printlogo


اطلاع رسانی متناقض مقامات «بن» از انگیزه مهاجم ایرانی - آلمانی حادثه مونیخ
علی سنبلی، <روانی> یا <راست افراطی>
بازتاب رسانه‌ای اعلام هویت سنبلی

صفحه 3

 

تبلیغ ایران هراسانه حمله مسلحانه «مونیخ» ناکام ماند
بازتاب رسانه ای اعلام هویت <سنبلی>

مهراوه خوارزمی

نیم نگاه

«علی دیوید سنبلی» جوان 18 ساله‌ای که با وجود تبار ایرانی‌اش در هنگام حمله مسلحانه خود علیه خارجی‌ها شعار می‌داد و فریاد می‌زد: «من آلمانی‌ام» عصر جمعه در حالی که 300 گلوله در کوله پشتی‌اش داشت به سوی مردمی که برای خرید مایحتاج خود به مرکز خرید «المپیا» در شمال غرب مونیخ آمده بودند ، شلیک کرد. حمله مسلحانه او با کشته و زخمی شدن ده‌ها تن در حالی به پایان رسید که او در حال فرار با شلیک به سمت خود خودکشی کرد. پایانی که در کنار حقایق دیگر مربوط به فرد مهاجم سبب شد، پلیس مونیخ بر تروریستی نبودن ماجرا مهر تأیید بگذارد.
مهاجم ایرانی- آلمانی 31 فروردین سال 1377 در مونیخ به دنیا آمد. با وجود این پدر و مادر او با مراجعه به سفارت ایران در آلمان برایش شناسنامه ایرانی نیز گرفتند. پدر علی سنبلی که سال‌هاست با همسرش در مونیخ زندگی می‌کند، راننده تاکسی است. رسانه‌های آلمانی در گزارش‌های خود از حادثه مونیخ نوشته‌اند که علی در مدرسه مورد آزار قرار می‌گرفته و از افسردگی و مشکلات روانی رنج می‌برده و تحت درمان روانی بوده است. در بازرسی از اتاق و خانه او در منطقه «ماکس فوراشتاد» مونیخ که تنها چند خیابان با محل حادثه فاصله داشته است، کتابی درباره آموزش تیراندازی پیدا شد. مدرکی که نشان می‌داد مهاجم خود منفردا تصمیم به این اقدام گرفته و تحت آموزش یا حمایت هیچ گروه یا نهادی نبوده است. روزنامه «بیلد» به نقل از یکی از همسایگان او نوشت که او شخصیت آرامی داشته است. با وجود این بر اساس برخی گزارش‌ها وی با استفاده از صفحه‌ای جعلی در فیس‌بوک، اعلام کرده بود که در محل واقعه بین کودکان غذای رایگان توزیع می‌شود و این امر شماری از کودکان را به رستوران مک دونالدی کشانده بود که او در برابر آن اقدام به تیراندازی کرد. پلیس آلمان تأکید کرد که مهاجم ایرانی- آلمانی حمله مسلحانه مونیخ در آلمان به دنیا آمده و در همین کشور بزرگ شده و در جریان بازرسی محل زندگی وی نشانه‌ای از ارتباط او با گروه داعش دیده نشده است. پلیس آلمان همچنین اعلام کرد که مهاجم مونیخ تحت تأثیر «آندریاس برویک» عامل حمله مرگبار پنج سال قبل نروژ(ارتباطی آشکار) قرار داشته است.



اقدام مسلحانه جوان 18 ساله ایرانی – آلمانی و کشته شدن بیش از 10 نفر در پی تیراندازی مرکز خریدی در مونیخ آلمان روز گذشته با واکنش مقامات ایران مواجه شد. سخنگوی وزارت خارجه کشورمان در ساعات اولیه صبح دیروز و در شرایطی که هنوز جزئیات حادثه چندان مشخص نشده بود و خبرها از حضور سه فرد مهاجم و احتمال تروریستی بودن آن حکایت داشت، «حادثه تروریستی در مونیخ را محکوم و با ملت و دولت آلمان ابراز همدردی کرد.» بهرام قاسمی سپس با بیان اینکه «کشتار مردم بیگناه و بی‌دفاع امروز بدل به لکه ننگ دیگری در تاریخ بشریت شده است»، تصریح کرد: «امروز مبارزه با تروریسم، در هر شکل آن و در هر کجا به عنوان یک خواست جدی و فوری جامعه جهانی و وجدان بشری، باید سر لوحه تمامی کشور‌ها و در یک اجماع بین‌المللی مورد توجه قرار گیرد.»
با این حال چند ساعت بعد از انتشار این موضع بود که رسانه‌های آلمانی با توجه به آخرین اطلاعات کسب شده از پلیس آلمان با تصریح اینکه انگیزه این اقدام مسلحانه مشخص نشده، اعلام کردند که تیراندازی تنها توسط یک نفر صورت گرفته، او همراهی نداشته و ردپایی از افراط‌گرایی در آن وجود نداشته است. حقیقتی که سبب شد اغلب رسانه‌های بی‌طرف جهان با تصحیح نحوه اطلاع‌رسانی خود از حادثه رخ داده با عنوان «حمله مسلحانه» به جای «حمله تروریستی» یاد کردند.
اما تا پیش از مشخصات جزئیات و با توجه به سابقه حملات تروریستی داعش در اقصی نقاط جهان طبیعی بود که رهبران کشورهای مختلف با محکوم کردن حادثه اعلام کنند که متعهد به حمایت از آلمان در مقابل «تروریسم» هستند. کما اینکه برخی چهره‌ها همچون «دونالد ترامپ» نامزد جمهوریخواهان در انتخابات آینده امریکا بر طبل مواضع همیشگی خود بکوبد و حمله مسلحانه مونیخ را از نشانه های «اسلام‌گرایی افراطی» تلقی نماید. هرچند بر خلاف این موضع گیری‌ها ظهر دیروز رئیس پلیس مونیخ در یک کنفرانس خبری صریحا اعلام کرد که «علی دیوید سنبلی» جوان ایرانی- آلمانی و عامل حمله مونیخ ارتباطی با داعش نداشته است و با منتفی دانستن تروریستی بودن اقدام او از احتمال انگیزه‌های انتقام جویانه وی سخن گفت. آنچه از رصد محتوای منتشر شده از سوی کاربران آلمانی زبان شبکه‌های مجازی همچون توییتر هم بر می‌آمد این بود که آنها علاوه بر بحث درباره ایرانی یا آلمانی دانسته شدن فرد مهاجم تأکید داشتند که ایرانی تبارهای آلمان را بهترین مهاجران از نظر پذیرفتن فرهنگ کشورشان می‌دانند.
همچنین به گزارش ایسنا، عبدالله نکونام،  سرکنسول ایران در مونیخ با اشاره به دیدار دیروز خود با رئیس پلیس مونیخ تاکید کرد که پلیس آلمان هیچگونه ارتباطی بین مهاجم و جامعه ایرانیان فرهیخته قائل نیست و کماکان نگاه مثبت به ایرانیان جاری و ساری خواهد بود.
مانور رقیبان منطقه‌ای بر حادثه مونیخ
با وجود رد گمانه تروریستی بودن حادثه عصر جمعه مونیخ، روز گذشته برخی کشورهای رقیب منطقه‌ای ایران همچون عربستان سعودی در خبرهای رسمی خود رویه تأکید بر ایرانی تبار بودن مهاجم حادثه مونیخ را در دستور کار قرار دادند و با بسیج کاربران خود در شبکه‌های اجتماعی سعی کردند از قبل در صدر قراردادن هشتگ‌هایی همچون «اجراکننده حمله مونیخ ایرانی است» و «ایران چهره اسلام را تحریف کرده است» از نمد حادثه مونیخ کلاهی برای اهداف ایران هراسانه خود ببافند.
رویکردی که با توجه به اظهارات ادعایی اخیر عادل الجبیر، وزیر خارجه عربستان علیه ایران و قرار داشتن این کشور زیر بار اتهامات مربوط به حمایت‌های گذشته و حال آن از گروه‌های تروریستی دور از ذهن به نظر نمی‌رسید و این در حالی بود که حتی برخی سایت‌های خبری روز گذشته در تحلیل‌های خود از انتشار جزئیات گزارش 28 صفحه‌ای کنگره مربوط به ارتباط احتمالی دولت عربستان سعودی با هواپیما ربایان یازده سپتامبر اینگونه گمانه زنی کردند که استراتژی سعودی‌ها پس از انتشار گزارش محرمانه کنگره، متهم کردن ایران به انجام حملات یازده سپتامبر خواهد بود.
چنانکه «اینترسپت» در گزارش خود با طرح این گمانه با اشاره لابی رسانه‌ای سعودی‌ها ، یکی از ستون نویسان «العربیه» به نام «ترکی الدخیل» در وصف سند 28 صفحه‌ای در مقاله‌ای تحت عنوان «جاده یازده سپتامبر از تهران شروع شده است» مدعی شد افشای این اطلاعات سؤالات را در مورد ایران افزایش می‌دهد. اینترسپت افزود: «این گزارش 28 صفحه‌ای هیچ اطلاعاتی در مورد ایران ندارد و برعکس آنچه الدخیل ادعا کرده، گروه‌های نظامی تحت حمایت ایران نظیر حزب‌الله در جنگ با القاعده هستند.»
مانور بر بحث ایرانی تبار بودن مهاجم حادثه مونیخ و استفاده از آن به عنوان ابزار مقابله با جمهوری اسلامی ایران از سوی این رقبای منطقه‌ای در حالی است که بر خلاف حضور مکرر اتباع کشورهایی همچون عربستان سعودی، قطر، پاکستان و... در حوادث تروریستی جهان، طی سال‌های اخیر سابقه نداشته است که یک ایرانی عامل حمله‌ای تروریستی باشد. واقعیتی که در سال‌های اخیر سعی شد با توطئه چینی‌های اطلاعاتی و ایجاد پرونده‌ای علیه یک فرد ایرانی تبار به نام «منصور ارباب سیار» با اتهام همکاری با سپاه پاسداران و تلاش برای ترور عادل الجبیر که در آن زمان مسئولیت سفارت عربستان در واشنگتن را بر عهده داشت؛ خلاف آن را ثابت کنند. هرچند اسنادی که خرداد سال گذشته در سایت ویکی لیکس منتشر شد، نشان داد که پرونده‌سازی برای ارباب سیار سراسر توطئه دستگاه اطلاعاتی سعودی‌ها بوده است.
در مورد آنچه عصر جمعه در مونیخ نیز رخ داد با وجود شیطنت‌های رسانه‌ای، آنچه در نهایت اثبات شد ، تروریستی نبودن حادثه و پاک ماندن دامن ایران از شائبه ایفای نقش در جنایت‌های سازمان یافته تروریستی بود. اتهامی که ریاض برای مبرا کردن خود از آن حتی با هزینه دلارهای نفتی به پای رسانه‌های ایفاگر نقش روابط عمومی‌اش موفق نبوده است.

 

 

////////////////////////////////////////////////////////////////

 

صفحه 20

 

اطلاع رسانی متناقض مقامات آلمانی از انگیزه   مهاجم    مونیخ
سنبلی، <روانی> یا <راست افراطی>

گروه جهان/11 کشته و 21 زخمی، آخرین آمار حمله یک جوان مسلح به مرکز خرید المپیا شهر مونیخ است. رئیس پلیس مونیخ در یک کنفرانس خبری، مهاجم را «علی سنبلی» یک آلمانی-ایرانی 18 ساله معرفی  و تأکید کرده او ارتباطی با داعش نداشته، به تنهایی این اقدام را مرتکب شده و «ارتباطی آشکار» با عامل بزرگترین کشتار تاریخ معاصر نروژ داشته است.
به گزارش« ایران»، دومین شوک به آلمان در کمتر از یک هفته، اوضاع امنیتی این کشور اروپایی را بشدت متشنج کرده است. پس از آنکه هفته گذشته حمله یک جوان مهاجر افغان با تبر و چاقو به مسافران یک قطار دست کم 4 نفر را زخمی کرد، روز جمعه نیز تیراندازی در یک مرکز تجاری در شمال شهر مونیخ بار دیگر این کشور را در شوک فرو برد. به گزارش دویچه وله، حوالی ساعت ۱۸ روز جمعه مهاجم با یک سلاح کمری در یک شعبه مک‌دونالد واقع در مرکز خرید المپیا به روی مردم آتش گشود. او پس از این تیراندازی از محل می‌گریزد و ساعاتی بعد پلیس اعلام می‌کند جنازه این جوان را که با گلوله به سر خود شلیک کرده بود  کمی دورتر از محل حادثه یافته است. گزارش‌های اولیه تعداد مهاجمان را سه نفر عنوان می‌کرد اما رئیس پلیس مونیخ در این باره گفت: به گفته شاهدان سه مرد با سلاح گرم در نزدیکی این مرکز خرید حضور داشتند اما دو تن از آنها که از صحنه فرار کرده بودند مورد بازجویی قرار گرفتند و مشخص شد هیچ ارتباطی با این رویداد ندارند.به نوشته روزنامه بیلد آلمان، پلیس بعد از حادثه محل زندگی این جوان را جست‌و‌جو کرده و خانواده او را تحت بازجویی قرار داده است. این روزنامه می‌گوید ضارب در منطقه ماکس فوراشتاد مونیخ به همراه خانواده خود زندگی می‌کرد و مدرسه او نیز در نزدیکی منزلش بود. همسایگان او را فردی «آرام» معرفی کرده‌اند.
دولت آلمان پس از این حادثه اعلام وضعیت فوق‌العاده کرده  و کابینه امنیتی آلمان نیز برای رسیدگی به این حادثه تشکیل شده است. به گزارش آسوشیتدپرس، همزمان با حادثه مرکز خرید المپیا، خبرهایی از تیراندازی در محوطه ساختمان روزنامه «ابندسایتونگ» منتشر شد و پلیس مونیخ پس از تخلیه دفاتر این روزنامه اعلام کرد که هشدار نادرست بوده است.
تردید در انگیزه
از ابتدای اعلام حادثه ،گمانه زنی‌ها درباره تروریستی بودن این حادثه بسرعت در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی مطرح شد اما پلیس آلمان بلافاصله وارد عمل شد و اعلام کرد انگیزه این جوان از حمله مشخص نیست. ساعاتی بعد فیلمی از لحظات تیراندازی این جوان منتشر شد که نشان می‌داد او با خشم فراوان در حال فریاد زدن است و می‌گوید: «من آلمانی هستم.» این جملات گمانه‌ها درباره ارتباط این فرد با گروه‌های راستگرا را تقویت کرد. در مقابل برخی حساب‌های کاربری نزدیک به داعش نیز پس از انتشار اخبار این حادثه با ابراز خوشحالی، این حادثه را به عوامل این گروه تروریستی نسبت دادند. هر چند ساعاتی بعد و با سخنان رئیس پلیس مونیخ که اعلام ارتباط «سنبلی» با گروه تروریستی داعش را رد کرد، گمانه‌ها بار دیگر به سمت گروه‌های راست افراطی که اخیراً قدرت زیادی در اروپا پیدا کرده‌اند، تمایل پیدا کرد. این در حالی است که رئیس دفتر آنگلا مرکل نیز در مصاحبه‌ای خاطرنشان کرده است که زمان حمله دقیقاً ۵ سال پس از حمله آندریاس برویک در نروژ بوده که در آن ۷۷ نفر کشته شدند. برویک به گروه‌های راستگرای افراطی که مخالف سیاست‌های مهاجرتی اروپا هستند نزدیک بود. در یک سال اخیر و بخصوص پس از آغاز موج عظیم مهاجرت آوارگان خاورمیانه‌ای و آفریقایی به اروپا، آلمان بارها شاهد تظاهرات و اعتراض‌های مخالفان مهاجر بوده است. آلمان پیشتاز پذیرش مهاجران در ماه‌های اخیر بوده و بر اساس گزارش‌ها حدود یک میلیون مهاجر را پذیرفته است.
روانی  یا مرید «جنایتکار نروژی»
در میانه بازار داغ شایعات که اطلاع رسانی  متناقض پلیس آلمان آن را تشدید کرده بود، رئیس پلیس مونیخ جزئیاتی کلیدی از حادثه و هویت مهاجم مطرح کرد. او ضمن رد ارتباط مهاجم با داعش، سنبلی را دارای بیماری  « روانی» و «وسواس تیراندازی وحشیانه» عنوان کرد. پلیس آلمان همچنین  اعلام کرده بین مهاجم مونیخ و آندریاس برویک «ارتباطی آشکار» وجود دارد. برویک که سال 2011 در اقدامی عجیب به  جزیره اوتوئیا محل برگزاری اردوی هواداران حزب کارگر نروژ رفت و جوانان حاضر در این اردو را به خاک و خون کشید، در دادگاه «دیوانه» معرفی شد و به همین دلیل دادگاه او را تنها به 21 سال زندان محکوم کرد. در حالی که جوانان زیر 20 سال قربانیان اصلی جنایت قاتل نروژی بودند، رسانه‌ها گزارش داده‌اند که علی سنبلی نیز پیش از حادثه در فراخوانی قلابی در صفحه فیس بوک خود از جوانان خواسته بود به رستوران مک دونالد مرکز خرید المپیا بروند و غذای مجانی دریافت کنند. گفته می‌شود تعدادی از کشته شدگان تیراندازی در مونیخ نیز کودکان و نوجوانان بوده‌اند. در این شرایط، آن چه از سوی پلیس آلمان به عنوان «ارتباط آشکار» میان متهم حادثه مونیخ و عامل خونین‌ترین کشتار در تاریخ معاصر نروژ نامیده می‌شود، می‌تواند آغاز هشداری درباره گسترش نفوذ گروه‌های رادیکال راستگرا در اروپایی باشد که در دهه‌های اخیر با پذیرش حجم زیادی از مهاجران مدعی اجرای سیستم«چند فرهنگی» بوده است. نام برویک بیش از همه با بیانیه‌های جنجالی‌اش شناخته می‌شود. او پس از حمله و بعدها در جریان محاکمه‌اش با خواندن بیانیه‌هایی تند و افراطی اعمال خود را«مباهات آمیز» معرفی می‌کرد. شوی برویک حالا پس از 5 سال موجی تازه از وحشت در آلمان به راه انداخته است؛وحشتی که برخلاف گذشته این بار مقام‌های رسمی می‌گویند متهمش وابسته به آن سوی میدان خشونت‌های بین‌المللی است: میدان اروپایی‌های تندرو و خشونت طلب.
در انتظار واقعیت
اعلام رسمی ارتباط جوانی 18 ساله با آندریاس برویک، بدون ارائه جزئیاتی از این ارتباط در شرایطی صورت می‌گیرد که فضای امنیتی آلمان پس از حمله هفته گذشته جوان مهاجر 27 ساله افغان بشدت تحت تأثیر قرار گرفت و نگرانی‌ها از برخورد با مهاجران در این کشور افزایش یافت. رویکرد محتاطانه در اعلام انگیزه، اعلام آمار و اطلاعات متناقض و اغلب بدون جزئیات از این حادثه و اتصال آن به انگیزه‌های نژادپرستانه نیز در این شرایط می‌تواند نشانه‌ای از سؤال‌های بزرگ‌تر در پس این حادثه باشد. مسئولان آلمانی حالا باید به این سؤال پاسخ دهند که یک جوان با شمایل شرقی چگونه ارتباطی با نژادپرستان تندرو دارد؟ آیا این ارتباط سازمان یافته بوده یا این عمل به صورت منفرد صورت گرفته است؟ این ابهامات و تناقض‌ها در کنار شباهت‌های واضح جنایت مونیخ و نروژ بی‌شک این پرونده را به موضوعی پیچیده و پر حاشیه در روزهای آتی تبدیل خواهد کرد.