باگذشت سه سال از مطرح شدن طرح «ساماندهى شهريه دانشگاه ها» و همزمان با ثبت نام دانشجويان درسال تحصيلى جديد، وزارت علوم از افزايش موقت۱۰درصدى شهريه دانشگاه هاى جامع علمى - كاربردى و پيام نور خبر مى دهد؛ درحالى كه مسئولان اين وزارتخانه اعلام مى كنند كه دانشگاه آزاد اسلامى هنوز هيچ گونه افزايش شهريه براى دانشجويان خود نداشته است و هرگونه افزايش شهريه در اين دانشگاه غيرقانونى محسوب مى شود.
بر اين اساس شهريه دانشگاه هاى وابسته به وزارت علوم طبق اعلام وزير علوم از سال ۸۴ افزايش نداشته و نرخى كه به عنوان شهريه تا سال جارى از دانشجويان گرفته مى شد مانند سال ۸۴ بوده است. اما با در نظر گرفتن تورم امسال به دانشگاه هاى غيرانتفاعى و علمى- كاربردى اجازه داده شده است ۱۰ درصد افزايش شهريه را براى ورودى هاى سال تحصيلى جديد اعمال كنند.
كميته ساماندهى و منطقى كردن شهريه دانشگاه هاى غيردولتى نيز در وزارت علوم با هدف بررسى وضعيت شهريه اين دانشگاه ها متناسب با نوع خدمات آموزشى و تجهيزاتى تشكيل شده است.
در دانشگاه پيام نور نيز كه به گفته رئيس دانشگاه، كمترين شهريه را در ميان دانشگاه هاى شهريه اى از دانشجويان اخذ و كمترين كمك را از دولت دريافت مى كند در سال جارى در دوره هاى فراگير و ديگر دوره ها براى ورودى هاى جديد ۱۰ درصد افزايش شهريه اعمال مى شود.
شهريه ثابت هر نيمسال تحصيلى در مقطع كارشناسى ارشد دانشگاه آزاد اسلامى در رشته هاى علوم انسانى ۶ ميليون و ۴۷۶ هزار و ۸۰۰ ريال و در رشته هاى غير از علوم انسانى در هر نيمسال تحصيلى ۷ ميليون و ۸۴ هزار ريال اعلام شده است.
شهريه دوره هاى شبانه دانشگاه هاى دولتى و شهريه دانشجويان كاردانى و كارشناسى دانشگاه آزاد اسلامى تاكنون مشخص و اعلام نشده است.
دانشگاه آزاد بايد بر اساس قانون و مصوبه هيأت امنا براى تعيين شهريه دقيق مدل شهريه خود را به وزارت علوم، تحقيقات و فناورى ارائه دهد تا كار كارشناسى بيشترى درباره آن از سوى وزارت علوم صورت گيرد.
قانون، افزايش شهريه دانشگاه آزاد را منوط به تصويب هيأت امناى اين دانشگاه و تأييد وزير علوم مى داند.
با اين حال حدود ۷۰ درصد از دانشجويان، دانشجوى پولى دانشگاه ها هستند و يكى از مشكلات و دغدغه هاى اصلى خانواده هاى آنان، موضوع پرداخت شهريه است. به گفته برخى از نمايندگان مجلس هشتم و مسئولان وزارت علوم، شهريه بالاى برخى دانشگاه ها موجب افت تحصيلى دانشجويان و يا كناره گيرى از تحصيل آنان به علت ناتوانى در پرداخت شهريه شده است،اين موضوع ضرورت دارد تا مجلس و وزارت علوم طرح ساماندهى «شهريه دانشگاه ها» را دردستور كار خود قرار دهند.

[مهدى جابرى]
شمارش معكوس براى پايان يافتن تابستان آغاز شده است و از وزش باد در لابه لاى شاخ و برگ درختان مى توان صداى پاى پائيز را شنيد.
مهرماه آغازى است بر تلاش و كوشش دوباره آنهايى كه به دنبال تحصيل علم و به عبارتى «ادامه تحصيل» در پايه، مقطع و سطحى بالاتر هستند.
با آغاز مهرماه، دانش آموزانى كه هفت خوان كنكور را پشت سر گذاشته و برگه قبولى را در دست دارند (و ديگر نمى توان آنها را دانش آموز خطاب كرد)، با اشتياق و انگيزه اى بيشتر قدم به محل تحصيل خود مى گذارند. اينها كسانى هستند كه تا ماه هاى ابتدايى سال، به عنوان «دانشجويان ورودى جديد» مورد خطاب واقع مى شوند.
دانشجويان ورودى جديد در مقايسه با ترم بالايى ها قطعاً نگاهى متفاوت به دانشگاه و محيط دانشجويى دارند؛ نگاهى كه طبيعتاً تا معناى واقعى و حقيقى فاصله زيادى دارد و آنچه در اين بين مهم است، اين كه نحوه تعامل مديران دانشگاه و دانشجويان ترم هاى بالاتر با ورودى هاى جديد، تأثير زيادى در شكل گيرى نوع نگاه آنها به محيط دانشگاهى دارد و مى تواند در علاقه مندى و يا بى انگيزگى آنها به تحصيل در مقطع كارشناسى تأثير بسزايى داشته باشد و قطعاً اين تأثير را در ميزان اعتماد به نفس آنها نيز نمى توان ناديده گرفت.
در برخى از دانشگاه هاى كشور مشاهده مى شود كه ورودى هاى جديد تا مدت ها سوژه اى براى خنديدن ديگران هستند. از آنجا كه آنها هنوز حتى آدرس دانشگاه را هم به خوبى نمى دانند و شايد در محيط داخلى و سالن ها و كلاس هاى مختلف و گسترده آن سرگردان شوند و راه را بازنيابند، هر از گاهى با برخورد طنزآلود و كنايه اى اطرافيان مواجه مى شوند.
اين دانشجويان با اصطلاحات فضاى دانشجويى، دانشگاهى، خوابگاهى و تحصيلى آشنا نيستند و البته اين مسئله كاملاً طبيعى است و منظور ما اين است كه مديران و ديگر دانشجويان بايد تدابيرى اتخاذ كنند تا ورودى هاى جديد سريع تر و بهتر با محيط انس بگيرند و اگر با برخوردهاى كنايه اى اطرافيان مواجه شدند، اين مسئله تأثير منفى در روحيه تحصيلى و روال زندگى آنها نداشته باشد.
ستادهاى استقبال
يكى از راه هاى مناسب و مؤثر براى آشنايى و انس بهتر ورودى هاى جديد با فضاى جديد، تشكيل ستادهاى استقبال از آنهاست. تجربه تشكيل اين ستادها در سال هاى قبل و در تعداد انگشت شمارى از دانشگاه ها و دانشكده ها وجود داشته است.
اين ستادهاى استقبال باوجود اينكه تجربه جديد و مثبتى بود اما دوام چندانى در اين دانشگاه ها نداشت و مديران دانشگاهى و مسئولان وزارتخانه چندان سعى نكردند كه اين تجربه را به سال هاى بعد و دانشگاه هاى ديگر منتقل كنند. هرچند در چند سال گذشته اين ستادها نه به شكل سازمان يافته و هدفمند بلكه به طور پراكنده و موقت در برخى مراكز آموزش عالى برپا شده، اما به نظر مى رسد كه بايد با تدوين آئين نامه هاى مربوط و ابلاغ دستورالعمل هايى به مديران داخلى دانشگاه ها (از سوى رؤسا) و نيز به رؤساى دانشگاه ها (از سوى وزارتخانه) ضمن تأكيد بر اهميت نحوه مواجهه با ورودى هاى جديد، الزام هايى را براى هدفمند شدن تعامل با آنها و استقبال از اين دانشجويان به وجود آورد.
كلاس هاى درس
گاهى اوقات مشاهده مى شود در شرايطى كه ورودى هاى جديد حتى كلاس هاى خود را به سختى پيدا مى كنند (و حتى به اشتباه در كلاس هاى ديگر حاضر مى شوند)، برخى از استادان با معرفى كتاب هاى ،۴۰۰ ۵۰۰ و حتى ۷۰۰ صفحه اى به دانشجويان (براى يك يا دو واحد درسى) و يا الزام آنها به انجام تحقيق ها و پژوهش هاى سنگين، موجب وارد شدن شوك تحصيلى به دانشجويان ورودى جديد مى شوند و آنها را از همان ابتدا با نوعى ترس و هراس نسبت به واحدها و دروس دانشگاهى مواجه مى كنند.
در مجموع در بسيارى از دانشگاه هاى كشور نوع تعامل با ورودى هاى جديد قابل قبول است اما برخى از مديران، مسئولان و استادان براى آنكه خيلى سريع به دانشجويان ورودى جديد تفهيم كنند كه اينجا با مدرسه و خانه تفاوت زيادى دارد، از همان ابتدا روش هاى تحكمى، دستورى و سلبى را در پيش مى گيرند كه مى تواند تأثيرات نامطلوبى را بر جاى گذارد.
بى شك، مواجه شدن با فضايى شاد و متعادل و مشاهده تعامل و برخورد خوب و منطقى مديران و استادان، ترم اولى ها را با انگيزه و خاطره اى خوش تا ترم آخر بدرقه مى كند.

وزارت علوم از برگزارى ميزگردهاى زاويه دار دانشگاه ها حمايت و توصيه مى كند نشست هاى سياسى در دانشگاه ها يك طرفه برگزار نشود.
قائم مقام معاون فرهنگى وزير علوم با بيان اين مطلب گفت: در سال تحصيلى ۸۸-87 كه سال منتهى به انتخابات رياست جمهورى دهم است قطعاً فضاى سياسى ناشى از دانشگاه ها بر انتخابات تأثير خواهد گذاشت و معاونان دانشگاه ها بايد راهكارهايى به منظور حاكميت نوعى عقلانيت بر فضاى سياسى دانشگاه ها داشته باشند.
غلامرضا خواجه سروى افزود: برخى معاونان دانشجويى و فرهنگى دانشگاه ها شكل گيرى فضاى انتخاباتى و رقابتى را به خودى خود يك فرصت براى نظام مى دانند، بنابراين از آنجايى كه اين موضوع تهديدى به حساب نمى آيد از اين فضا نبايد ترسى داشت كما اين كه هيچ كدام از مديران آموزش عالى از آن ترسى نداريم، اما فضاى سياسى و امر سياسى پديده اى است كه نمى توان بى تفاوت از كنار آن گذشت و بايد نسبت به آن حساس بود.
وى از معاونان دانشجويى و فرهنگى دانشگاه ها درخواست كرد از طريق افزايش تعامل با دانشجويان خواسته هاى دانشجويى را منطقى كرده تا تأثير در مسائل سياسى مناسب باشد.
قائم مقام معاون فرهنگى وزير علوم از انتخاب شعار «از فطر تا فجر» براى نيمسال اول تحصيلى ۸۸-87 گفت: نيمسال اول سال تحصيلى آتى با عيد فطر شروع مى شود و در بهمن ماه نيز كه پيروزى انقلاب اسلامى است پايان مى يابد بنابراين شعار «از فطر تا فجر» انتخاب شد و انتظار مى رود دانشگاه ها با هدف ايجاد نشاط با كمك دانشجويان برنامه هاى متنوعى را در راستاى انتقال ارزش ها برگزار كنند.