اميد بى نياز
هنرمند مؤلف و هنرمند «خود» اگرچه ذهن را به سوى دو مفهوم مترادف مى برد، اما عين تضاد محض است. اتفاقاً هنرمند مؤلف كسى است كه مؤلف «خود» نيست. گويا دو، سه دهه پيش مصطلح «من شخصى» و «من اجتماعى» در نقد ادبى رايج شد. شايد حالا اين دو مصطلح كاركرد خود را از دست داده باشند. «من شخصى» اگرچه مى توانست از باورهاى فردى هنرمند به سوى افقى فراتر خيز بردارد، اما در خيلى مواقع گامى برنداشت. «من شخصى» به درد دل تبديل شد. آدم هاى اهل درد دل هم هميشه، درد دلى را منتقل مى كنند و بس. درد دل گويى در شعر، رمان و سينما، روايت ساز نيست. ذات روايت با ابعاد گره مى خورد. تاريخ، فلسفه، روانشناسى، خيال، رؤيا، افسانه، حقيقت، واقعيت، فراواقعيت، فيزيك و متافيزيك و ده ها مورد ديگر در لايه هاى روايتى حضور مى يابند.
برداشت ما درباره پديده ها در اغلب موارد شخصى است. اما برداشت شخصى بايد با باور كل و نه كلى بخواند. شاعر از خيابانى مى گويد كه تنها در باور خودش است. اين باور در آن لحظه تعريف مى شود، در لحظه اى ديگر، نه! پس خيابان آن لحظه مى رود و باز تكرار نمى شود، يا اين كه خيابان آنى نيست كه در ذهن ماست، در ذهن اوست فقط! اتفاقى، رويدادى، خاطره اى، خريد لباسى، كفشى، يك بسته چاى يا حتى ساندويچى به خيابان عمق و «نقطه گنگ» داده است. «نقطه گنگ» سپس از صافى مى گذرد و به «عمق و مفهوم» تبديل مى شود، مثل عمق و پرسپكتيو در هنر ديدارى يا عمق و ميزانسن در تئاتر. گاهى در مى آيد و گاهى در نمى آيد، گاهى نقطه گنگ، همچنان گنگ است و لحظه اى ديگر اصلاً معلوم نيست. اين نگريستن تا حدودى ميكروسكوپى است. گذاشتن جزء به جزء هنر زير ذره بين است، اما در همين باره كلى هم مى توان بحث كرد. آن وقت مى توانيم مصطلح ديگرى را به اين نوشتار اضافه كنيم.
اصحاب رسانه با مفهوم اين مصطلح خويشاوندى ديرينه اى دارند: «رصد كردن سوژه». واقعاً هم رصد كردن سوژه امروزه كارى خارق العاده است. سوژه در دل يك گستره كلان است. هنرمند آن را مى بيند و نمى بيند. وقتى ديد، رصد كرده است. آنجاست كه دوباره همان بحث روبه رو شدن پيش مى آيد. شايد، با مثالى مى توان اين گفته را باز كرد. هنرمند مى بيند، اما نمى داند كه چگونه با آن روبه رو شود. اگر فيلم «در خانه همچون غريبه ها» را شب هاى پيش در تلويزيون ديده باشيد، اين گفته ها روشن تر مى شود.
نيكيتا ميخالكوف فيلمساز صاحب سبك روس در ساخت دومين و البته نخستين فيلم جدى خود به همان لايه هاى بى شمار روايت نظر دارد. او زمان ساخت فيلم جوانى اهل كتاب است و تئاتر و ادبيات و نقاشى و چندين هنر ديگر را بخوبى مطالعه كرده است. پس همه را در فيلم خود مى آورد. در فيلم تاريخ هست، روان شناسى هست، ادبيات، فلسفه، حتى سبك هاى نقاشى وجود دارد، ده ها كاراكتر چخوفى و نئوچخوفى مى آيند و مى روند، ده ها شخصيت داستايوفسكى وار هم متولد مى شوند و دوباره مى ميرند. به زبانى محاوره اى فيلم پرملاتى! است، اما روايت با اين همه دستمايه، شخصى است. برداشت خود، تأكيد خود و پرداخت خود از موضوع است. شايد در اين فيلم ميخالكوف را دانشجويى باسواد مى بينيم و نه سينماگرى صاحب زبان و سبك.
واقعيت اين است كه روايت هاى شخصى از هنر سرشار از درد دل، قهر و تفكرات سياه و سفيد است. اما اين روايت نيست. پرداخت هنرى زمانى شكل مى گيرد كه در هر ذهنى جاى مى گيرد. دخالت مؤلف در تعريف پديده هاى هنر نسبى است. گويا در اين شكل بيان، خود پديده ها تعريف مى شوند. آنها كيفيتى از تعريف شدن به خود مى گيرند، زيرا پيش از روايت هنرمند از آنها براى مخاطبان آشنا و نزديك به ذهن هستند.

خداوند با چيزى برتر از اداى حق مؤمن پرستيده نشد.
امام صادق(ع)

[محمدرضا رنجبر]
هر چيزى در شعاع خدا از جلوه، جلا، جلال و جمال خود مى افتد؛ درست مثل خورشيد كه به قول سعدى تا نيامده است ستاره ها چشمك زده و هر كدام ما را به سمت و سوى خود مى خوانند، اما همين كه خورشيد آمد تمامى آنها در شعاع آن گم مى شوند.
و خداوند همان خورشيد حق و حقيقت است كه اگر در آسمان دل بتابد هر چيزى در شعاع آن گم و بى رنگ خواهد شد.
الله نور خداوند نور است

وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى گفت: ستايش اهالى هنر و مسئولان فرهنگى كشورهاى خارجى از نمايش عروسكى ايران به اين معناست كه امروز اين نمايش در كشور ما جايگاه پذيرفته شده اى دارد.
به گزارش خبرنگار «ايران» محمد حسين صفار هرندى كه شنبه شب در مراسم پايانى جشنواره دوازدهم تئاتر عروسكى سخن مى گفت، افزود: به طور كلى هنر نمايش در كشور پس از پيروزى شكوهمند انقلاب اسلامى با جهش صعودى حركت خود را ادامه داده و توانسته جايگاه تعريف شده ، قابل قبول و به رسميت شناخته شده اى براى خود بيابد.
وى اظهار داشت: بخش عمده اى از اين پيشرفت به خصوص در ارتباط با هنر نمايش عروسكى به روح لطيف ايرانى و نيز استقبال بى شائبه مخاطبان در گروه هاى مختلف سنى بازمى گردد.
وزير فرهنگ و ارشاد اسلامى، با تبريك ميلاد باسعادت حضرت صاحب الامر مهدى موعود (عج) از تمامى هنرمندان و دست اندركاران برپايى اين جشنواره سپاسگزارى كرد. وى اظهار اميدوارى كرد كه همت هنرمندان اين عرصه سبب رونق بيش از پيش تئاتر عروسكى شود و مديريت نمايش كشور نيز بتواند همپاى استقبال مردمى و هنرمندان، امكانات و مقدورات لازم را در اختيار قرار دهد.
برپايه اين گزارش در ادامه مراسم برگزيدگان دوازدهمين جشنواره تئاتر عروسكى معرفى شدند.
ستاره امينيان در بخش نمايشنامه نويسى عروسكى، هادى حجازى فر، ستاره امينيان (كارگردانى)، نيك بالت از هلند (آهنگسازى)، كريستين هيزرر، اريكا اشميتزر و ورنر هيرزر از هلند (طراحى عروسك)، سيما و فهيمه ميرزاحسينى (بخش كارگردانى بين الملل)، داود فتحعلى بيگى (نويسندگى بخش بين الملل)، لوكارونگا و گاسپارناسوتا از ايتاليا (بازى دهندگان عروسكى)، زهرا صبرى و آزاده انصارى (جايزه ويژه بين الملل)، بهاره نوزاد مقدم (طراحى صحنه بخش خيابانى)، فروز هاشمى (طراحى عروسك بخش خيابانى)، محمد مولايى (بازى دهندگان عروسكى)، جواد ذوالفقارى و طلا معتضدى (بخش نمايش نامه نويسى) و سيامك بانيانى و جواد تولمى نيز ديپلم افتخار دريافت كرده اند. اين مراسم همچنين با تقدير از دو پيشكسوت حوزه تئاتر عروسكى (يوسف صديق و بيژن نعمتى شريف) همراه بود.
گفتنى است پس از پايان جشنواره عروسكى تئاتر شهر ميزبان نمايش هاى نقاشى با شبنم نوشته و كار ميرسلاو بنكا از صربستان در تالار اصلى، بيدارى خانه نسوان از حسين كيانى (چهارسو) و هتل پلازا به كارگردانى كورش نريمانى (سايه) و هديه مرموز از ياسر خاسب (كارگاه نمايش) خواهند بود.
همچنين پروژه فصل دوم تئاتر ايران كار خود را آغاز مى كند.

سينماهاى تهران در ايام تعطيل روزهاى پرفروشى را پشت سر گذاشتند.
به گزارش ايسنا، فيلم «هميشه پاى يك زن در ميان است» ساخته كمال تبريزى طى سه روز در ايام تعطيلات ۱۰۰ ميليون تومان فروخت. به گفته داريوش باباييان، تهيه كننده اين اثر، فروش كلى فيلم در تهران تا به حال به ۴۹۰ ميليون تومان رسيده و اكران آن در ۱۸ سينما و ۵ فرهنگسرا همچنان ادامه دارد.
على سرتيپى هم فروش «سربلند» سعيد تهرانى را كه در ۱۰ سينما اكران مى شود، ۱۸ ميليون تومان اعلام كرد و گفت: فيلم طى سه روز گذشته در پنجشنبه، جمعه و شنبه حدود ۷۶ ميليون تومان فروخته است.
اميرشهاب رضويان، تهيه كننده و كارگردان «ميناى شهر خاموش» با اظهار بى اطلاعى از فروش كلى فيلم، فروش فيلم را در پنجشنبه و جمعه به ترتيب ۲ ميليون و ۴۰۰ و ۳ ميليون و ۵۰۰ هزار تومان اعلام كرد.
وى با بيان اين كه فروش جهش خوبى داشته، گفت: فيلم در ۸ سينما در حال اكران است كه سينما آزادى در ۲ سئانس آن را به نمايش گذاشته است و با توجه به فروش خوب «ميناى شهر خاموش» در سينماهاى فرهنگى، همچنان به دنبال سينما «فرهنگ» براى نمايش اين فيلم هستيم.
برپايه اين گزارش، ميزان فروش فيلم هاى «ديوار»، «فرزند خاك» و «پرچم هاى قلعه كاوه» تاكنون از سوى پخش كنندگان اعلام نشده است.

نخستين جشنواره بين المللى «آخرين منجى» همزمان با شب نيمه شعبان در مركز همايش هاى صدا و سيما به كار خود خاتمه داد.
به گزارش «ايران» محمدصادق افراسيابى، دبير اين جشنواره با ارائه گزارشى از روند برگزارى اين رويداد گفت: ايجاد كارگروه هاى علمى، پژوهشى و فرهنگى، برگزارى همايش ها، سمينارها، نشست ها و كارگاه هاى مهدوى و اعلام فراخوان ارسال آثار در سه محور كلى منجى گرايى، مهدويت در اسلام و انتظار حضرت ولى عصر (عج) از جمله مهم ترين برنامه هاى نخستين جشنواره بين المللى آخرين منجى بود. وى تأكيد كرد: اين جشنواره به لطف الهى با همكارى بيست سازمان، نهاد و گروه مردمى توانست به موفقيت هاى بسيارى دست يازد كه به تقدير رئيس جمهورى از نخستين جشنواره بين المللى آخرين منجى درهمايش بين المللى دكترين مهدويت منجر شد. بنابراين گزارش در پايان مراسم اختتاميه به تعدادى از برگزيدگان لوح تقدير و جوايزى اهدا شد. پيش از اهداى جوايز نيز حجت الاسلامو المسلمين رفسنجانى رئيس مجمع تشخيص مصلحت و عزت الله ضرغامى رئيس سازمان صدا و سيما سخنانى در باره ظهور موعود و انديشه مهدويت بيان كردند.

گزيده آثار چهار دوره نمايشگاه تايپوگرافى پوستر اسماءالحسنى روى ديوارهاى موزه هنرهاى معاصر رفت.
به گزارش «ايران»، در اين نمايشگاه كه عصر شنبه گشايش يافت ۳۸۰ اثر از ۱۹۸ طراح به نمايش گذاشته شده است. بنابراين گزارش چهارمين نمايشگاه سالانه تايپوگرافى اسماءالحسنى با ۱۰۰ اثر از ۶۹ هنرمند در خانه هنرمندان برگزار خواهد شد. اين دوره در دو بخش مسابقه و ميهمان از ۹ شهريور ماه برگزار مى شود. برگزيدگان چهارمين نمايشگاه سالانه تايپوگرافى اسماءالحسنى نيز در همين روز معرفى خواهند شد. گفتنى است نمايشگاه مرور آثار چهار دوره تايپوگرافى پوستر ايران تا ۲۵ شهريور در موزه هنرهاى معاصر ادامه خواهد داشت.

ثروت، خدمتكارى خوب و اربابى بد است.
فرانسيس بيكن