«رفتگان»،‌ فیلمی که تماشای یکباره‌اش کفایت نمی‌کند و می‌توان چند بار آن را به تماشا نشست

قطب‌های مخالف و متضاد در دل یکدیگر






حمید ناصری‌مقدم
فیلمساز
اولین تصویری که از فیلم رفتگان (یا مردگان) مارتین اسکورسیزی در ذهن من نقش می‌بندد، نماد یین و یانگ است. شاید به لحاظ مفهومی تعریف دقیقی نباشد اما اگر این تصویر را مقابل فیلم قرار دهیم، معادل بی‌ربطی نمی‌بینیم. دایره یین و یانگ ترکیبی از دو سطح منحنی سفید و سیاه (راست و چپ، شب و روز، تاریکی و روشنی،...) است که از هر سطح دایره‌ای کوچک در دل دیگری قرار گرفته. دایره سفید در دل سطح سیاه و دایره سیاه در دل سطح سفید. دایره شاید در تقارن نباشد اما در تعادل هست. فیلم رفتگان داستان دو گروه است: پلیس و تبهکار که هرگروه یک نفوذی در دل دیگری دارد. هر نفوذی برای کسب قدرت گروه خود اطلاعاتی را به آنها مخابره می‌کند، کشمکشی که در سراسر فیلم وجود دارد.
اسکورسیزی فیلم را در سال 2006 بر اساس یک نسخه هنگ‌کنگی محصول 2002 به‌نام اعمال شیطانی(یا روابط شیطانی) ساخت. فیلمی به‌کارگردانی اندرو لائو و آلن ماک که علاوه بر توفیق در گیشه، توانست تا سال‌ها در جدول 250تایی IMDB جایگاه خود را حفظ کند. نسخه امریکایی با زمان 150 دقیقه‌ای، 50 دقیقه از نسخه هنگ‌کنگی طولانی‌تر است و در یک نگاه کلی می‌توان پرداخت بیشتر شخصیت‌ها و دقت بیشتر در جزئیات را دلیل این افزایش زمان دانست. گرچه ممکن است بعد از دیدن اعمال شیطانی به این فکر کنیم که کپی یا اقتباس یا دوباره‌سازی فیلم حرکت جسورانه‌ای‌ است و حتی خطرناک اما اگر نسخه بعدی را اسکورسیزی ساخته باشد، جای نگرانی وجود ندارد. ژانر فیلم، گنگستری- پلیسی‌ است که کارگردان تبحر ویژه‌ای در آن دارد. فیلم در فضای شهر بوستون اتفاق می‌افتد که زادگاه نویسنده فیلمنامه، ویلیام موناهان، است بنابراین انتظار معقولی ا‌ست که جغرافیای فیلم و روابط انسانی را بخوبی به تصویر بکشد که چنین هم کرده است.
لئوناردو دی‌کاپریو، مت دیمون، جک نیکلسون، مارک والبرگ، مارتین شین و آلک بالدوین مجموعه نامدار ستاره‌های فیلم هستند. اسکورسیزی معمولاً از بازیگرانی که قبلاً با آنها تجربه همکاری داشته(چه در نقش‌های اصلی چه فرعی)، دعوت به همکاری می‌کند که دو نفر از مهم‌ترین‌ها رابرت دونیرو با 8 فیلم و لئوناردو دی‌کاپریو با 5 فیلم هستند. جالب اینکه پدر و مادر او هم هر یک 7 فیلم برای پسرشان بازی کرده‌اند. از آنجا که اسکورسیزی اصلیت ایتالیایی- امریکایی دارد، توجه به حضور ملیت‌های اروپایی در امریکا برای او همیشه دارای اهمیت بوده که مهم‌ترینِ این حضورها را در عصر معصومیت و دارودسته‌های  نیویورکی می‌بینیم. در فیلم رفتگان هم هر دو شخصیت نفوذی ملیت ایرلندی- امریکایی دارند و علاوه بر این اسکورسیزی تلاش کرده تا با وجود نشان دادن تضادهای میان آنها، تعادل را نیز بین آنها حفظ کند و بی‌جهت نیست که هر دو عاشق یک دختر(روان‌شناس) می‌شوند.
تلما شون‌میکر تدوینگر همیشگی اسکورسیزی توانست سومین اسکار خود را بگیرد. فیلم همچنین اسکار بهترین فیلمنامه اقتباسی، بهترین کارگردانی و بهترین فیلم سال 2006 را از آن خود کرد. استیون اسپیلبرگ، جورج لوکاس و فرانسیس فورد کاپولا یاران دهه هفتادی اسکورسیزی برای اهدای جایزه اسکار به او، روی صحنه آمدند و یکی از شیرین‌ترین لحظه‌ها را (پس از سال‌ها انتظار) برای آقای کارگردان و عشاق سینه‌چاکش رقم زدند.

آدرس مطلب http://www.iran-newspaper.com/newspaper/page/7022/15/504749/0
ارسال دیدگاه
  • ضمن تشکر از بیان دیدگاه خود به اطلاع شما رسانده می شود که دیدگاه شما پس از تایید نویسنده این مطلب منتشر خواهد شد.
  • دیدگاه ها ویرایش نمی شوند.
  • از ایمیل شما فقط جهت تشخیص هویت استفاده خواهد شد.
  • دیدگاه های تبلیغاتی ، اسپم و مغایر عرف تایید نمی شوند.
captcha
انتخاب نشریه
جستجو بر اساس تاریخ
ویژه نامه
ایران عصر