تصور كرد كاهش نسبى قيمت ها بزودى رخ دهد گرچه اخبارى هم از پيش بينى كاهش تقاضاى جهانى نفت خام توسط آژانس بين المللى انرژى و نيز عدم كاهش توليد نفت خام ايران اعلام شده است، اما تاكنون فشارى بر قيمت هاى ۱۴۰ دلارى نفت ايجاد نشده است گو اين كه نفت براى رسيدن به درياى ۲۰۰ دلار چندان هم بى علاقه نيست!