متن حاضر، سخنرانى دكتر على اصغر سلطانيه، سفير و نماينده دائم جمهورى اسلامى ايران در پنجاه ودومين نشست كنفرانس عمومى آژانس بين المللى انرژى اتمى است كه در آن نماينده كشورمان بر ادامه راه در جهت استفاده صلح آميز از فعاليت هاى هسته اى تأكيد كرده و ضمن دعوت از كشورهاى مختلف براى حضور در مناقصات آينده ايران در عرصه توليد برق، بر تحقيقات بازرسان اژانس از تأسيسات هسته اى رژيم صهيونيستى كه به گفته بسيارى ازكارشناسان در جهت كاربردهاى نظامى و در زمره تسليحات كشتار جمعى است، تصريح ورزيد.
آقاى رئيس،در آغاز مايلم انتصاب جناب عالى را به اين مقام در چنين مقطع زمانى مهم به شما تبريك عرض نمايم. اطمينان مى دهم كه هيأت اينجانب براى موفقيت كنفرانس همكارى كامل را با جناب عالى خواهد نمود.
آقاى رئيس، نمايندگان محترم، انتظار مى رود كشورهاى عضو، تحولات مهم كنفرانس عمومى قبلى را بررسى نمايند و با مد نظر قرار دادن تحولات علمى، اقتصادى و سياسى، انتظارات خود و پيشنهادهاى ملموسى را به منظور ارتقاى كاربردهاى متنوع انرژى هسته اى در سراسر جهان اعلام نمايند.
وضعيت موجود آژانس رضايت بخش نيست. نبايد اين واقعيت را از نظر دور داشت كه آژانس بين المللى انرژى اتمى نيم قرن پيش همانگونه كه در اساسنامه آن درج شده است با هدفى پيشروانه به وجود آمد و نه براى انجام وظايف عادى و راستى آزمايى. آژانس در برخى موارد با انگيزه هاى سياسى از سوى تعدادى از كشورهاى غربى خصوصاً آمريكا با دخالت در فعاليتهاى دبيرخانه و با تضعيف اقتدار و بى طرفى آن مورد استفاده ابزارى قرار گرفته است.
آژانس در طول سالهاى گذشته در برخورد با مسائل هسته اى ايران با تبديل اقدامات داوطلبانه به يك تعهد حقوقى و داخل شدن در حوزه فعاليتهاى نظامى متعارف فراتر از وظايف خود طبق اساسنامه رفته، و بر اين اساس به بهانه راستى آزمايى و به درخواست تعدادى از اعضاى غربى شوراى حكام، امنيت ملى را مورد تهديد قرار داده است. جمهورى اسلامى ايران اجازه نخواهد داد اين روند ادامه يابد.
نبايد اين واقعيت را از نظر دور داشت كه آژانس بين المللى انرژى اتمى نيم قرن پيش با هدفى پيشروانه و نه عادى به وجود آمد همانگونه كه در اساسنامه درج گرديده است. جمهورى اسلامى ايران از همه كشورهاى عضو همفكر كه اكثريت را تشكيل مى دهند مصرانه مى خواهد كه با توجه به روند كنونى انحراف از روح و كلام اساسنامه، نهايت هشيارى را از خود نشان دهند.
آقاى رئيس، اجازه دهيد از سياست و فعاليتهاى هسته اى مان گزارش مختصرى ارائه دهم. جمهورى اسلامى ايران در حال انجام يك برنامه انرژى هسته اى مشخص دراز مدت است. دولت در اجراى قانون مصوب مجلس موظف شده است طى بيست سال آينده اقدامات جدى را براى توليد ۲۰۰۰۰ مگاوات برق از طريق نيروگاه اتمى اجرا نمايد. با توجه به افزايش تقاضا براى انرژى به دليل رشد اقتصادى سالانه ۸ـ۶ درصدى و توسعه سريع صنعتى انتظار مى رود كه ۴۰۰۰ تا ۶۰۰۰ مگاوات برق سالانه به شبكه ملى افزوده شود. مطمئناً بخشى از اين نيازها با توجه به ظرفيت محدود ساير منابع انرژى و مزاياى انرژى هسته اى با عنايت به نگرانيهاى محيط زيستى بايد توسط نيروگاه هسته اى توليد شود. چند ماه پيش در پى يك مناقصه بين المللى برخى شركتها براى شروع مرحله گزينش سايت براى نيروگاه هاى هسته اى آتى انتخاب شدند. در كنار گزينش سايت، فعاليت وسيعى براى طراحى يك نيروگاه هسته اى آب سبك ۳۶۰ مگاواتى آغاز گرديد كه براى زيربناى صنعت ملى مفيد خواهد بود. بدين وسيله من از همه كارپردازان بالقوه مى خواهم كه از اين فرصت استفاده كنند و در مناقصات آينده براى هدف ۲۰۰۰۰ مگاواتى برق مشاركت نمايند. هيچ محدوديتى براى هيچ كشورى در جهان در اين زمينه وجود ندارد.
آقاى رئيس، بايد يادآور شوم و به ثبت برسانم كه نيروگاه اتمى بوشهر قرار بود عمليات خود را تقريباً سه سال پيش آغاز نمايد اما به سبب سياستهاى غير مسئولانه كارپردازان غربى كه به قرارداد و تعهدات حقوقى خود پايبند نبودند اين پروژه نه به اتمام رسيد و نه خسارتهاى عظيم آن جبران شد.
آقاى رئيس، يكى ديگر از مسائلى كه موجب نگرانى است دسترسى مطمئن به سوخت هسته اى براى نيروگاه ها است.
فقدان هر گونه سند الزام آور حقوقى براى اطمينان از عرضه سوخت واقعيتى است كه هيچ كس نبايد آن را انكار نمايد. هيچ كس نمى تواند خود را به خطر بيندازد و ميلياردها دلار را در نيروگاهى كه هيچ تضمينى براى سوخت ندارد سرمايه گذارى نمايد در حالى كه ارزش سوخت در مقايسه با سرمايه گذارى كلان براى يك نيروگاه هسته اى مقدار اندكى است. در واقع اين يكى از تفاوتهاى عمده آن با نيروگاه هاى فسيلى است.
آقاى رئيس، دولت با توجه به كمبود اعتماد در برابر كارپردازان بالقوه سوخت هسته اى، مجبور بود انتظارات مردم را كه از طريق نمايندگان مجلس تبديل به قانون شده بود برآورده سازد. بنابراين سازمان انرژى اتمى ايران مجبور بود براى اجراى بخشى از نياز به سوخت نيروگاه هاى هسته اى آب سبك خود به ساخت كارخانه هاى غنى سازى بومى براى توليد اورانيوم با غناى پائين مبادرت ورزد. به همان دليل فقدان اعتماد به كارپردازان خارجى بالقوه، ايران اقدامات جدى را در تمام بخشهاى چرخه سوخت انجام داد كه از معادن اورانيوم از قبيل معدن ساغند و گچين شروع مى شد، كارخانه صنعتى تبديل اورانيوم كه همان UCF است، غنى سازى اورانيوم، كارخانه غنى سازى نطنز و كارخانه توليد سوخت كه تقريباً مراحل نهايى ساخت خود را طى مى كند.
جناب آقاى رئيس ، طى ساليان اخير پيشنهادهايى در باره ترتيبات چند جانبه عرضه سوخت هسته اى مطرح شده اند. يك بررسى دقيق نشان مى دهد كه تقريبا تمامى آنها هيج توجهى به ملاحظات و نگرانى هاى كشورهاى درحال توسعه با در نظر گرفتن محروميت تاريخى آنان از دسترسى به فن آورى و سوخت هسته اى، مبذول نداشته اند. تقريباً تمامى آنها فاقد معيارهاى عملى امكان پذيرى و غير تبعيض آميز منطبق با اساسنامه آژانس مى باشند. هر گونه بحث و بررسى آتى پيرامون رهيافت چند جانبه عرضه سوخت هسته اى مى بايستى بر پايه مشاركت كامل تمامى كشورهاى عضو در مذاكرات و تصميم مبتنى بر اجماع و بدون خدشه دار ساختن حق انكار ناپذير كشورهاى عضو براى انتخاب گزينه سوخت هسته اى بومى و ملى استوار باشد. ملاحظات و نظراتى كه به روشنى در مواضع كشورهاى عضو جنبش عدم تعهد و گروه ۷۷ و چين منعكس شده اند، از حمايت كامل دولت متبوع من برخوردار هستند.
جناب آقاى رئيس! جمهورى اسلامى ايران به مبادى عدم اشاعه و خلع سلاح كاملاً پايبند بوده است. به نمايندگى از دولت متبوعم در خصوص عدم پايبندى كشورهاى دارنده تسليحات هسته اى در قبال وظايفشان به موجب ماده ۶ پيمان عدم اشاعه و در قبال روح و مفاد اساسنامه آژانس اعلام نگرانى جدى مى نمايم. اشاعه تسليحات هسته اى در كشورهاى ديگر نتيجه چنين تخلفاتى و همچنين اعمال سياستهاى مبتنى بر معيارهاى دوگانه در قبال اعضاى پيمان عدم اشاعه مى باشد.
آژانس بين المللى انرژى اتمى مى بايستى آخرين وضعيت درباره عدم پايبندى امريكا، انگلستان و فرانسه در قبال وظايف ناشى از ماده يك پيمان عدم اشاعه را كه ناظر بر عدم انتقال هرگونه تسليحات هسته اى يا ديگر وسايل انفجارى هسته اى به ديگر دريافت كنندگان و كنترل مستقيم و غير مستقيم بر اين گونه تسليحات و عدم مساعدت، تشويق و ترغيب آنها به چنين اقدامى مى باشد، گزارش نمايد. همكارى كامل و بلاانقطاع اين كشورها همراه با مساعدت در زمينه فناورى تسليحاتى هسته اى، رژيم صهيونيستى را قادر به دستيابى به تسليحات هسته اى ساخته است. هيأت نمايندگى جمهورى اسلامى ايران طى نشست قبلى كنفرانس عمومى و نشستهاى متعاقب شوراى حكام از مديركل درخواست نموده است تا با اعزام بازرسان در قالب يك مأموريت حقيقت يابى پيرامون توانمندى هسته اى اسرائيل گزارش نمايد. كنفرانس عمومى به عنوان عالى ترين مرجع آژانس مى بايستى به دبيرخانه براى تحقيق و بازرسى و گزارش يافته هايش در اسرع وقت ممكن مأموريت دهد. سكوت شرم آور قدرتهاى غربى در قبال اذعان رژيم صهيونيستى اسرائيل به در اختيار داشتن تسليحات هسته اى و در قبال تجاوزات اخيرش عليه ديگر كشورهاى عضو هيچ ترديدى را در مورد ضرورت فورى اصلاحات در سازمان ملل متحد بويژه شوراى امنيت سازمان ملل متحد و همچنين اتخاذ اقدامات مناسب در خصوص تحولات منفى اخير در آژانس بين المللى انرژى اتمى از جمله فضاى مسموم حاكم بر شوراى حكام، بجا نمى گذارد.
جناب آقاى رئيس ، به دنبال بازرسى هاى بسيار شديدى كه در ايران به انجام رسيد، مديركل همواره به تمامى جهان گزارش داده است كه هيچ نشانه اى دال بر انحراف مواد و فعاليتهاى هسته اى ايران به سوى مقاصد ممنوعه، نيافته است. جمهورى اسلامى ايران براى ادامه همكارى با آژانس بين المللى انرژى اتمى منطبق با موافقتنامه جامع پادمان عزم راسخ دارد. در عين حال اينجانب اعلام مى نمايم مداخله غير قانونى و توجيه ناپذير شوراى امنيت سازمان ملل متحد در موضوع هسته اى ايران كه صرفا مى بايستى در آژانس بين المللى انرژى اتمى كه تنها سازمان بين المللى ذى صلاح فنى است مورد بررسى قرار گيرد، بر عزم ملى ما در پيگيرى فعاليتهاى صلح آميز هسته اى از جمله غنى سازى، هيچ تأثيرى نداشته و نخواهد داشت. قطعنامه هاى شوراى امنيت سازمان ملل متحد در خصوص اقدامات تنبيهى از قبيل تحريم با هدف محروم ساختن ملت بزرگ ايران، عزم اين ملت را در پيگيرى مسير حقيقت طلبانه اش قوت خواهد بخشيد و مطمئناً شرايط را پيچيده تر خواهد نمود.
قطعنامه هاى شوراى امنيت سازمان ملل متحد در مورد اقدامات تنبيهى از قبيل تحريمها با هدف محروم ساختن ملت بزرگ ايران عزم آن را براى پيگيرى مسير بحق خود محكم تر خواهد نمود و قطعاً شرايط را پيچيده تر خواهد ساخت. قطعنامه هاى شوراى امنيت سازمان ملل متحد همچنين فضاى منفى را ايجاد خواهد نمود و محدوديتهايى را براى مذاكرات سازنده مورد انتظار فراهم خواهد ساخت. مذاكراتى كه در آغاز به ابتكار جمهورى اسلامى ايران آغاز شده و همواره از سرگيرى بدون هيچ پيش شرط و تأخير بيشتر آنرا به طرفهاى ديگر توصيه نموده است.‎/