باران طلايى

آفتابى است
گرم گرم
زرد و قرمز است

گاه شاد شاد
پر تحرك و پرنشاط
نارنجى است

مثل يك دوستى
صادقانه و
آبى آسمانى است

مثل خواب خوش
لاجوردى است

مثل يك سلام بى هوا
صورتى است

گاه قهوه اى است
مثل يك ميهمانى

گاه سبز سبز
مثل برگ ها، چمن، دشت و باغ
مثل خاطرات بچگى

مثل هندوانه است
قاچ مى خورد و داخلش
لى له است و آب بازى و سفر

سبك، رها، سفيد
مثل بادبادك است
دوست با هرچه ابر و باد
دوست با رنگ سبز روشن ته بهار
تا بنفش سادهء اول مهر

مثل رنگ هاى شاد جعبه مداد رنگى است
عين زندگى
گرچه مثل جمعه هاى پشت هم
كيف مى دهد
آخرش ولى
باز هم
دلت براى مدرسه
تنگ مى شود

مدرسه كمى
آن طرف تر است
پشت نصف برگ هاى سررسيد
قبل از آن كه برگ هاى رنگ رنگ و باد
همسفر شوند

صداى زنگ مدرسه، ايستگاه آخر است
به محض پا گذاشتن به اين ايستگاه
به كوله ات نگاه كن
پر است
نگاه كن! چه رنگ رنگ مى شود
مثل جعبه مدادرنگى است
توى كوله ات چه جمع كرده اى

فاطمه جعفرى
سكسكه صداى عجيبى است كه معمولاً وقتى معده مملو از غذا باشد ظاهر مى شود. سكسكه، در واقع يك فعاليت عضلانى غيرارادى در ديافراگم است.
ديافراگم، پرده عضلانى گنبدى شكلى است كه در پائين قفسه سينه قرار گرفته و نقش مهمى در تنفس دارد. در هنگام دم با فرو بردن هوا ديافراگم منقبض مى شود و به ورود هوا به شش ها كمك مى كند و در هنگام بازدم و بيرون دادن هوا، ديافراگم شل مى شود.
ورزش، استرس و تند غذا خوردن نيز مى تواند حمله سكسكه را برانگيزد كه معمولاً چند دقيقه بيشتر طول نمى كشد اما در مواردى ممكن است چند روز و يا چند هفته طول بكشد كه غيرعادى بوده و نشانه اخطار است.
هر كسى راه علاجى براى سكسكه سراغ دارد كه برخى از اين راه ها در متوقف كردن موقت آن مؤثر واقع مى شود.
جويدن و قورت دادن نان خشك
نگه داشتن نفس
نوشيدن آب ميوه
لمس كردن ناى با انگشت كه موجب تحريك اعصاب و متوقف شدن سكسكه مى شود.
مكيدن قند يا شكر
نفس عميق
باد كردن بادكنك
قرار دادن كمى شكر زير زبان و نوشيدن آب به آرامى
بى توجهى به سكسكه
قلقلك دادن سقف دهان به كمك پنبه
ترساندن!
روش آخرى را توصيه نمى كنيم چون ممكن است فرد در صورت ترسيدن شديد سر از بيمارستان درآورد!

رامك اسدى
تابستان ها صداى ملخ ها را زياد مى شنويم بخصوص از باغ ها و مزارع صداى يكنواخت و دسته جمعى ملخ ها ساعت ها به طول مى انجامد و شايد گاهى از صداى آنها خسته شويد، اماهمين صداهاى يكنواخت و گاه كركننده، معانى مختلفى دارد. ملخ مى تواند بيش از ۵۰ نوع صداى مختلف از خود در آورد. اين صدا از دهانش خارج نمى شود ، ملخ ساق پاى دندانه دارش را بر رگه هاى بال هاى سختش مى سايد و صدا توليد مى كند يعنى پاهاى ملخ به جز پرش، كاربرى صوتى هم دارد.
اين صداها داراى قاعده و روش خاصى هستند كه به جملات و كلمات تقسيم مى شوند. ملخ با تغيير فشار روى پاهاى خود صداهاى متفاوتى ايجاد مى كند. آوازخوانى ملخ هاى نر و ماده بيشتر به منظور جفت يابى است.
ملخ ها انواع مختلفى دارند و با زبان ها و لهجه هاى متفاوتى آواز مى خوانند. به اين ترتيب نژادهاى مختلف ملخ نمى توانند زبان آوازى همديگر را درك كنند. براى مثال ملخ بومى آفريقايى زبان ملخ چينى را نمى فهمد.
ملخ ها با آزمايش صدا بيگانگان را تشخيص مى دهند. طبق تحقيقات جانورشناسان، دو نوع ملخ مشابه وجود دارد كه اختلاف صداى بسيار كمى دارند ولى همين اختلاف جزئى هم موجب مى شود كه متوجه زبان همديگر نشوند. به همين علت است كه حتى نوع مشابه ملخ ها اگر در طبيعت آزاد باشند هم هرگز با هم جفت نمى شوند.

غزاله مرعشى
تابستان كه از راه مى رسد، بسيارى از بچه ها اوقات فراغتشان را در كلاس هاى ورزشى مى گذرانند و يكى ديگر از سرگرمى ها، مسابقه دادن با بچه هاى ديگر است. اين مسابقات، از گل كوچيك و بسكتبال گرفته تا بازى هاى گروهى ساده، معمولاً خيلى خوب شروع مى شود، ولى كمى بعد صداى داد و بيداد بعضى از بازيكنان بلند مى شود كه: «قبول نيست!»، «تو تقلب كردى»، «تقصير من نبود كه باختيم» ، «جر نزن» و ...
شايد توى اين بازى ها، بچه هايى را ديده باشيد كه هيچ طور حاضر نيستند زير بار شكست بروند و معمولاً سعى مى كنند با داد و هوار، باخت را به گردن هم «تيمى هاى بى كفايت»! و «حريفان متقلب جر زن»! بيندازند. باختن و عصبانى نشدن يك مهارت است. ممكن است در ابتدا آن را بلد نباشيد ولى به مرور زمان و با تمرين در موقعيت هاى مختلف، اين مهارت را كسب مى كنيد و اگر بتوانيد با باخت به خوبى كنار بياييد، تبديل به يك ورزشكار نمونه مى شويد.
چطور بازنده خوبى باشيم
همه انسان ها دوست دارند در تمام رقابت ها پيروز و موفق باشند، ولى وقتى مسابقه اى برگزار مى شود، بالاخره يك تيم يا يك نفر بايد بازنده باشد. حالا اين مسابقه چه فينال جام قهرمانى باشد و چه گل كوچيك بچه هاى دو محله، باختن هميشه ناراحت كننده و دردناك است، هم براى بچه ها و هم براى بزرگترها. حتى در يك رقابت فوق العاده كم اهميت هم باختن احساس بدى در فرد به وجود مى آورد. مهم اين است كه وقتى مى بازيم احساسات منفى مان را كنترل كنيم و واكنش مناسبى نشان دهيم.
در مسابقات ورزشى همه چيز خيلى سريع اتفاق مى افتد. براى همين هم داشتن واكنش مناسب و سنجيده كمى مشكل است. شما خودتان را براى پيروزى آماده كرده ايد و نتيجه هم به نفع شماست، ناگهان نتيجه بازى عوض مى شود و چند لحظه بعد بازيكنان تيم مقابل كه برنده شده اند مشغول شادى كردن در زمين بازى مى شوند. حالا شما كه از ناراحتى اشك توى چشم هايتان حلقه زده و از شدت عصبانيت مشت هايتان را گره كرده ايد، چه كار مى كنيد با پرخاشگرى بازيكنان تيم مقابل را به تقلب كردن متهم مى كنيد نه! بهترين راه اين است كه سريعاً خودتان را جمع و جور كنيد و با هم تيمى هايتان برويد و با بازيكنان تيم مقابل دست بدهيد و پيروزى شان را تبريك بگوييد. اگر گفتن اين حرف خيلى برايتان سخت است، حداقل بگوييد: «بازى خوبى بود.» شايد در تلويزيون ديده باشيد كه بعضى از ورزشكاران بزرگ در پايان رقابت هاى مهم ورزشى اين كار را انجام مى دهند. هر چند بازنده ها معمولاً احساس خوبى ندارند ولى اين كار موجب مى شود تا روحيه ورزشى آنها بالاتر برود. مهمتر از برنده و بازنده شدن اين است كه رقابت سالم و جوانمردانه اى داشته باشيم.
حتى اگر از عصبانيت شبيه يك كوه آتشفشان شده ايد يا صد درصد مطمئن يد كه تيم حريف به ناحق برنده شده است بهتر است اعتراض يا خشمتان را در زمان مناسب و بيرون از زمين ورزشى نشان دهيد. وقتى كه كمى عصبانيت تان فروكش كرد مى توانيد منطقى تر فكر كنيد و شايد آن موقع متوجه شويد كه تيم حريف آن قدرها هم كه فكر مى كرديد متقلب نيست! بسيارى از دعواها و مشاجرات بچه ها در بازى هاى غيررسمى به علت نداشتن يك داور بى طرف است چون آن وقت مسلماً هر كس، طورى كه به نفع تيم خودش باشد اظهار نظر مى كند. سعى كنيد در چنين مواردى عادلانه و بدون تعصب قضاوت كنيد. حتى اگر در بعضى از موقعيت ها شك داشتيد. حق را به تيم مقابل بدهيد. در اين صورت آنها با هم در موقعيت مشابه بعدى حق را به شما مى دهند و به جاى درگير شدن، به بازى ادامه مى دهيد. حتى اگر آنها به جاى اين كار، از انعطاف پذيرى شما سوءاستفاده كردند، شما از خودتان راضى خواهيد بود زيرا منصفانه عمل كرديد. اگر مى خواهيد تبديل به يك ورزشكار واقعى شويد و كسى باشيد كه همه از رقابت كردن با او لذت مى برند، بايد سعى كنيد كه موقع باخت از كوره درنرويد. رعايت كردن اين نكات موجب مى شود، چه برنده شويد و چه بازنده، از بازى لذت ببريد.
مؤدب باشيد. درست است كه در ميان بازى يا بعد از آن احساسات مثبت و منفى شما در اوج خودشان قرار دارند ولى حتى در اين شرايط هم نبايد به هم تيمى ها يا به بازيكنان تيم مقابل توهين كنيد.
لازم نيست با كركرى خواندن توانايى هايتان را به رخ بقيه بكشيد. در بازى همه چيز معلوم خواهد شد.
چه برنده شويد و چه بازنده با بازيكنان تيم حريف دست بدهيد و بگوييد: «بازى خوبى بود».
قوانين بازى را خوب ياد بگيريد و خلاف آن عمل نكنيد، حتى زمانى كه هيچ كس حواسش به شما نيست.
اگر باختيد، به جاى آن كه عذر و بهانه بتراشيد يا هم تيمى هايتان را متهم كنيد، سعى كنيد از اين بازى درس بگيريد.
اگر بعضى از بچه ها به صورت بازيكن ذخيره هستند، در طول بازى جايتان را با آنها عوض كنيد، حتى اگر فكر مى كنيد شما بازيكن بهترى هستيد.
اگر باختيد، به هم تيمى هايتان روحيه بدهيد و زمان هايى را كه خوب بازى كردند، به آنها ياد آورى كنيد. اين بازى كه بازى آخر نيست، شايد بازى بعدى، برنده شما باشيد.

محمد مهاجر
مى دانيد پرنورترين اجرام آسمان كدامند اگر دو امپراتور نورافشانى آسمان يعنى خورشيد و ماه را كنار بگذاريم، سياره زهره و مشترى بى رقيب ترين اجرام آسمانى در ابهت و درخشش هستند. البته ميزان روشنايى زهره و مشترى نيز مانند ماه كم و زياد مى شود. مثلاً در اين ايام كه شب هاى ابتدايى ماه رجب است، ماه به صورت هلال نورافشانى مى كند. اما فقط كافى است كمى بيش از يك هفته ديگر صبر كنيد تا قرص ماه كامل شود و درخشش بدر كامل در آن زمان را با درخشش هلال باريك اين شب ها مقايسه كنيد. سيارات منظومه شمسى نيز از اين قاعده مستثنى نيستند و در طول زمان و بسته به موقعيت شان نسبت به زمين و خورشيد دچار كاهش يا افزايش روشنايى و درخشش مى شوند. 
نه اين كه تصور كنيد ماه و سيارات به خودى خود يك بار درخشان و بار ديگر تاريك مى شوند. مثلاً بخشى از ماه كه به طرف خورشيد است، همواره به اندازه يك بدر كامل مى درخشد، اما اين كه ما چگونه و از چه زاويه اى به ماه مى نگريم، تعيين كننده اين خواهد بود كه اين جرم آسمانى از ديد ما چقدر درخشان و نورانى به نظر برسد.
اين شب ها و همزمان با غروب خورشيد در افق شمال غربى، از سوى ديگر آسمان يعنى افق جنوب شرقى يك نقطه پر ابهت و پرنور طلوع مى كند كه رفته رفته با بالا آمدن در پهنه آسمان چشم هر رصدگرى را مسحور خود خواهد كرد. مشترى، غول گازى شكل و بزرگترين سياره منظومه شمسى، اين شب ها و در غياب زهره، سومين جرم پرنور آسمان شده است و در نبود ماه، فرمانروايى آسمان شب نيز بر عهده اوست.
همين امشب و پيش از آن كه بخوابيد، كنار پنجره اتاق تان برويد و در بخش جنوبى آسمان، اين سياره عظيم الجثه را پيدا كنيد. در اختيار داشتن يك دوربين يا تلسكوپ كوچك نيز براى رصد چهار قمر معروف مشترى يعنى «گانيمد»، «كاليسكو»، «آيو» و «اروپا» كافى است. اين چهار قمر كه به اقمار گاليله اى معروفند، هر شب در اطراف مشترى تغيير مكان مى دهند. مشاهده حركت اين چهار قمر به دور سياره مادرشان يكى از جذابترين فعاليت هاى نجومى در بين آماتورهاست. اما واقعاً چرا مشترى اينقدر نورانى است اولاً مشترى سياره بزرگى است، آنقدر بزرگ كه مى توان ۱۳۰۰ كره زمين را در آن جاى داد. به علاوه مشترى بيش از ۵۰ درصد نور تابيده شده از خورشيد به سطح اش را
باز مى تاباند و اين بدان معناست كه مشترى يك سياره ۵۰ درصد آئينه اى است! اما ماه كه براى ساكنان زمين اينقدر نورانى جلوه مى كند، نه تنها از زمين بزرگتر نيست، بلكه مى توان ۵۰ كره ماه را در درون زمين جاى داد. از طرف ديگر خاك ماه فقط ۱۲ درصد از نور خورشيد را باز مى تاباند، اما از آنجا كه ماه ۱۵۰۰ برابر از مشترى به زمين نزديكتر است تا اين حد بزرگتر و نورانى تر به نظر مى رسد. باور كنيد اگر مشترى هم اينقدر به زمين نزديك بود، براى ما بين شب و روز تفاوتى وجود نداشت!

ايرج اصغريلو
وارد كتابخانه مى شوى. يكى از ظهرهاى گرم تابستان است. هوا خيلى گرم است. نسيم خنك كولر داخل كتابخانه بر صورتت مى نشيند و احساس نشاط، تمام وجودت را فرامى گيرد.
عده زيادى پشت ميزها نشسته اند و هر يك در دنياى كتابى كه پيش رو دارند، سير مى كنند. سكوت زيبايى فضاى كتابخانه را فرا گرفته است. چشم ها بر روى كلمه ها حركت مى كنند و كتاب ها پى درپى ورق مى خورد. تو نيز به طرف قفسه اى مى روى و با چشم، عنوان كتاب ها را از نظر مى گذرانى. ناگاه ديدگانت، بر روى عنوانى متوقف مى شود. كتاب را از قفسه بيرون مى آورى و چون دوستى مهربان با خود همراه مى كنى و به طرف يكى از اين ميزها مى روى. بر روى صندلى مى نشينى و كتاب را پيش رويت گذاشته، به آرامى مى گشايى، اول از همه، عنوان كتاب خودنمايى مى كند.
كتاب را ورق مى زنى و با اشتياق شروع به مطالعه مى كنى. از همان دوران دبستان علاقه خاصى به تاريخ و سرگذشت گذشتگان داشتى. پس كتاب را به دقت مى خوانى. گاهى چهره ات در هم مى رود و لحظه اى با خشم دست هايت را به هم مى فشارى. اگر كسى از دور به حركاتت دقت كند، متوجه خشم يا ناراحتى ات مى شود.
همين طور كه كلمه ها به سرعت از زير چشمانت مى گريزند و وقايع را برايت نقل مى كنند، ناگاه دست از مطالعه برمى دارى. نگاهى به اطراف مى اندازى.
همه در حال مطالعه هستند و تنها صدايى كه سكوت شيرين كتابخانه را مى شكند، صداى ورق خوردن كتاب ها يا جابه جا شدن صندلى هاست.
ناگاه نگاهت به قفسه هاى پر از كتاب مى افتد و به فكر فرو مى روى. با خود مى انديشى كتابخانه به ظاهر ساكت است، اما هر كتاب دنيايى پرهياهو و پرماجراست؛ حاصل تجربه هاى نسل گذشته، تاريخ نويسان، محققان و تمام كسانى كه حاصل عمر خود را به صورت كتاب در اختيار ما گذاشته اند تا به سادگى از آنها استفاده كنيم.
يك بار ديگر به قفسه هاى پر از كتاب نگاه مى كنى و با خود تصميم مى گيرى كه هر روز فرصتى را به مطالعه اختصاص دهى و از اين تجربه هاى ارزشمند استفاده كنى.

* وسايل لازم
خط كش، لايى چسب، ماژيك، پولك، نمد يا فوم ضخيم، زنگ، كاغذ كاربن، مداد، نى نوشيدنى، پنبه، نخ، كاغذ كالك، مقوا و نوارچسب
* طرز ساخت
الگوى پرنده يا فيل يا هر طرح دلخواه را روى كاغذ بكشيد و با قيچى ببريد. توجه كنيد طرح شما داراى دو رنگ متضاد باشد تا كار چشمگيرتر شود (براى مثال نارنجى و آبى يا بنفش و زرد و يا سبز و قرمز) براى پرنده دو قطعه از بدن و دو بال با رنگ هاى متفاوت روى نمد يا فوم ببريد.روى قسمت پشت بدن پرنده يك رديف لايى چسب بگذاريد و يك نى روى آن گذاشته و مقدارى پنبه روى نى بگذاريد.
قسمت جلوى بدن پرنده را نيز به روش قبل با نى و پنبه و لايى چسب آماده كنيد.
براى هر پرنده بال هايى به رنگ هاى مختلف بچسبانيد و براى منقار پرنده مقدارى فوم زرد رنگ ببريد و بچسبانيد. براى تزئين مى توانيد از پولك ها استفاده كنيد.
۱۳ قطعه نوار باريك از فوم يا نمد در رنگ هاى مختلف ببريد و يك طرف آن را با لايى چسب بپوشانيد و طورى دور نى بپيچيد كه مهره هاى نمدى درست شود و صبر كنيد تاخشك شوند، سپس نى اضافه را ببريد.
روى مهره ها را هم مى توانيد با پولك تزئين كنيد.زنگ را به انتهاى يك نخ گره بزنيد و از داخل نى رد كنيد. ترتيب كار به اين شكل است: يك پرنده و دو تا سه مهره نمدى و دوباره يك پرنده ،
آن قدر كه تمام پرنده ها روى نى قرار بگيرند.