گروه سياسى ـ اقتدار مسالمت آميز و رويكرد توأم با حسن نيت ايران در موضوع هسته اى ديروز بار ديگر براى جهانيان جلوه يافت و فصل تازه اى در تحولات ديپلماتيك هسته اى را رقم زد. پس از اعلام موافقت ايران، خاويرسولانا مسئول سياست خارجى اتحاديه اروپا همراه با مديران كل سياسى ۵ كشور عضو گروه ۱+۵ (به جز امريكا) براى ارائه بسته پيشنهادى اين گروه روز گذشته وارد تهران شد و مذاكرات خود را با مقامات كشورمان آغاز كرد.
سولانا در نخستين ديدار خود با وزير امور خارجه با اين گفته روشن مواجه شد كه نحوه تعامل و پاسخ به بسته پيشنهادى جامع ايران به قدرت هاى جهانى و گروه ۱+۵ مبناى نحوه مواجهه ايران با بسته كشورهاى ۱+۵ خواهد بود. اين در حالى بود كه به طور همزمان پارلمان اروپا در تازه ترين مصوبه خود خواستار بازگردانده شدن پرونده هسته اى ايران از شوراى امنيت به آژانس بين المللى انرژى اتمى شد.
حال بايد منتظر ماند كه آيا موضع گيرى اين نهاد اروپايى مى تواند سران قاره سبز را به اتخاذ تصميمى كه به تعبير وزير امور خارجه ايران مى توان از آن به تولد بسته سوم و راه حل تازه از ميان دو بسته پيشنهادى ۱+۵ و بسته جامع پيشنهادى ايران - به عنوان نقشه راه تعاملات خارجى ايران - خواهد رساند يا خير رويكرد سازنده ايران به مذاكره در عين ايستادگى به اصول و حقوق ملى، زمينه اين مهم را فراهم آورده است. فرصتى كه ايران آماده بهره بردارى از آن است و بايد ديد طرف غربى نيز توانايى استفاده از اين فرصت را دارد يا خير وزير امور خارجه كشورمان گفت: منتظر دريافت نظرات مشخص ۱+۵ درباره بسته ايران هستيم و پاسخ ايران به بسته ۱+۵ با توجه به پاسخ منطقى و سازنده ۱+۵ به بسته ايران خواهد بود.
* استقبال جليلى و سولانا از مشتركات بسته ايران و ۱+۵دكتر جليلى دبير شورايعالى امنيت ملى در ديدار با «خاوير سولانا» نماينده سياسى امنيتى اتحاديه اروپا به همراه مديران كل كشورهاى آلمان، فرانسه، انگليس، چين و روسيه تأكيد كرد رويكرد جمهورى اسلامى ايران در ارائه بسته پيشنهادى به كشورهاى جهان يك رويكرد راهبردى است كه نگاه دراز مدت به منافع همه كشورها دارد.در اين ديدار دكتر جليلى با اشاره به رويكرد همه جانبه و بلندمدت جمهورى اسلامى ايران براى همكارى با كشورهاى مختلف جهان گفت: لازمه ورود به فضاى جديد مذاكرات، شناخت شرايط و ظرفيت هاى جديد جمهورى اسلامى ايران در منطقه و جهان است.دكتر جليلى ابراز اميدوارى كرد كه ارائه بسته هاى متقابل ايران و ۱+۵ بتواند نقطه اتكاى مناسبى براى آغاز دور جديد مذاكرات جهت رفتن به سوى جهانى آكنده از صلح و امنيت براى همه باشد.
دبير شوراى عالى امنيت ملى گفت: جمهورى اسلامى ايران از هر تلاشى كه در جهت رفع نگرانى كشورهاى مختلف جهان درباره موضوعات متفاوت انجام شود، استقبال مى كند.دكتر جليلى گفت: جمهورى اسلامى ايران علاوه بر تداوم همكارى با آژانس بين المللى انرژى اتمى، آمادگى دارد مذاكرات سازنده با كشورهاى مختلف جهان را بر مبناى نكات مشترك بسته هاى طرفين از سر بگيرد.وى افزود: نكات مشترك بسته هاى ايران و ۱+۵ مى تواند مسير جديد ديپلماسى بسته ها را باز كند.
سولانا نيز در اين ديدار مفاد بسته پيشنهادى شش كشور به همراه نامه وزراى خارجه آنان را براى دبير شورايعالى امنيت ملى تشريح كرد و اظهار داشت: شش كشور بسته پيشنهادى ايران را به دقت بررسى كرده اند و ارزش زيادى براى بسته پيشنهادى ايران قائل هستند. وى تصريح كرد: ديدگاه ۱+۵ نسبت به سرفصل هاى بسته پيشنهادى ايران مثبت است. سولانا تأكيد كرد: شش كشور ضمن استقبال از نكات ارزشمند بسته جمهورى اسلامى ايران، ترديدى براى آغاز گفت وگو ها ندارند و خواستار از سرگيرى سريع تر مذاكرات درباره مشتركات مورد قبول طرفين هستند.در اين مذاكرات طرفين تأكيد كردند با نگاه مثبت مى توانند به نقاط مشترك برسند. همچنين طرفين اشاره كردند كه زمينه مشتركى در بسته هاى ايران و ۱+۵ وجود دارد.در اين مذاكرات نمايندگان ۱+۵ نيز ديدگاه هاى خود را درباره بسته پيشنهادى ايران و شش كشور مطرح كردند و از مذاكره درباره مشتركات دو بسته استقبال نمودند.
* دريافت بسته ۱+۵ از سوى متكىبه گزارش اداره كل اطلاعات و مطبوعات وزارت امور خارجه، خاوير سولانا نماينده عالى سياسى امنيتى اتحاديه اروپا به همراه مديران كل كشورهاى آلمان، فرانسه، انگليس، چين و روسيه پيش از ظهرديروز با منوچهر متكى وزير امور خارجه كشورمان پيرامون مسائل مورد علاقه بحث و تبادل نظر كرد. متكى در اين ديدار با اشاره به آثار و نتايج بسته پيشنهادى جمهورى اسلامى ايران، اظهار داشت: بسته ايران متضمن مسائل متنوع و گسترده اى در عرصه هاى سياسى، امنيتى، اقتصادى، هسته اى، همكارى هاى منطقه اى و بين المللى بوده كه مى تواند با نگرش واقع بينانه نسبت به آن زمينه ساز مذاكرات سازنده و شروع فرايندهاى مثبتى در تمامى زمينه ها باشد. وزير خارجه كشورمان تصريح كرد: بسته ايران از سوى بسيارى از كشور ها مورد استقبال قرار گرفته و آن را به عنوان رويكرد فراگير و منطقه اى توصيف كرده كه مى تواند گشايشگر مذاكرات و فضاى مناسب براى چشم اندازهاى آتى باشد.
وى با تشريح موضوعات و زمينه هاى مختلف بسته پيشنهادى ايران، خاطرنشان كرد: ايران در بسته پيشنهادى خود به موضوعات مورد علاقه طرفين به شكلى جامع و فراگير نگريسته است. در اين بسته مسائل امنيتى، تروريسم، مواد مخدر، جرايم سازمان يافته و مهاجرت هاى غيرقانونى از موضوعاتى هستند كه براى تمامى ما تهديد كننده بوده و بايستى به دنبال راه هاى مبارزه با آن به صورت مشترك باشيم.
متكى ادامه داد: در بخش اقتصادى همكارى در زمينه انرژى و امنيت آن بويژه با توجه به تحولات بازارهاى بين المللى و تلاش براى رفع فقر و تنظيم مناسبات به نفع هر دو طرف مى باشد. وزير امور خارجه كشورمان با بيان اين كه در بخش هسته اى نيز موضوعات مورد علاقه بر مبناى تعهدات دسته جمعى تمامى كشور ها مطرح شده است، گفت: حصول اطمينان از عدم انحراف فعاليت هاى صلح آميز همه كشورها، ايجاد كنسرسيوم در تمامى كشور ها از جمله ايران، تقويت نظارت هاى آژانس بر فعاليت هاى هسته اى تمام كشورها، گسترش استفاده از فناورى هاى صلح آميز براى همه، تحقق خلع سلاح هسته اى و تشكيل كميته پيگيرى و نظارت آژانس بر فعاليت هاى هسته اى تمامى كشور ها مواردى هستند كه در اين بخش مورد اشاره قرار گرفته است. وى خاطرنشان كرد: شما با بسته اى از پيشنهاد ها به ايران آمده ايد. انتظار مى رود بسته هاى پيشنهادى به طور متقابل با رهيافتى منطقى و سازنده مورد بررسى قرار گيرد. اين بررسى بايد براساس احترام متقابل، عدالت، حق حاكميت و تعهدات دسته جمعى صورت پذيرد تا راه براى مذاكرات نتيجه بخش و حل و فصل چالش ها و معضلات عمده منطقه اى و فرا منطقه اى هموار شود. سولانا نيز در اين ديدار بسته پيشنهادى ۶ كشور به همراه نامه وزراى خارجه آنان را به وزير امور خارجه كشورمان تحويل داد.
متكى پس از دريافت بسته شش كشور اظهار داشت: دولت و ملت ايران ضمن دفاع از حقوق حقه مسلم خود همواره اعلام كرده است كه آمادگى لازم براى مذاكره در زمينه هاى مختلف را دارد. خاوير سولانا نيز در اين ديدار اظهار داشت: ما درخواست داريم كه جمهورى اسلامى ايران بسته ارائه شده را به طور جامع بررسى كرده و ما براى تاريخ، تمدن و فرهنگ ايران احترام خاصى قائليم و تأكيد مى كنيم كه حق جمهورى اسلامى ايران را در فناورى صلح آميز به طور كامل به رسميت مى شناسيم. نماينده عالى سياسى امنيتى اروپا، اظهار داشت: ما در بسته جمهورى اسلامى ايران نكات مشترك مناسبى را يافته ايم كه اين نكات مى تواند زمينه مشترك شروع مذاكرات را فراهم سازد.
* پارلمان اروپا: پرونده ايران به آژانس برگردددر همين حال پارلمان اروپا روز گذشته در تازه ترين مصوبه خود بازگرداندن پرونده هسته اى ايران به آژانس بين المللى انرژى اتمى را خواستار شد. به گزارش واحد مركزى خبر، پارلمان اروپا در مصوبه اخير خود درباره جنبه هاى اصلى سياست هاى خارجى و امنيتى مشترك اين پارلمان، از اعضاى شوراى امنيت سازمان ملل متحد خواست پرونده هسته اى ايران را براى بررسى مجدد به آژانس بين المللى انرژى اتمى تحويل دهند. در بخش ديگرى از اين مصوبه به نقش ديپلماتيك اتحاديه اروپا در موضوع هسته اى ايران و ضرورت همكارى با اين كشور در زمينه هاى سياسى، اقتصادى، فعاليت هاى انرژى، كشاورزى و محيط زيست به منظور استفاده صلح آميز ايران از انرژى هسته اى تأكيد شده است.
همچنين پارلمان اروپا در اين مصوبه از كشورهاى عضو شوراى امنيت نيز خواست از صدور تجهيزات هسته اى به كشورهايى كه پيمان منع گسترش سلاح هاى هسته اى T.P. N را امضا نكرده اند، خوددارى كنند.
گفت وگوى چالشى خبرنگاران با سولاناگروه سياسى ـ جلال برزگر: خاوير سولانا نماينده ۱+۵ عصر ديروز پس از تحويل بسته پيشنهادى غرب به منوچهر متكى و توافق با سعيد جليلى بر آغاز مذاكرات با محوريت دو بسته به اقامتگاه سفير آلمان در چهارراه استانبول رفت تا در مقابل خبرنگاران داخلى و خارجى بنشيند.
سولانا در ابتداى سخنان خود اظهار داشت: من در تهران هستم تا به مقامات ايرانى بسته پيشنهادى گروه ۱+۵ و نامه وزراى خارجه اين كشورها را تقديم كنم و اميدوارم اين بسته آغاز مذاكرات حقيقى بين ايران و كشورهاى مذكور باشد.
ايران براى ما كشورى بزرگ با تاريخ و تمدن كهن است كه نقش مهمى در جامعه بين الملل ايفا مى كند. سولانا سپس به تشريح بسته پيشنهادى گروه ۱+۵ پرداخت. وى ضمن تأكيد بر اين كه ما آماده ايم حق ايران براى داشتن انرژى هسته اى را كاملاً به رسميت بشناسيم، گفت: آماده ايم با ايران در زمينه برنامه نوين هسته اى در زمينه جديدترين نسل راكتورهاى آب سبك همكارى كنيم. همچنين آماده ايم با ايران همكارى كنيم تا تضمين هايى براى تأمين سوخت داشته باشيم و با رشد اعتماد بين طرفين آماده ايم كمك كنيم در زمينه توسعه و پژوهش هسته اى.
وى افزود: ما به اطمينان هاى هدفمند نياز داريم تا ماهيت منحصراً صلح آميز هسته اى ايران برايمان روشن شود. سولانا گفت: ما علاقه مند به روابط طبيعى با ايران در همه زمينه ها هستيم. پس از صحبت هاى اوليه سولانا، خبرنگاران حاضر به طرح سؤالاتى از وى پرداختند. ميزان اختيارات سولانا محور سؤال اول بود و اين كه سولانا در قبال وتوى توافقات قبلى خود با مقامات ايرانى از سوى امريكا دچار انفعال بوده است. سولانا در اين باره گفت: فكر مى كنم ظرفيت و اختيار كامل براى مذاكره و انجام توافق دارم.
سولانا در پاسخ به سؤال ديگرى مبنى بر اين كه آژانس اتمى بارها فعاليت هسته اى ايران را صلح آميز اعلام كرده است، گفت: ما به آژانس اتمى در وين احترام مى گذاريم و براى همين به اينجا آمده ايم تا اهداف برنامه ايران روشن و بدون ابهام باشد. من و نمايندگان حاضر در اين نشست به تاريخ و تمدن شما احترام مى گذاريم، براى همين آمده ايم تا در همكارى ها پيشرفت داشته باشيم. در اين نشست خبرنگارى به سولانا يادآورى كرد كه شما در مورد جنگ عراق اظهارات كالين پاول وزير خارجه وقت امريكا در مورد تسليحات كشتارجمعى عراق را تأييد كرديد. فكر نمى كنيد درباره ايران اطلاعات غلط و فضاسازى ها در رويكردتان تأثير داشته است؟ سولانا در پاسخ به اين سؤال فقط مذاكره تلفنى با خود كالين پاول را تأييد كرد.
وى در پاسخ به سؤال ديگرى درباره اين كه شما چگونه مى خواهيد اعتماد ايران را جلب كنيد، آن هم درحالى كه ايران تاكنون اقدامات اعتمادساز بسيارى را انجام داده است، گفت: وظيفه ما اين است كه مواضع طرف مقابل را به خوبى درك كنيم. ما بسيار در اين جهت كوشش مى كنيم.
وى در اين نشست تأكيد كرد: ما به درخواست تعليق از ايران ادامه مى دهيم و اميدواريم بتوانيم به هر صورت مذاكرات حقيقى را با ايران از نقطه اى آغاز كنيم.
خبرنگارى پرسيد: آيا بسته پيشنهادى ايران با بسته شما اشتراكاتى دارد؟ سولانا پاسخ گفت: پاسخ شما آرى است. من بسته ايران را از سفير ايران در بروكسل دريافت كردم، به آنها توجه كرده و امروز ديدگاه خود را به مقامات ايرانى ارائه داديم.
بخش هايى از پيشنهادات ايران با بخش هايى از پيشنهادات ما همخوانى دارد و مى توانيم روى اين سرفصل ها كار كنيم.
وى افزود: ما علاقه داريم كه مذاكرات با ايران زودتر آغاز شود.
خبرنگار ديگرى به سولانا گفت: شما استاد فيزيك هستيد و مى دانيد اعتمادسازى قابل اندازه گيرى نيست، ايران براى اعتمادسازى پيشنهاد كنسرسيوم مشترك در خاك خود با ديگر كشورها با نظارت آژانس را مطرح كرده، پس اين اعتمادسازى چيست كه روى نمى دهد؟ آيا مردم ايران حق ندارند به اين عبارت شك كنند؟
سولانا گفت: بله، من يك استاد فيزيك هستم، اما پيشنهادات مطرح شده تاكنون كافى نبوده است و اين دليل حضور من در ايران است. من بشدت اميدوارم ملاقات امروز (روز گذشته) موجب ايجاد ايده هايى باشند كه دو طرف مى خواهيم به آن برسيم.در اين نشست خبرى كه مديران كل سياسى چين، روسيه، انگليس، فرانسه و آلمان كنار خاوير سولانا حاضر بودند، نمايندگان چين و روسيه نيز به سؤالات خبرنگاران پاسخ دادند.
نماينده چين در اين نشست گفت: ما قوياً بر اين باور هستيم كه موضوع هسته اى ايران فقط از راه گفت و گوهاى ديپلماتيك حل شود، ما به اين موضوع متعهد هستيم.
چين همچنين از بسته ايران استقبال مى كند و اين نشان مى دهد ايران علاقه مند است راه حل خود را از طريق مذاكره به دست بياورد.
نماينده روسيه نيز گفت: ديدگاه روسيه نسبت به مذاكرات اخير صورت گرفته در تهران مثبت است و اميدواريم اين مرحله نقطه آغاز مذاكرات ايران و گروه ۱+۵ باشد.
