printlogo


درباره فیلم‌های راه یافته به جشنواره سی‌و‌ششم
خیلی دور، خیلی نزدیک!



سید رضا صائمی
منتقد سینما
همه شواهد و قرائن خبر از تغییر و تحولاتی در سی و ششمین جشنواره فیلم فجر می‌دهد. چه تغییر در اجرا و برگزاری آن که با خارج شدن برج میلاد به‌عنوان کاخ جشنواره صورت گرفت و چه ساختار و چیدمان انتخاب فیلم‌ها که امسال تنها سه فیلم از کارگردان اولی‌ها به رقابت می‌پردازند. اگرچه نمی‌توان از هم‌اکنون به قضاوت درباره سیاست‌های جدید جشنواره پرداخت و چه بسا این تغییرات، نتایج مثبتی هم داشته باشد اما یک نکته را نمی‌توان نادیده گرفت و آن بی‌ثباتی و پایداری در سیاستگذاری‌های جشنواره است. همین که بعد از برگزاری 35 دوره از این جشنواره، شاهد تغییراتی در مفاد و ساختار اجرایی آن هستیم یعنی هنوز از مرحله آزمون و خطا عبور نکرده‌ایم و به یک ثبات استراتژیک در مدیریت جشنواره به مثابه مدیریت فرهنگی- هنری نرسیده‌ایم! واقعیت این است که سیاستگذاری درباره سازوکارهای جشنواره بر طبق اهداف آن صورت می‌گیرد. رجوع به جشنواره‌های جهانی هم یکی از مکانیسم‌هایی است که برای شناخت سیاست‌های اثربخش می‌تواند مفید باشد. بر این مبنا باید گفت که از جمله اهداف مهم جشنواره‌ها شناخت استعدادهای خلاق و جدید است که کشف و شناسایی و معرفی آنها به جهان سینما از جمله اهداف مهم برگزاری جشنواره محسوب می‌شود. اهمیت و ضرورت حضور فیلم اولی‌ها برخاسته از همین منطق و کارکرد است. در جشنواره فجر خودمان نیز در همین یک دهه اخیر بارها و بارها شاهد درخشش و شگفتی فیلم اولی‌هایی بودیم که به جشنواره شکوه و اعتبار بخشیدند و چشم‌انداز تازه‌ای را در برابر سینمای ایران گشودند. جشنواره هم آیینه و ویترین توان و ظرفیت و دستاوردهای سینمای ایران را به نمایش می‌گذارد و هم افق‌های تازه‌ای را برای آینده سینما رقم می‌زند. بر مبنای همین منطق، انتخاب سه فیلم اولی در جشنواره امسال می‌تواند از این حیث ناامیدکننده باشد و چه بسا موجب بی‌انگیزگی نسل جوان فیلمساز که اتفاقاً خلاق و نوآور هم هستند، شود. از سوی دیگر حضور نام‌های معتبر نیز می‌تواند به رونق و اعتبار جشنواره بیفزاید که از این حیث دست جشنواره امسال خالی نیست. حضور کارگردان‌هایی مثل ابراهیم حاتمی‌کیا، بهرام توکلی، حمید نعمت الله، پیمان معادی، مصطفی کیایی، احمد رضا معتمدی، باشه آهنگر، خسرو معصومی، محمد حسین مهدویان و... می‌تواند نوید بخش جشنواره نسبتاً گرمی باشد. جالب اینکه بسیاری از این اسامی تا چند سال پیش به‌عنوان فیلم اولی در جشنواره حضور داشتند و اگر این فرصت و امکان در جشنواره‌های قبلی برای حضور آنها فراهم نمی‌شد اکنون کسی آنها و سینمایشان را نمی‌شناخت. با این حال حضور این فیلمسازان می‌تواند ما را به تماشایی شدن جشنواره امیدوار کند. در واقع جشنواره امسال از حیث توجه به کارگردان‌های فیلم اولی از اهداف و کارکردهای جشنواره دور است اما از حیث حضور فیلمسازان معتبر و صاحب امضا به ماهیت جشنواره نزدیک است تا حاصل این سیاستگذاری در عمل چه باشد. همه چیز روی پرده‌ها رقم خواهد خورد!



آدرس مطلب http://www.iran-newspaper.com/newspaper/page/6684/13/452749/0