چقدر خود را ارزشمند می دانید؟




پرستو رفیعی
خبرنگار
«عزت نفس» یکی از مباحث مهم در علم روانشناسی و رفتارشناسی است. متخصصان معتقدند کمبود عزت نفس یا حس ارزشمندی پایین ریشه بسیاری از مشکلات رفتاری و حتی ذهنی انسان است. هرچند نمی‌توان عزت نفس را عصایی جادویی دانست که همه مشکلات و چالش‌های شغلی و زندگی شخصی انسان‌ها را از بین می‌برد اما می‌توان گفت عزت نفس بالا می‌تواند در پیشگیری از ایجاد بسیاری از چالش‌ها و مشکلات و همچنین حل آنها کارساز باشد. برای آشنایی با نشانه‌های عزت نفس بالا و البته نشانه‌های پایین بودن عزت نفس و راه‌های تقویت آن با دکتر ویدا فلاح، روانشناس به گفت‌و‌گو نشسته‌ایم که می‌خوانید:
دکتر ویدا فلاح، عزت نفس را چنین تعریف می‌کند: عزت نفس همان تصوری است که هریک از ما از خود دارد. به عبارت ساده‌تر می‌توان گفت عزت نفس یعنی اینکه شما چقدر خودتان را ارزشمند می‌دانید.
این روانشناس تأکید می‌کند: احساسی که شما نسبت به خود دارید بر احساسات، طرز فکر و حتی ارتباطات اجتماعی شما تأثیر می‌گذارد از این رو می‌توان گفت عزت نفس یا همان احساس ارزشمندی به تصمیمات و به‌دنبال آن رفتارهای فرد جهت می‌دهد.
به گفته این مدرس مهارت‌های زندگی، کم توقعی اولین ویژگی افرادی است که عزت نفس بالایی دارند. به عبارت ساده‌تر افرادی که خود را ارزشمند می‌دانند از اطرافیان خود توقعی ندارند و با دسته‌ای از باید‌ها و نباید‌ها وارد ارتباطات اجتماعی خود نمی‌شوند.
دکتر فلاح تأکید می‌کند: از دیگر ویژگی‌های دارندگان حس ارزشمندی بالا، داشتن روحیه پذیرفتن در سطحی بالا است به این معنا که آنها به سادگی می‌پذیرند افراد مختلف جامعه با هم متفاوت هستند و رفتارهایی یکسان در برابر یک موضوع نخواهند داشت. از این‌رو با باید و نباید کردن برای دیگران، خود را عصبی و ناراحت نمی‌کنند. چنین افرادی در ارتباط با دیگران نصیحت گر نیستند و می‌پذیرند که همه انسان‌ها مانند او فکر نمی‌کنند و سلایق متفاوتی دارند و این موضوع هیچ اشکال و ایرادی ندارد.
وی در ادامه خاطرنشان می‌کند: توانایی قدرت تحسین و تأیید دیگران یکی دیگر از خصوصیات رفتاری انسان‌هایی است که از عزت نفس بالایی برخوردار هستند. یعنی این گروه می‌توانند ویژگی‌های مثبت دیگران را ببینند، به زبان بیاورند و با تحسین آنها به تقویت جنبه‌های مثبت شخصیت اطرافیان خود کمک کنند. در واقع فردی که خود را ارزشمند می‌بیند، می‌تواند دیگران را هم ارزشمند ببیند.
چگونه حس ارزشمندی را در خود تقویت کنیم؟
دکتر فلاح در ادامه توضیح می‌دهد: تقویت اعتماد به نفس نیازمند تمرین است. برای این کار لزومی ندارد ابتدا به تمرین‌ها اعتقاد داشته باشید و بعد عمل کنید. کافی است به توصیه‌ها عمل و آنها را تکرار کنید آن وقت متوجه می‌شوید، تکرار یک رفتار می‌تواند در شما تأثیر‌گذار باشد. در چنین شرایطی حتماً به آن اعتقاد هم پیدا می‌کنید.
وی معتقد است برای تقویت عزت نفس باید ابتدا خود را آن طور که هستید بپذیرید و دوست داشته باشید. در گام بعدی نقاط مثبت اطرافیان را ببینید، بپذیرید و به زبان بیاورید.
بخشنده باشید و نقاط مثبت شخصیت خود را بشناسید و آنها را تقویت کنید. در گام بعدی باید بپذیرید همه انسان‌ها اشتباه می‌کنند پس خود را بی‌رحمانه نقد نکنید و از انتقاد دیگران هم ناراحت نشوید.
این روانشناس در ادامه به مشخصات افرادی که عزت نفس پایین دارند اشاره کرده، می‌گوید: این دسته از افراد جامعه همواره معتقدند که یک انسان سالم همیشه باید شاد و خوشحال باشد و همه چیز بر وفق مرادش باشد. آنها گمان می‌کنند که در همه حال باید از همه چیز راضی باشند درحالی که شخصی که حس ارزشمندی بالا دارد می‌داند در زندگی با سختی‌هایی هم مواجه خواهد شد که در خلال آنها می‌تواند توانایی‌های خود را افزایش دهد. بنابراین با این باور که همیشه نمی‌توان خوشحال بود در برابر بروز سختی‌ها مقاومت نمی‌کند بلکه منطقی از آنها عبور می‌کند.
این مدرس مهارت‌های زندگی تأکید می‌کند: معمولاً دارندگان عزت‌نفس پایین به‌دنبال اشکال و نقطه ضعف در دیگران هستند و با پیدا کردن نقطه ضعف باور می‌کنند که در حقارت و داشتن نقاط ضعف تنها نیستند. از دیگر ویژگی‌های این افراد این است که دائماً برای موفق نشدن و شکست‌هایشان به‌دنبال بهانه‌ای هستند و از واژه‌های «نمی شود» و «نمی‌توانم» بیشتر استفاده می‌کنند.

آدرس مطلب http://www.iran-newspaper.com/newspaper/page/6985/16/499160/0
ارسال دیدگاه
  • ضمن تشکر از بیان دیدگاه خود به اطلاع شما رسانده می شود که دیدگاه شما پس از تایید نویسنده این مطلب منتشر خواهد شد.
  • دیدگاه ها ویرایش نمی شوند.
  • از ایمیل شما فقط جهت تشخیص هویت استفاده خواهد شد.
  • دیدگاه های تبلیغاتی ، اسپم و مغایر عرف تایید نمی شوند.
captcha
انتخاب نشریه
جستجو بر اساس تاریخ
ویژه نامه
ایران عصر