به بهانه تولد کارگردان بزرگ سینمای جهان لوئیس بونوئل

الحاد در خدمت ایمان






پرویز جاهد
منتقد سینما
در آستانه سالگرد تولد لوئیس بونوئل بزرگ و در پاسخ به این پرسش که بونوئل چه نسبتی با جامعه امروز ایران و ما ایرانی‌ها دارد، باید بگویم که قاعدتاً بونوئل خدانشناس و ضد اخلاق نمی‌تواند و نباید با جامعه اخلاقی ما ربط و مناسبتی داشته باشد.
فیلمساز بی‌ایمان و خداناباوری که معتقد بود تصادف رهبر حقیقی عالم حیات است و ما انسان‌ها به صورت کاملاً تصادفی خلق شده‌ایم و هیچ ضرورتی نداشته که این دنیا به وجود بیاید و ما در آن زندگی کنیم و بمیریم. کسی که می‌گفت ایمان به خدا در زندگی و رفتار من کمترین تغییری نمی‌دهد و نمی‌توانم باور کنم که یک نیروی ماوراءالطبیعی بی‌وقفه مرا زیر نظر دارد و سلامتی و امیال و اشتباهاتم را دنبال می‌کند.
اما همین انسان بی‌ایمان و خداناباور، فیلمی ساخته است به نام نازارین از روی رمان مشهور نویسنده اسپانیایی، بنیتو پرز گالدوس؛ درباره کشیشی شریف و پرهیزکار به نام نازارین که به گفته بونوئل می‌خواهد در توافق با روح و مسیحیت زندگی کند.
چگونه یک ملحد می‌تواند فیلمی درباره یک کشیش بسازد بدون اینکه بخواهد او را تحقیر کند یا اندیشه و ایمان او را زیر سؤال ببرد و در نهایت یک فیلم ضد مسیحی/ دینی تحویل دهد؟ بونوئل این کار را نمی‌کند همان‌طور که پازولینی مارکسیست این کار را با مسیح در انجیل به روایت متی نمی‌کند.
چرا که بونوئل به گفته خودش اگر بواسطه ایمان، مسیحی نباشد بواسطه فرهنگ، مسیحی است. به همین دلیل نازارین را نباید یک فیلم ضد کاتولیکی/ ضد دینی حساب کرد چرا که آنچه به قهرمان آن یعنی نازارین، امید و انگیزه برای حرکت می‌دهد، اعتقادات و ایدئولوژی دینی اوست هرچند او در زندگی‌اش شکست می‌خورد و بتدریج در مقابل فشارها، سختی‌ها، بی‌عدالتی‌ها، انکارها و فقر، ایمانش به خداوند و جامعه را از دست می‌دهد.
پانویس: نقل قول های بونوئل از کتاب با آخرین نفس هایم، خاطرات بونوئل. ترجمه علی امینی نجفی و کتاب میل روشن هوس، خوزه دلاکولینا و پرز تورنت، ترجمه سیمین زرگان.


آدرس مطلب http://www.iran-newspaper.com/newspaper/page/6840/24/476317/0
ارسال دیدگاه
  • ضمن تشکر از بیان دیدگاه خود به اطلاع شما رسانده می شود که دیدگاه شما پس از تایید نویسنده این مطلب منتشر خواهد شد.
  • دیدگاه ها ویرایش نمی شوند.
  • از ایمیل شما فقط جهت تشخیص هویت استفاده خواهد شد.
  • دیدگاه های تبلیغاتی ، اسپم و مغایر عرف تایید نمی شوند.
captcha
انتخاب نشریه
جستجو بر اساس تاریخ
ویژه نامه
ایران عصر