كوروش برارپور: در آستانه ورود به هزاره سوم، گردشگرى به عنوان يكى از مهمترين بخش هاى اقتصاد جهانى در بسيارى از كشورها مورد توجه بوده و هم اكنون در سراسر جهان اقدامات گسترده اى براى توسعه اين بخش از اقتصاد آغاز شده است.
براساس گزارش سازمان گردشگرى جهانى در سال ،۲۰۰۷ درآمدهاى ناشى از گردشگرى در سطح جهان از ۴۷۴ ميليارد دلار در سال ۲۰۰۳ با ۸‎/۶ درصد رشد به بيش از ۶۷۰ ميليارد دلار در سال ،۲۰۰۶ افزايش يافته است. گردشگرى پس از نفت و صنعت خودرو، سومين منبع درآمدى مهم براى كشورهاى جهان به حساب مى آيد، به طورى كه بيش از پنج درصد از منابع درآمدى جهان را به خود اختصاص داده است. هم اكنون درآمدهاى حاصل از گردشگرى در جهان از شتاب مضاعفى برخوردار است و پيش بينى مى شود كه اين روند در سال هاى آينده شتاب بيشترى پيدا كند. سازمان گردشگرى جهانى در گزارشى در سال ۲۰۰۷ اعلام كرده نزديك به ۹۰۰ ميليون گردشگر در سراسر جهان جابه جا شده اند كه حدود ۷۶۰ ميليارد دلار درآمد و ۴۱۰ ميليون شغل ايجاد كرده است.
اوضاع اقتصاد گردشگرى در ايران
با وجود اينكه ايران يكى از پنج كشور تاريخى جهان و يكى از ۱۰ كشور نخست جهان از نظر منابع طبيعى و جاذبه هاى گردشگرى است، انتظار مى رود يكى از پنج كشور نخست جهانگردپذير و يا دست كم جزو ۱۰ كشور نخست باشد. بر اساس گزارشى در باره جاذبه هاى گردشگرى طبيعى ايران، كشورما به علت تنوع بالاى آب و هوايى، به ۱۴ اقليم تقسيم بندى شده است در حالى كه در سراسر اروپا فقط ۱۲ اقليم وجود دارد. متأسفانه سهم ايران از نظر جذب درآمدهاى حاصل از گردشگرى بويژه گردشگرى طبيعى در نازل ترين سطح قرار دارد به طورى كه تناسبى با قابليت هاى گردشگرى كشور ندارد. برخى منابع، درآمد ايران را از اين بخش مهم از اقتصاد جهانى، زير يك ميليارد دلار در سال ۲۰۰۶ اعلام كرده اند. ايران از نظر گردشگرپذيرى در ميان ۱۷۶ كشور جهان، در رده ى ۹۴ و از نظر پيش بينى رشد در رده ۷۷ قرار دارد. اين در حالى است كه براساس مفاد سند چشم انداز بيست ساله كشور در افق ۲۰۲۵ ميلادى، در ايران بايد حدود ۲۰ ميليون گردشگر جذب شود. بديهى است كه اين موفق نبودن، با ديدگاه هاى حاكم يا رويكردهاى غالب بر اقتصاد كشور و تعاريف يا تعابيرى كه از مقوله گردشگرى مى شود، ارتباط تنگاتنگى دارد.
تعاريف گردشگرى بر اساس استانداردهاى جهانى
گردشگرى(يا جهانگردى) به معنى حركت كوتاه مدت و موقت مردم است به قصد بيرون رفتن از محل يا مكانى كه به طور عادى و دائم در آن زندگى و كار مى كنند. سازمان توسعه و همكارى اقتصادى(OECD)، گردشگر(يا جهانگرد يا توريست) را شخصى مى داند كه خارج از محل اقامت هميشگى خود حداقل براى ۲۴ ساعت در گردش و سياحت باشد. بر اساس تعريف سازمان گردشگرى جهانى نيز، گردشگر شخصى است كه بيش از ۲۴ ساعت به قصدى غير از كار، در جايى خارج از محل اصلى زندگى هميشگى خود به سر برد. شوراى عالى جهانگردى در بيانيه اى در سال ۲۰۰۶ تعريفى جديد از گردشگرى(توريسم) ارائه مى دهد: «توريسم حسى جديد از شراكت منسجم ميان بخش خصوصى و اختيارات عمومى است. اين توريسم نه فقط منافع افرادى كه سفر مى كنند، بلكه به منافع افرادى كه در سفر با آنها در ارتباط هستند هم توجه مى كند. در حقيقت توريسم جديد، نوعى ارتباط دوسويه ميان گردشگر و گردشگرپذير است، بطوريكه منافع هر دو گروه حفظ شود.»
تعريف گردشگرى در ايران
بر اساس ديدگاه سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى كشور، گردشگر كسى است كه در حوزه سرمايه گذارى هاى صنعت گردشگرى حركت مى كند؛ يعنى با تور به سفر مى رود، در هتل اقامت مى كند، در رستوران غذا مى خورد، از مراكز ديدنى با تهيه بليت ديدن مى كند و سوغاتى مى خرد. اين همان گردشگرى است كه ورود هر ۱۰ نفر آن يك شغل(شرافتمندانه و غيركاذب) ايجاد مى كند.
گردشگرى طبيعى از نگاه دلالان
از ديدگاه سازوكارهاى پنهان و غالباً مبتنى بر رانت و از نگاه دلالان زمين در كلاردشت و استان مازندران ، گردشگر به كسى گفته مى شود كه «به قصد خريد زمين، يا ديواركشى به دور زمين هاى خريدارى شده يا ساخت ويلا و شهرك سازى يا برج سازى و انبوه سازى، به مازندران سفر كند، در آنجا ساكن شود، زمين هاى بوميان مازندرانى را با قيمت هاى بسيار ناچيز بخرد و سپس با قيمت هاى بسيار گزاف بفروشد، جنگلها را تخريب و محيط زيست را آلوده كند؛ امنيت عمومى را به هم بريزد و بتواند زمينه ايجاد شغل هاى كاذب و خارج از هنجارهاى بوم شناختى(اكولوژيكى) را مثل دلالى و سرايدارى در جامعه اصيل مازندران، گسترش دهد.»
اوضاع اقتصاد گردشگرى در مازندران
با وجود جاذبه هاى گردشگرى منحصر به فرد در مازندران، متأسفانه درآمد ناشى از اين صنعت پرارزش بسيار ناچيزاست. در حقيقت نگاه غالب به گردشگرى طبيعى در مازندران، نگاه اعيان نشينى است و نه سرمايه گذارى و مديريت سرمايه. حدود ۹۵درصد از ساحل درياى خزر به عنوان نماد و پتانسيل گردشگرى استان، در اختيار افراد خاص قرار دارد و همين معضل، براى نوارهاى جنگلى مناطق كوهپايه اى همچون بلده نور، كالج رويان، كجور نوشهر، كلاردشت و سياه بيشه، دوهزار و سه هزار تنكابن، جواهرده رامسر و اشكور رودسر نيز رخ داده است. استان مازندران سالانه پذيراى حدود ۱۰ ميليون گردشگر بومى(داخلى) است اما هتل ها، مهمان پذيرها و تفرجگاه هاى استان فقط توان پاسخگويى به حدود يك درصد از آنها را دارد. در حال حاضردر سراسر استان مازندران ۸۶ هتل، ۲۳ هتل آپارتمان و ۲۵ مهمان پذير وجود دارد كه از آن ميان فقط هتل هايت چالوس ۵ ستاره است. به عبارت ديگر بيش از ۹۹ درصد از حجم اسكان گردشگران استان از طريق ويلاهاى شخصى ساز صورت مى گيرد كه نظارت اقتصادى بر آنها، به منظور كسب درآمد براى دولت، از طريق دريافت ماليات وجود ندارد. يعنى در مازندران، گردشگر به صورت خودگردان از سوى مردم مديريت مى شود. و از آنجا كه بر فرآيند خدمات رسانى به گردشگر نظارت علمى و نظام مندى وجود ندارد، كيفيت آن از سطح مطلوبى برخوردار نيست.
نظريه هاى گردشگرى (توريسم) پايدار مى گويند اگر توريسم بخواهد به عنوان ابزارى حيات بلند مدت جامعه محلى(مقصد) را تضمين كند، بايد به شكلى توسعه يابد كه بتواند به جامعه محلى سود برساند، اقتصاد محلى را تقويت كند، نيروى كار محلى را به صورت مؤثر به كار گيرد، از نظر بوم شناختى (اكولوژيكى) سازگار باشد و مواد و توليدات و مهارت هاى سنتى محلى را مورد استفاده قرار دهد.
بر همين اساس، مكانيزم هايى مثل سياست ها و قوانين بايد براى تضمين جريان پيوسته منافع به جامعه محلى طراحى شوند. همچنين فعاليت هاى توريستى بايد ويژگى هاى بوم شناختى و ظرفيت هاى محيط محلى را در كانون توجه خود قرار دهد و همه تلاش ها بايستى براى احترام و توجه به شيوه زندگى و فرهنگ محلى صورت گيرد. با اين توصيف آيا گردشگرى در كلاردشت و غرب مازندران پايدار است
سركوب طبيعت كلاردشت و غرب مازندران
اگر با رويكردى علمى و نگاهى آينده نگرانه به عملكرد دولت هاى مختلف در ۲۲ سال گذشته و بويژه از نيمه نخست دهه ۱۳۷۰ به بعد در كشورمان بيندازيم، مى بينيم كه در اين بازه زمانى، براى توسعه گردشگرى طبيعى در استان مازندران (بويژه غرب مازندران و البرز مركزى)، طرح ها و پروژه هاى مختلفى درآن منطقه اجرا شده است كه كمترين ارتباطى با مأموريت هاى گردشگرى دارد. با مطرح شدن پروژه هايى همچون پروژه آزاد راه تهران- شمال، طرح خروج دام از جنگل(يا مرتع)، ساخت سد و نيروگاه آبى سياه بيشه در كلاردشت، پروژه استخراج سنگ هاى تزيينى منطقه برير رودبارك در كلاردشت، واگذارى جنگل هاى پهن برگ حاشيه برخى از شهرهاى غرب مازندران- بويژه كلاردشت به كارمندان دولت، برداشت هاى غيرعلمى از معادن شن و ماسه، و تهى سازى جنگل هاى غرب مازندران از سوى بهره برداران و پيمانكاران، سازوكارهايى است كه بيش از هر چيز محيط زيست را تخريب و موجب تهى سازى سرمايه هاى طبيعى و اراضى ملى در مناطق البرز مركزى و غرب مازندران(بويژه كلاردشت) مى شود كه به موجب آن بيش از ۱۰ هزار هكتار از بهترين جنگل ها و منابع ملى كه تقريباً معادل مساحت كشور سنگاپور است، بابت پروژه هاى ياد شده به مجريان آنها و دستگاه هاى ويژه واگذار مى شد يا در حال واگذارى است. در چنين شرايطى، به طور يقين گردشگرى در كلاردشت و غرب مازندران پايدار نيست. اجراى غيرعلمى اين طرح هاى يادشده در كلاردشت و غرب استان مازندران، به منظور تهى سازى سرمايه هاى طبيعى و در يك كلام بد توسعه يافتگى آن مناطق عمل كرده اند و نه توسعه پايدار. به سخنى ديگر، طرح ها و پروژه هاى اجرا شده در غرب مازندران- بويژه كلاردشت- در ۲۲ سال گذشته، مغاير با اصول ۴۵ و ۵۰ قانون اساسى كشور عمل كرده اند. در روزهاى پايانى مرداد ،۱۳۸۷ رئيس مجلس شوراى اسلامى به منظور مشاهده مستقيم تخريب محيط زيست و تهى سازى جنگل هاى كلاردشت، به اين منطقه سفر كرد كه در نهايت كارگروهى ويژه براى حل مسائل و مشكلات آن منطقه به سرپرستى استاندار مازندران ايجاد شد. بر همين اساس انتظار مى رود ضمن دور نگه داشتن اين كارگروه از مسائل حاشيه اى يا مدل هاى نمايشى حل مسئله، به دنبال پاسخ هاى «علمى» براى پرسش هاى زير باشيم:
پيرو قانون منع تغيير كاربرى اراضى- مصوبه مجلس شوراى اسلامى در سال ۱۳۷۴- هيچ مرجع حقيقى يا حقوقى حق ندارد براى زمين هاى كشاورزى و اراضى ملى و جنگلى، مجوز ديواركشى يا ساخت و ساز(ويلا) و كاربرى هاى ديگر صادر كند. اما چرا، چگونه و چه كسانى آمايش سرزمين بخش مركزى كلاردشت، بيرون بشم و درياچه ولشت را برهم زده اند در ابتداى سال ۱۳۷۰ و در جريان مطرح شدن طرح توريستى كردن كلاردشت، مقرر شد خط تله كابين توچال در ولنجك تهران به هتل تله كابين كلاردشت و سپس به نمك آبرود در چالوس متصل شود. اين پروژه به چه علتى مسكوت مانده است
چه طرح علمى، مستند و مكتوبى براى بازپس گيرى ۱۰ هزار هكتار از اراضى ملى واگذار شده(يا درحال واگذارى) از سوى اين كارگروه طراحى شده است در فرايند حل مسائل كلاردشت، بايد نيم نگاهى هم به بخش كجور در نوشهر كرد. زيرا بتازگى برخى از سرمايه داران غيربومى، با اين شايعه كه آن منطقه قرار است از طريق آزادراه تهران- شمال به رونق اقتصادى برسد، سراسر روستاى بسطام را خريدارى و اقدام به شهرك سازى كرده اند! پس تكليف قانون منع تغيير كاربرى اراضى، مصوبه مجلس شوراى اسلامى در سال ،۱۳۷۴ چه مى شود فرض مى شود همين امروز آزادراه تهران- شمال گشايش يابد.
براساس اصل ۴۴ قانون اساسى كشور، چه استراتژى ها و چه برنامه هاى عملى قابل اجرايى از سوى سياستگذاران كلان، استاندارى مازندران و مقامات محلى غرب مازندران طراحى شده تا از سيل گسترده گردشگرى كه از پايتخت و استان هاى ديگر به آن منطقه گسيل مى شوند درآمد كسب شود با توجه به اينكه گردشگرى درسه كشور مسلمان تركيه، مالزى و دوبى به يك منبع اصلى كسب درآمد و ايجاد اشتغال(شرافتمندانه) تبديل شده است، در كشور ما چه موانعى بر سر راه توسعه پايدار اين صنعت پردرآمد و با ارزش وجود دارد

گروه اجتماعى ـ صدور مجوز بند «ب» براى فعاليت دفاتر خدمات مسافرتى تورگردان با ابلاغ بخشنامه اى جديد از سوى رياست سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى به ۳۰ استان كشور دوباره از سر گرفته شد.
به گزارش خبرنگار «ايران» معاون گردشگرى سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى در نشست خبرى نخستين همايش تخصصى هتلداران كشور با اعلام اين خبر گفت: صدور مجوز بند «ب» كه به علت سامان دهى و كنترل فعاليت دفاتر خدمات مسافرتى متوقف شده بود، با ارائه آئين نامه اى جديد و ايجاد تغييراتى دوباره صادر مى شود.
محمد شريف ملك زاده درباره مفاد اين آئين نامه افزود: بر اساس اين آئين نامه، متقاضيان راه اندازى دفاتر خدمات مسافرتى تورگردان بايد در كنار داشتن ضوابط و شرايط پيشين آژانس هاى گردشگرى، برنامه اى دقيق و منسجم در حوزه هاى تخصصى گردشگرى (توريسم با علايق ويژه) از جمله روستايى، عشايرى و ورزشى ارائه كنند، بر اين اساس و پس از تأييد كميته فنى، مجوز لازم براى آنها صادر خواهد شد. وى تصريح كرد: همچنين در آئين نامه جديد براى افزايش سطح كيفى دفاتر خدمات مسافرتى و در نتيجه بهره ورى بيشتر مبلغ ضمانت از پنج ميليون تومان به ۵۰ ميليون تومان افزايش پيدا مى كند، البته اجراى اين آئين نامه بايد ابتدا به تصويب هيأت دولت برسد. ملك زاده با اشاره به برگزارى نخستين همايش تخصصى هتلداران گفت: در اين همايش براى نخستين بار همه مديران هتل هاى سراسر كشور دور هم جمع مى شوند تا با حضور آنها موانع و مشكلات صنعت هتلدارى در كشور شناسايى، بررسى و برطرف شود. وى استانداردسازى را مهم ترين قدم براى افزايش سطح كيفى هتل ها در كشور دانست و گفت: هتلداران بايد بدانند كه استانداردسازى نه تنها هزينه زيادى را به آنها تحميل نمى كند، كه به افزايش مشترى و سودآورى نيز منجر خواهد شد. ملك زاده همچنين تصريح كرد: در جريان برگزارى همايش هتلداران، نخستين بازار بورس خدمات سفر گشايش مى يابد. در اين بازار بر اساس آئين نامه هايى، بخش هاى خدماتى فعال در حوزه سفر، خدمات و توليدات خود را معرفى خواهند كرد. محمد قانعى رئيس اتحاديه هتلداران خراسان همچنين در اين مراسم با اشاره به ميزبانى مشهد مقدس از هتلداران سراسر كشور در اين همايش گفت: هم اكنون همه هتل هاى مشهد مقدس به سيستم كارت خوان (POS) براى دريافت سفركارت ملى مجهز شده اند، به طورى كه هتل هاى مشهد از طريق سفركارت معادل ۴۰۰ درصد افزايش درآمد داشته اند كه اين رقم چهار برابر سال گذشته است.

گروه اجتماعى ـ شهردار منطقه هفت تهران از افتتاح ۱۶۰ پروژه اصلى و فرعى در اين منطقه در چند روز آينده خبر داد.
به گزارش خبرنگار «ايران، مهندس مجتبى عبداللهى شهردار منطقه هفت تهران در جمع خبرنگاران گفت: «مراسم بهره بردارى و افتتاح اين پروژه ها فردا با پرده بردارى از عكس هاى شهداى منطقه در خيابان شهيد رجوى آغاز خواهد شد.» وى افزود: افتتاح پروژه هايى همچون ورزشگاه شهيدان صادق زاده، اولين سوله بازيافت مكانيزه در شهر تهران (كه پسماندها را از مبدأ به صورت مكانيزه بازيافت مى كند)، احداث ۳۰ سرپناه ايستگاه اتوبوس، هفت پاتوق محله، طراحى و احداث بوستان كودك، احداث كتابخانه سپيدار، راه اندازى GIS نواحى، راه اندازى كتابخانه نظام آباد، احداث و تجهيز كتابخانه امير شرفى و بهسازى معابر و نهرهاى منطقه از جمله مهمترين پروژه هاى منطقه است كه از فردا در دستور كار قرار مى گيرد.
عبداللهى با اشاره به اين كه پروژه هاى اين منطقه با شتاب بيشترى دنبال مى شود، گفت: راه اندازى اتوبان شهيد صياد شيرازى از ۱۴ سال پيش آغاز شده كه هنوز به پايان نرسيده است، درحالى كه در طول اين مدت تلاش كرديم قسمت شمالى و جنوبى آن آماده شود و بزودى اين اتوبان به طور كامل راه اندازى خواهد شد. شهردار منطقه هفت تهران همچنين از ادامه ساخت خيابان شهيد مطهرى خبر داد و افزود: روز چهارشنبه كلنگ اين پروژه بر زمين زده خواهد شد و با پيوستن خيابان شهيد مطهرى به مسير شمالى اتوبان صياد شيرازى بار ترافيكى در خيابان شريعتى و پل سيد خندان بسيار كاهش مى يابد. وى تعريض خيابان هاى دماوند و شهيد مدنى را از ديگر پروژه هاى فرامنطقه اى شهردارى منطقه عنوان كرد.

رئيس جمهور در چهاردهمين جشنواره تحقيقاتى علوم پزشكى رازى:
سلطه بر عرصه هاى بديع علمى و پژوهشى نيازمند شجاعت علمى است
گروه اجتماعى ـ افق و نگاه ما در حركت هاى علمى و پژوهشى كشور بايد جايى قرار گيرد كه در آينده نزديك ايران مرجع علمى و تحقيقاتى در سطح جهان به ويژه در عرصه پزشكى شود.
به گزارش خبرنگار «ايران» رئيس جمهورى روز گذشته در چهاردهمين جشنواره تحقيقاتى علوم پزشكى رازى با بيان اين مطلب گفت: هدف خود را در حركت هاى علمى و پژوهشى در عرصه پزشكى بايد جايى قرار دهيم تا ايران محور پزشكى جهان شود و البته با استعدادى كه از جامعه پزشكى مى شناسم اين هدف دور از دسترس نيست. دكتر محمود احمدى نژاد افزود: زمانى خود را با كشورى همسايه مقايسه مى كنيم، گاهى قصد داريم در منطقه جلو بيفتيم و زمانى قصد داريم از گذشته خود جلوتر رويم، همه اين ها خوب است، اما بايد حواسمان باشد كه اينجا ايران است و ايران جغرافياى محدود يا ملتى معمولى مانند ديگران نيست.
وى تأكيد كرد: ايران سرزمينى است كه در طول تاريخ براى همه بشريت حرف داشته و پيشتاز و پيشگام بوده است، به گونه اى كه بسيارى از دستاوردهاى زكرياى رازى امروز همچنان پاسخگوى نيازها است.وى گفت: ملتى كه نقش محورى، تعيين كننده و درجه اول در فرهنگ و تمدن داشته است امروز نمى تواند فقط به برتربودن در منطقه خود اتكا كند. افق نگاه ما بايد جامعه بشرى باشد و تحقيقات نياز همه جامعه بشرى را پاسخ گويد.
رئيس جمهورى با تأكيد بر اين كه نوآورى و پژوهش، راهنما و محور اصلى حركت علمى كشور است اظهار كرد: بدون فتح عرصه هاى جديد، هيچ ملتى نمى تواند آرزوهاى خود را محقق كند، بويژه ملت ايران كه آرمان هاى بلند انسانى، الهى و بشرى را دنبال مى كند، خوشبختانه امروز شتاب حركت علمى كشور و گستره نوآورى ها و ابتكارات علمى ، افتخارآميز است.
وى افزود: وقتى هر سال كشور را با سال هاى قبل، تنوع فعاليت و عرصه ها را با يكديگر مقايسه مى كنيم، به روشنى شتاب روزافزون را مشاهده مى كنيم و من صميمانه از همه كسانى كه به عشق تعالى ايران و انسان و تعالى خدمت به انسان در حال تحقيق و نوآورى هستند، تشكر مى كنم.دكتر احمدى نژاد به مديران، اساتيد و دانشگاهيان توصيه كرد: براى نوآورى و فتح عرصه هاى جديد عوامل گوناگونى بايد دست به دست هم بدهند، امروز بر اين نكته تأكيد مى كنم كه علاوه بر ضرورت وجود امكانات ، فرصت ها و ايجاد روحيه براى انجام نوآورى ها نيازمند عامل كليدى «شجاعت» براى انجام كارهاى جديد هستيم. عالمان فراوانى آمدند و رفتند، اما در طول ۷۰ سال فعاليت علمى نتوانستند عرصه هاى بديع را به تسلط خود درآورند، اين كار نيازمند شجاعت علمى است.
وى تأكيد كرد: دانشگاهيان و اساتيد بايد فضاى شجاعت در نوآورى را در آموزش، راهنمايى رساله ها و هدايت پژوهش ها ايجاد كنند. نظام سلطه براى بسط دامنه تسلط خود بر ملت ها نخستين چيزى را كه از يك ملت مى گيرد، خودباورى و شجاعت است.وى افزود: وقتى شجاعت از دانشمندان يك كشور گرفته شود، اثرى خلق نشده و حركتى اتفاق نمى افتد و چيزى به دست ملت نمى آيد و وقتى دانشمند حركت نكند در آن ملت حركتى رخ نمى دهد.وى با بيان اين كه امروز شاهد گسترش روحيه نوآورى و شجاعت در نوآورى در كشور هستيم، اذعان كرد: متواضعانه از اساتيد استدعا دارم عرصه را در همه زمينه ها باز كنند و بگذاريم حرف نو بزنند و بينديشند؛ تشويق و تشجيع كنيم بويژه جوانان را كه وارد عرصه شوند.
به گفته رئيس جمهور در عالم هيچ حكم قطعى نداريم كه اگر عده اى براى رسيدن به هدفى از يك مسير رفتند، همه بايد از آن مسير بروند، در همه زمينه هاى علمى بويژه پزشكى بايد به اين مسئله توجه كرد، بنابراين نياز داريم به شكل مستمر روحيه خودباورى و شجاعت در نوآورى را بر فضاى علمى و پژوهشى كشور تزريق كنيم. به عنوان مثال دانشجويى مطلب جديدى مى آورد و ما از او مرجع و استناد مى خواهيم، البته در مقدمات لازم است، اما در نتيجه گيرى چه ضرورتى دارد بايد حرف او را بررسى و آزمايش كرد حتى مى توان روش هاى آزمايش و سنجش يك نظريه را ابداع كرد.
وى افزود: بايد تشويق كرد و از اين كه اگر كسى حرفى زد و كارى كرد كه از نظر ما صددرصد درست نيست، نگران نشد، البته بايد پژوهش ها كاربردى باشد و فضاى جديدى را براى دانشمندان باز كند، اما اين به معناى به كارگيرى ابتكار عمل فقط در يك عرصه خاص نيست. وى گفت: دولت با همه توان و در حد مقدور پشتيبان فعاليت علمى و پژوهشى در كشور است و ما اين را اصل مى دانيم.
افزايش هر ساله بودجه پژوهشى
رئيس جمهورى همچنين در جمع خبرنگاران در زمينه بودجه پژوهشى كشور گفت: دولت وظيفه دارد از فعاليت هاى علمى حمايت كند و در اين زمينه بودجه پژوهشى كشور هر سال زيادتر مى شود. از سويى امسال مؤسسات اختصاصى دولت بيش از ۷۰۰ ميليارد تومان با دانشگاه ها قرارداد بسته اند و اين جداى از مؤسسات پژوهشى خارج از دانشگاه است.وى درباره پرسشى پيرامون فرار مغزها توضيح داد: از نظر من فرار مغزها واژه درستى نيست. نگاه ايرانيان در طول تاريخ جهانى بوده و فرهنگ، تمدن و انديشه ايرانى با رفت و آمدها گسترش يافته است. ايرانى ها در هر كجا هستند، قلب شان به عشق ايران مى تپد و ما از آنها خواسته ايم در هر كجاى دنيا هستند، در خدمت جامعه بشرى باشند.
رئيس جمهور در اين مراسم از محققان برجسته علوم پزشكى تقدير كرد.
يك ميليارد تومان جايزه پژوهشى براى برگزيدگان جشنواره
وزير بهداشت و درمان نيز در اين مراسم با استناد به گفته معاون علمى رئيس جمهورى گفت: يك ميليارد تومان جايزه پژوهشى به منظور انجام تحقيقات به برگزيدگان جشنواره علوم پزشكى رازى اختصاص مى يابد. دكتر كامران باقرى لنكرانى افزود: 38 درصد توليدات علمى ثبت شده كشور در سال گذشته از دانشگاه هاى علوم پزشكى بوده است. وى گفت: بخش زيادى از بودجه ۱۱۲ ميليون يورويى مراكز تحقيقاتى و تحصيلات تكميلى كشور به دانشگاه ها ابلاغ شده است و اميدواريم بودجه پژوهشى دانشگاه ها در سال ۸۸ هم مصوب شود.وى اظهار كرد: سال گذشته ۲۰۳ مورد نوآورى ثبت شده داشته ايم و امسال هم ۲۰ مجله در نمايه هاى بين المللى ثبت مى شود، در اين زمينه هم اكنون شمار مقالات كشور در نمايه هاى بين المللى به ۳ هزار رقم رسيده است و پيش بينى مى شود امسال از مرز ۴ هزار نيز بگذرد.

گروه اجتماعى ـ ديروز بار ديگر هواى تهران در وضعيت «هشدار» و در يك قدمى «اضطرار» قرار گرفت.
كارشناسان هواشناسى، هواى تهران را در روزهاى آينده غبارآلود، همراه با بارش هاى پراكنده پيش بينى كرده اند و اين يعنى بالاخره بادى خواهد وزيد و بارانى خواهد آمد و شهروندان مى توانند براى يكى دو روز قدرى آسوده و بى دغدغه آلودگى نفس بكشند. اگرچه مسئولان محيط زيست در هفته هاى اخير يك روز در ميان هواى تهران را «ناسالم» و يا در وضعيت «هشدار» اعلام كرده اند و از همه بيماران قلبى و تنفسى و كودكان خواسته اند از تردد در هواى آزاد خوددارى كنند، اما هنوز هيچ تدبير جدى براى فرار از اين هواى آلوده اتخاذ نشده است و مى توان گفت جدى ترين قدم مثبتى كه در اين باره برداشته شده برگزارى جلسه كميته اضطرار آلودگى هواى تهران بوده است، جلسه اى كه پس از ۳ سال بالاخره تشكيل شد. هرچند امروز همه راهكارهاى منطقى و غير منطقى براى رفع آلودگى به دست باد و باران سپرده شده است، اما معاون انسانى سازمان محيط زيست در گفت و گو با خبرنگار «ايران»، به راه حل هاى ديگرى هم اشاره كرد و گفت: ما نبايد به شرايط جوى چشم بدوزيم كه اگر مساعد بود خوشحال باشيم و در غير اين صورت هم دست به دعا بردايم، بلكه براى حل ريشه اى آلودگى هواى تهران چند راهكار اساسى بايد مورد توجه قرار گيرد كه يكى از مهمترين آنها استانداردسازى خودروها و سوخت آنهاست. در حال حاضر سه ميليون خودرو در شهر تهران تردد دارند كه نزديك به ۴۰ درصد آنها قبل از سال ۸۰ يعنى پيش از استانداردسازى خودروها توليد شده اند و آلايندگى حاصل از اين خودروها ۲۰ تا ۳۰ برابر حد مجاز است. به اعتقاد حسن اصيليان هم اكنون بيش از ۸۵ درصد آلودگى هواى تهران از طريق منابع متحرك از جمله خودروها و موتوسيكلت ها ايجاد مى شود و اين يعنى ما بايد بيش از هر چيز به توسعه حمل و نقل عمومى و در نتيجه استفاده كمتر از خودروها بينديشيم.
وى همچنين درباره ادامه روند آلودگى هوا در تهران گفت: اگر وضع پايدارى هوا تداوم يابد و شهروندان نيز همچنان از خودروهاى شخصى استفاده كنند، به طور حتم هواى پايتخت در شرايط «اضطرار» قرار خواهد گرفت، در اين صورت قطعاً نياز به اعلام تعطيل رسمى در تهران خواهد بود. اصيليان با اشاره به اقدامات سازمان حفاظت محيط زيست براى كاهش آلودگى هواى تهران خاطرنشان كرد: يكى از مباحث مهمى كه در چند هفته اخير در كميته اجرايى كاهش آلودگى هواى تهران مطرح شد، تدوين راهكارهاى قانونى و پيگيرى مصوبات قانونى در اين باره بود. هم اكنون در زمينه معاينه فنى خودروها و برخورد با خودروهاى متخلف خلأهاى قانونى وجود دارد كه سازمان حفاظت محيط زيست درصدد تدوين آنها است.
تشكيل جلسه كميته اجراى اضطرار و كاهش آلودگى هواى تهران
ديروز به علت وجود نگرانى هايى درباره افزايش آلودگى هواى پايتخت و نزديك شدن به وضع «اضطرار»، كميته اجرايى و كميته اضطرار كاهش آلودگى هواى تهران بعد از ظهر تشكيل جلسه داد، اما تا زمان تنظيم اين خبر، تصميم هاى اتخاذ شده در اين جلسات انتشار نيافت.

گروه اجتماعى ـ ۲۰۰ سازمان مردم نهاد شهر تهران، فعاليت ها و قابليت هاى خود را در حوزه مديريت شهرى به طور زنده نمايش مى دهند.
به گزارش خبرنگار «ايران» دكتر محمدرضا نارى ابيانه مديركل آموزش و مشاركت هاى اجتماعى شهر تهران با بيان اين مطلب در يك نشست خبرى گفت: به منظور تبديل تقابل هاى اجتماعى به تعامل و نيز ايجاد اعتماد و ظرفيت لازم براى جلب مشاركت سمن ها و نيز آگاهى آنها از نيازهاى مديريتى شهر، نمايشگاه توانمندى هاى سازمان هاى مردم نهاد شهر تهران برپا شده است. وى افزود: اين نمايشگاه در هفت حوزه توان افزاها (ويژه سازمان هايى كه جوامع محلى را توانمند مى كنند)، خيرين، فرهنگ و هنر، حقوق شهروندى، كودكان و نوجوانان و محيط زيست برگزار خواهد شد. نارى ابيانه گفت: 200 فعاليت در اين نمايشگاه به نمايش در مى آيد و زمان برگزارى نمايشگاه چهارم تا هشتم دى ماه است.

سرهنگ مهدى احمدى
در شرايط كنونى چنانچه انضباط اجتماعى را به حس وظيفه شناسى فرد نسبت به جامعه تلقى نماييم، بررسى آثار و پيامدهاى آن در زندگى فردى و اجتماعى يك ضرورت منطقى به نظر مى رسد و جست وجوى راهكارها و شيوه هاى عملى تحقق اين پديده، گام بعدى محسوب مى شود. برخى انديشمندان، تعليم و تربيت را بازتاب جامعه مى دانند و بر اين اساس معتقدند كه هرگونه تغييرى در فرهنگ و تربيت، بايد برخاسته از تحولات اجتماعى باشد. عده اى ديگر، با خوشبينى واقع گرايانه ، بر اين باورند كه ميان جامعه و تعليم و تربيت، تعامل روشنى وجود دارد و تحولات فرهنگى و اجتماعى لازم و ملزوم يكديگرند. اگر بخواهيم رابطه اين دو را دقيق تر توصيف كنيم، بايد بپذيريم كه تحولات فرهنگى و تربيتى يكى از اهداف چهارگانه تربيت است. «فردريك ماير» يكى از صاحب نظران فلسفه تعليم و تربيت، مسئوليت پذيرى مدنى را از محورهاى عمده تربيت مى داند و آن را از عناصر زير تلقى مى كند:
« نياز به عدالت اجتماعى، فعاليت مؤثر اجتماعى، فهم و درك اجتماعى، داورى انتقادى، مدارا و سازگارى، استفاده از علم و دانش در امور اجتماعى، درك اصول حفاظت محيط زيست و از خودگذشتگى در راه حكومت مردم سالارى».
انضباط اجتماعى، آثار گسترده و مداوم بر فرد و جامعه دارد. رهبر معظم انقلاب در يكى از پيام هاى خويش تحقق انضباط اجتماعى و وجدان كارى را لازمه يك جامعه موفق، سربلند و برخوردار از عزت و اقتدار تلقى نمودند. اين آثار در جنبه هاى فردى مشتمل بر پيوند وظيفه شناسى اجتماعى و صداقت و درستكارى، رشد قابليت ها و در جنبه هاى اجتماعى، موجد همدلى با نسل هاى آينده، توسعه مشاركت هاى مدنى و بهبود مناسبات و پيوند هاى مردمى مى گردد.
حال پرسش اساسى اين است كه چگونه مى توان جوانان را به انضباط اجتماعى علاقه مند ساخت
از نگاه برخى جامعه شناسان پرورشى، انضباط اجتماعى، مستلزم كنترل و تسلط اجتماعى است و اين پديده خود متكى بر اجتماعى ساختن اعضاست، به گونه اى كه آنان بخواهند مطابق انتظارات جامعه رفتار كنند.
شناساندن انتظارات اجتماعى به نسل جوان، آنها را قادر مى سازد تا خود را در جايگاه پذيرش و مقبوليت اجتماعى ملاحظه نموده و براى ايفاى نقش خود، آگاهانه وارد صحنه شوند. معرفى نهادها و مراكز اجتماعى و هويت و كاركردهاى آنها، براى نسل جوان يك ضرورت منطقى محسوب مى شود. چرا كه شناخت هر پديده، مقدمه انس و الفت و در نهايت دلبستگى به آن است.
ترغيب جوانان به بحث و اظهارنظر در خصوص زمينه هاى مشاركت اجتماعى و حدود مسئوليت هاى آنان در اين مورد، موجب رشد و تعالى انضباط اجتماعى خواهد بود. زيرا عمل به قواعد و مقرراتى كه برخاسته از تفكر و اراده جوانان باشد، پايبندى و تعهد عميق ترى را به دنبال خواهد داشت.
پرورش اعتماد به نفس جوانان و تقويت حس «خودباورى» در آنان، علاوه بر اين كه توانايى هاى عمومى را افزايش مى دهد، دامنه مسئوليت پذيرى اجتماعى را نيز توسعه مى بخشد.
قبول اين واقعيت كه تغييرات اجتماعى ملازم تغييرات فرهنگى است و دگرگونى هاى مهم در جامعه هر دو جنبه را شامل مى شود، مسئولان امور را برمى انگيزد تا از طريق فعاليت هاى فوق برنامه مدارس، علاقه مندى نوجوانان را به مسئوليت پذيرى افزايش دهند تا در آنان احساس وحدت و يگانگى با جامعه تقويت شود.
رسانه هاى گروهى به لحاظ تأثير گسترده و عميقى كه در شكل دادن به رفتارهاى نسل جوان دارند، مى توانند با ارزش آفرينى و تأييد اين گونه مسئوليت ها، اين نسل را به درك، پذيرش و ايفاى مسئوليت هاى شخصى و اجتماعى سوق دهند. در اين ميان خانواده، نهاد اساسى اجتماعى و دريچه نگاه جوانان به جامعه محسوب مى شود، بنابراين خانواده بويژه والدين در شكل دهى و تقويت انضباط اجتماعى جوانان خود نقش مؤثرى ايفا مى كنند.

& رئيس مركز اطلاع رسانى فرماندهى انتظامى تهران بزرگ