|
ره آورد چهارمين سفر نيويورك
|
|
|
[زهرا ميرزايى ]
ناحيه منهتن نيويورك ، منطقه اى كه آخرين روزهاى تابستان ميزبان نمايندگان حدود ۱۹۰ كشور جهان بود امسال نيز نقشى تازه از ديپلماسى ايران را به ثبت رساند. به گواهى گزارش هايى كه در رسانه هاى كشور ميزبان، امريكا درج شد، هيأت ايرانى از سفر ۵ روزه نيويورك با دستى پر بازگشت. سفر امسال دكتر احمدى نژاد نيز در همان فضاى ملتهب كه دولتمردان امريكا و لابى صهيونيست ها به وجود آوردند انجام شد. با اين حال، تلاش هاى همه جانبه اين محافل هيچ خللى در برنامه هيأت بلند پايه ديپلماسى كشورمان ايجاد نكرد.
احمدى نژاد و تيم همراهانش از حضور در بزرگترين كانون افكارعمومى براى تبيين مواضع صلح جويانه و منطق محور جمهورى اسلامى ايران بهره جسته و ضمن انعكاس صدا و انديشه مردم ايران، سياست طرف هاى مخالف جمهورى اسلامى را از زواياى گوناگون به نقد كشيدند. مرور آنچه در اين پنج روز حساس نيويورك گذشت فرصتى فراخ مى طلبد اما با نگاهى گذرا به آنچه در اين مدت بر خروجى تريبون هاى خبرى منتشر شد تصويرى روشن از نتايج چهارمين حضور ديپلماسى دولت نهم در سازمان ملل بدست مى دهد.
سكوى رسانه ها به جاى تريبون دانشگاه
اين بار بيشترين زمان گفت و گوهاى رئيس جمهور با رسانه هاى ارتباط جمعى سپرى شد. شايد در ميان رسانه هاى مكتوب و غير مكتوب امريكا هيچ رسانه اى نبود كه با رئيس جمهور كشورمان به گفت و گو ننشيند. در اين فضاى باز وصريح گفت و گو هر آنچه از مسائل و ابهام هاى ذهنى شهروندان امريكا و غرب بود به بحث گذاشته شد. صحنه هاى مصاحبه رئيس جمهور در همه اين گفت و گوها از سى ان ان تا نيويورك تايمز صحنه يك جدال فكرى بود كه در آن سرشناس ترين مصاحبه گران و نخبگان رسانه اى امريكا تهاجمى ترين پرسش ها را پيش كشيدند. روايت برخوردهاى رئيس جمهور در اين جدال هاى رسانه اى را بايد از قلم همان نخبگان خواند. اغلب آنها از خونسردى و متانت دكتر احمدى نژاد و جواب هاى دقيق او و نقدهاى صريحى كه بر سياست هاى امريكا و صهيونيسم وارد مى كند ابراز شگفتى كرده اند.
نكته جالب توجه اين است كه نخبگان رسانه اى كه طرف گفت وگوى رئيس جمهور بودند اغلب در رسانه هاى قدرتمند لابى يهوديان مشغول به كار هستند و چندان بى سبب نبود كه تل آويو از آنچه در مصاحبه صريح و صميمى لارى كينگ، اسطوره رسانه اى سى ان ان گذشت ابراز ناراحتى كرد. در مواقعى پرسش ها و گفت و گوهاى طرف هاى امريكايى لحنى جسارت آميز و رنگ شيطنت به خود مى گرفت و آنها فهرستى از اتهام هاى كاخ سفيد را در زمينه تروريسم به ايران وارد مى كردند اما رئيس جمهور با همان منش دانشگاه كلمبيا با حالتى صبورانه در پاسخ خويش تناقضات ديپلماسى امريكا و ردپاهاى آن در حوادث تروريستى را عيان مى كرد و دائم تأكيد مى كرد كه ريشه بى اطلاعى افكارعمومى امريكا از واقعيت هاى سياسى از اينجا ناشى مى شود كه دولت امريكا فرصت ارتباط و گفت وگو را از جامعه جهانى مى گيرد.
به اين صورت بود كه برخى از تحليلگران امريكايى گفتند: رئيس جمهور ايران امسال به جاى دانشگاه هاى امريكا، رسانه ها را سكوى ارسال پيام خويش قرار داد و از تريبون هاى خبرى امريكا براى در تنگنا قرار دادن بوش بهره جست.
نشست هاى تأثير گذار
بعد از تيم هاى رسانه اى ديدارهاى رئيس جمهور با طيف نخبگان دانشگاهى و مذهبى امريكا بازتابى گسترده يافت.
نخبگانى كه ساعات زيادى از وقت هيأت ايرانى به گفت وشنود با آنان گذشت كسانى بودند كه هنوز خاطره مناظره دانشگاه كلمبيا را در ذهن داشتند. از اظهارات اين طيف كه در رسانه ها منتشر شد به وضوح مى توان دريافت كه آنها سال ها ايران و ايرانى را از دريچه اى نگريسته اند كه ديپلماسى غرب ساخته است به اين جهت شنيدن صداى تازه از ايران كه در آن بر تعامل و همزيستى و تفاهم ملت ها تأكيد مى شود از اين جلسات صحنه هايى تاريخى خلق مى كند.
بر اساس آنچه رسانه هاى امريكا نقل كرده اند احمدى نژاد در يكى از جذاب ترين نشست هايش پذيراى نخبگان جوان امريكا بود. اين نشست به گفت وگوى صريح يك ايرانى آرمانگرا با دانش آموختگان ايالات متحده تبديل شد.
اهتمام رئيس جمهور در اين نشست ها بر نشان دادن تصويرى ناب از سيماى انقلاب و مردم ايران و ارائه پيام ها و آرمان هاى نظام مقدس است. او به طور مكرر بر اين نكته تأكيد ورزيد كه آرمان هاى ايرانى به خودى خود جذاب و راهگشا است كافى است كه فرصتى براى بروز و بيان پيدا كند و به اين دليل كه ماهيت انسانى و عدالت خواهانه دارد آرمان هاى جهانى هستند.
اين نكات در ديدار با متخصصان ايرانى نيز تبيين شد كه ايران شأن تمدن سازى دارد و سزاوار آن است كه در حركت هاى بين المللى با موضوعيت عدالت و صلح نقش محورى داشته باشد. رئيس جمهور بارها تصريح كردند كه جايگاه محبوب ايران اقتضا مى كند كه در سطح بين المللى ظهور و برد لازم را داشته باشد. در بخش ديگرى از اين سفر ايشان با روحانيان برجسته يهودى امريكا به گفت و گو پرداختند. نشستى كه در آن عالمان يهودى از صهيونيسم تبرى جستند و رئيس جمهور كشورمان نيز به اين شبهات پايان داد كه تصورى كه غرب از ايران در دنيا پخش مى كند و ايران را مخالف يهودى ها مى خواند نادرست و وارونه است.
راهبردهاى اصلاح ساختار نابرابر قدرت جهانى
سومين جنبه از فرصت هاى سفر نيويورك را بايد در ديدارها و مذاكرات ديپلماتيك هيأت ايرانى در متن و حاشيه جلسات مجمع عمومى جست وجو كرد. مركز اين بخش از فعاليت ديپلماسى ايران نطق مهم رئيس جمهور براى نمايندگان بيش از ۱۹۰ كشور جهان بود و در حاشيه آن ده ها جلسه رايزنى و گفت و گو بايد مورد تأمل قرار گيرد كه احمدى نژاد در لابى سازمان ملل با سران جهان داشته است.
در همه اين نشست هاى رسمى دكتر احمدى نژاد جهان بينى سياسى تهران را تبيين كردند. در مهم ترين نطق اش ساختار جامعه بين المللى را از زواياى گوناگون نقد كردند. ساختارى كه توزيع قدرت در آن نامتناسب است و منابع قدرت و ثروت در انحصار عده اى معدود از قدرت ها است و همين دو عامل باعث شده نظام جهانى از وادى عدالت به دور افتد. نطق اصلى ايشان و مصاحبه هايش دعوتى براى اصلاح اين روندهاى ناصحيح بود. در صريح ترين نقد خويش تأكيد كردند كه برخى از قدرت هاى جهانى مواضع خود، نگاه خود و ديدگاه خود را از طريق سازمان ملل اعمال مى كنند. يعنى سازمان ملل به جاى آن كه محل بروز و ظهور مسئوليت هاى ملى ملتى شود و مشاركت بين الملل حوزه هاى ملى را در دنيا سازمان بدهد ابزارى براى برخى از قدرت هاى جهانى مى شود.
رئيس جمهور فهرستى از چالش هاى دنيا را ارائه كرد كه در بسيارى از آنها آشكارا ردپاى قدرت هاى بزرگ ديده مى شود. از همين رو ترجيع بند سخنانش اين بود كه بايد نظام مديريتى امروز به نقد و چالش كشيده شود. در انجام اين كار مهم، رئيس جمهور بيش از همه به اراده و نقش ملت ها باور دارد و معتقد است كه قبل از هرچيز بايد اين تعريف كنار گذاشته شودكه جامعه بين الملل يك عرصه انحصارى دولت ها است. جهان به ثبات و آرامش نمى رسد مگر آن كه اراده اى جهانى بر جهان حكومت كند يعنى تمام ملت ها در فرايند تصميم گيرى ها مشاركت داشته باشند. با چنين روشى خود به خود نقش مجامع بين المللى ديگر مثل شوراى امنيت نيز زير سؤال مى رود. از همين زاويه احمدى نژاد توانست بطلان سياست هاى امريكا و شركايش در مسئله هسته اى را اثبات كند. او منطق حاكم بر سياست ايران را به اين صورت بيان كرد كه ايران عضو آژانس جهانى انرژى هسته اى هست، اين سازمان جهانى موجوديت پيدا كرده تا انرژى هسته اى را براساس فرايند صلح آميز مديريت بكند و به تمام آنها بدهد. موضوع انرژى هسته اى ايران يك جريان كاملاً روشن و آشكار است و هيچ نقطه انحرافى درآن ديده نشده اما سازمان ملل به يك روند سياسى تن داده و پرونده را به شوراى امنيت رسانده است.
|
